C-243/08

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2009-06-04
cjeuochrona_konsumentownieuczciwe warunki umowneWysokatrybunal
ochrona konsumentównieuczciwe warunki umownewłaściwość sądudyrektywa 93/13/EWGobowiązek badania z urzęduprawo konsumenckieTSUEpostępowanie prejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że nieuczciwy warunek umowny dotyczący właściwości sądu nie wiąże konsumenta z mocy prawa, a sąd krajowy ma obowiązek badać go z urzędu.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o nieuczciwych warunkach w umowach konsumenckich. Sąd węgierski zapytał, czy nieuczciwy zapis umowny ustalający właściwość sądu z siedzibą firmy jest wiążący dla konsumenta i czy sąd musi badać go z urzędu. Trybunał stwierdził, że taki warunek nie jest wiążący dla konsumenta i sąd krajowy ma obowiązek badać go z urzędu, chyba że konsument się temu sprzeciwi.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Sprawa rozpatrywana przez Budaörsi Városi Bíróság dotyczyła umowy abonenckiej zawartej między Pannon GSM Zrt. a Erzsébet Sustikné Győrfi. Umowa zawierała zapis ustalający właściwość sądu z siedzibą Pannon GSM Zrt. jako właściwego do rozstrzygania sporów, co było niekorzystne dla konsumentki ze względu na dużą odległość. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że nieuczciwy warunek umowny, taki jak ten dotyczący właściwości sądu, nie wiąże konsumenta z mocy prawa i nie wymaga od konsumenta skutecznego zaskarżenia tego warunku. Ponadto, sąd krajowy jest zobowiązany z urzędu badać nieuczciwy charakter warunków umownych, jeśli dysponuje niezbędnymi informacjami, i nie stosować ich, chyba że konsument się temu sprzeciwi. Obowiązek ten obejmuje również badanie właściwości miejscowej sądu. Sąd krajowy powinien uwzględnić, że warunek przyznający wyłączną właściwość sądowi właściwemu dla siedziby sprzedawcy może być uznany za nieuczciwy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nieuczciwy warunek umowny nie wiąże konsumenta i nie jest konieczne, aby został przez niego wcześniej skutecznie zaskarżony.

Uzasadnienie

Ochrona konsumenta jest podstawą dyrektywy, a cel ten nie mógłby zostać osiągnięty, gdyby konsument musiał samodzielnie powoływać się na nieuczciwy charakter warunku. Skuteczna ochrona wymaga, aby sąd krajowy miał kompetencję do oceny takich warunków z urzędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

konsument

Strony

NazwaTypRola
Pannon GSM Zrt.spolkaskarżący
Erzsébet Sustikné Győrfiosoba_fizycznapozwany
rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd francuskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Wspólnot Europejskichinstytucja_ueinterwenient

Przepisy (14)

Główne

Dyrektywa 93/13/EWG art. 3 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Warunki umowy, które nie były indywidualnie negocjowane, mogą być uznane za nieuczciwe, jeśli stoją w sprzeczności z wymogami dobrej wiary, powodują znaczącą nierównowagę praw i obowiązków stron ze szkodą dla konsumenta.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Nieuczciwe warunki w umowach konsumenckich nie będą wiążące dla konsumenta, a umowa w pozostałej części będzie obowiązywała strony, jeżeli jest to możliwe po wyłączeniu z niej nieuczciwych warunków.

Pomocnicze

Dyrektywa 93/13/EWG art. 1 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Dyrektywa 93/13/EWG art. 3 § 3

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Załącznik zawiera przykładowy i niewyczerpujący wykaz warunków, które mogą być uznane za nieuczciwe.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 4 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Nieuczciwy charakter warunków umowy jest określany z uwzględnieniem rodzaju towarów lub usług oraz okoliczności związanych z wykonaniem umowy.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § 2

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

k.c. art. 209 § 1

Kodeks cywilny (Węgry)

k.c. art. 209 B § 4

Kodeks cywilny (Węgry)

k.c. art. 235 § 1

Kodeks cywilny (Węgry)

k.c. art. 236 § 1

Kodeks cywilny (Węgry)

Dekret rządowy nr 18/1999 (Węgry)

TWE art. 3 § 1

Traktat WE

TWE art. 234

Traktat WE

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieuczciwy warunek umowny nie wiąże konsumenta z mocy prawa. Sąd krajowy ma obowiązek badać nieuczciwy charakter warunku z urzędu. Warunek ustalający właściwość sądu dla siedziby sprzedawcy może być uznany za nieuczciwy.

Godne uwagi sformułowania

nieuczciwy warunek umowny nie wiąże konsumenta sąd krajowy jest zobowiązany z urzędu do zbadania nieuczciwego charakteru warunku umownego warunek, który przyznaje wyłączną właściwość miejscową sądowi, na którego obszarze właściwości znajduje się siedziba sprzedawcy lub dostawcy, może zostać uznany za nieuczciwy

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

T. von Danwitz

sędzia

R. Silva de Lapuerta

sędzia

E. Juhász

sędzia

J. Malenovský

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Obowiązek sądów krajowych do badania z urzędu nieuczciwych warunków umownych, w tym klauzul prorogacyjnych, oraz skutki prawne takich warunków."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy wykładni dyrektywy UE, więc jego bezpośrednie zastosowanie zależy od implementacji prawa UE w poszczególnych państwach członkowskich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich, zwłaszcza klauzul dotyczących właściwości sądu, co ma bezpośrednie przełożenie na codzienne życie konsumentów i praktykę prawniczą.

Twój kontrakt zawiera haczyk? Sąd UE mówi: nieuczciwy zapis nie wiąże, a sąd musi to sprawdzić!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI