C-24/20

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-11-22
cjeuprawo_ue_ogolnezasady prawa UE, kompetencje instytucji, prawo traktatówWysokatrybunal
kompetencje UEprawo inicjatywyrównowaga instytucjonalnaprawo traktatówTSUEakt genewskinazwy pochodzeniaoznaczenia geograficznewłasność intelektualna

Podsumowanie

Trybunał stwierdził nieważność części decyzji Rady dotyczącej przystąpienia UE do Aktu genewskiego, uznając, że Rada naruszyła prawo inicjatywy Komisji, upoważniając państwa członkowskie do przystąpienia do aktu wbrew wnioskowi Komisji.

Komisja Europejska wniosła skargę o stwierdzenie nieważności części decyzji Rady (UE) 2019/1754 w sprawie przystąpienia Unii do Aktu genewskiego porozumienia lizbońskiego. Komisja zarzuciła Radzie naruszenie prawa inicjatywy, zasady równowagi instytucjonalnej oraz art. 293 TFUE, ponieważ Rada, zmieniając wniosek Komisji, upoważniła państwa członkowskie do przystąpienia do aktu, podczas gdy Komisja proponowała jedynie przystąpienie Unii. Trybunał uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność artykułów 3 i 4 decyzji Rady w zakresie dotyczącym państw członkowskich, uznając, że zmiana dokonana przez Radę przeinaczyła przedmiot i cel wniosku Komisji.

Komisja Europejska zaskarżyła decyzję Rady (UE) 2019/1754 dotyczącą przystąpienia Unii Europejskiej do Aktu genewskiego porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych. Głównym zarzutem Komisji było naruszenie przez Radę prawa inicjatywy Komisji oraz zasady równowagi instytucjonalnej. Komisja wniosła o upoważnienie do przystąpienia do aktu jedynie Unii, jednak Rada, działając na podstawie art. 293 ust. 1 TFUE, zmieniła wniosek Komisji, upoważniając również państwa członkowskie do przystąpienia do aktu. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując skargę, uznał ją za zasadną. Stwierdził, że Rada, wprowadzając możliwość przystąpienia państw członkowskich do aktu genewskiego, przeinaczyła przedmiot i cel wniosku Komisji, naruszając tym samym art. 293 ust. 1 TFUE w związku z art. 13 ust. 2 TUE. W konsekwencji, Trybunał orzekł częściową nieważność zaskarżonej decyzji, stwierdzając nieważność art. 3 oraz art. 4 w zakresie dotyczącym państw członkowskich. Jednocześnie, ze względu na potrzebę zapewnienia pewności prawa i ochrony praw nabytych, Trybunał utrzymał w mocy skutki uchylonych przepisów w odniesieniu do państw członkowskich, które już skorzystały z upoważnienia do przystąpienia do aktu, do czasu wejścia w życie nowej decyzji Rady.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, Rada naruszyła prawo inicjatywy Komisji i zasadę równowagi instytucjonalnej, ponieważ zmiana dokonana przez Radę przeinaczyła przedmiot i cel wniosku Komisji, który zakładał przystąpienie jedynie Unii.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że prawo inicjatywy Komisji, chronione przez art. 293 TFUE i art. 13 ust. 2 TUE, polega na możliwości określenia przedmiotu, celu i treści wniosku. Rada, upoważniając państwa członkowskie do przystąpienia do aktu genewskiego, wykraczając poza pierwotny wniosek Komisji, naruszyła tę zasadę i równowagę instytucjonalną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_niewaznosc

Strona wygrywająca

skarżący

Strony

NazwaTypRola
Komisja Europejskainstytucja_ueskarżący
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwana
Królestwo Belgiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Czeskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Greckapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Francuskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Chorwackapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Włoskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Węgrypanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Niderlandówpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Austriipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Portugalskapanstwo_czlonkowskieinterwenient

Przepisy (14)

Główne

TFUE art. 293 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rada może zmienić wniosek Komisji stanowiąc jednomyślnie, ale zmiana nie może przeinaczać przedmiotu ani celu wniosku.

TFUE art. 218 § 6

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rada przyjmuje decyzję dotyczącą zawarcia umowy międzynarodowej na wniosek negocjatora (Komisji).

TFUE art. 3 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Unia ma wyłączną kompetencję w dziedzinie wspólnej polityki handlowej.

TFUE art. 207 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Wspólna polityka handlowa oparta na jednolitych zasadach, w tym dotyczących własności intelektualnej.

TUE art. 13 § 2

Traktat o Unii Europejskiej

Instytucje Unii działają w granicach przyznanych im uprawnień i lojalnie ze sobą współpracują.

TUE art. 17 § 1

Traktat o Unii Europejskiej

Komisja wspiera ogólny interes Unii i podejmuje odpowiednie inicjatywy.

TUE art. 17 § 2

Traktat o Unii Europejskiej

Akty Unii inne niż ustawodawcze są przyjmowane na wniosek Komisji, jeżeli traktaty tak stanowią.

TFUE art. 2 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Tylko Unia może stanowić prawo w dziedzinach swojej wyłącznej kompetencji, chyba że państwa członkowskie zostaną upoważnione.

TFUE art. 263

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o stwierdzenie nieważności.

TFUE art. 264 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Orzeczenie o nieważności aktu.

TFUE art. 264 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Możliwość wskazania, które skutki aktu powinny być uważane za ostateczne.

TFUE art. 266 § 1

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Obowiązek podjęcia środków w celu wykonania wyroku Trybunału.

TUE art. 4 § 3

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada lojalnej współpracy między Unią a państwami członkowskimi.

Pomocnicze

TFUE art. 218 § 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Rada wyznacza Komisję jako negocjatora umowy międzynarodowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rada naruszyła prawo inicjatywy Komisji, zmieniając wniosek w sposób przeinaczający jego przedmiot i cel. Rada naruszyła zasadę równowagi instytucjonalnej, wykraczając poza kompetencje przyznane jej w stosunku do Komisji. Art. 293 ust. 1 TFUE ma zastosowanie do decyzji Rady przyjmowanych na podstawie art. 218 ust. 6 TFUE.

Odrzucone argumenty

Skarga jest niedopuszczalna, ponieważ jest skierowana jedynie przeciwko Radzie. Art. 293 ust. 1 TFUE nie ma zastosowania do decyzji przyjmowanych na podstawie art. 218 ust. 6 TFUE. Zmiana dokonana przez Radę była uzasadniona potrzebą zapewnienia prawa głosu Unii i ciągłości ochrony nazw pochodzenia.

Godne uwagi sformułowania

zmiana dokonana przez Radę przeinacza przedmiot i cel wniosku Komisji prawo inicjatywy przyznane Komisji jest nierozerwalnie związane z jej funkcją dotyczącą wspierania ogólnego interesu zasada równowagi instytucjonalnej oznacza, że każda instytucja wykonuje swoje kompetencje z poszanowaniem kompetencji pozostałych instytucji

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Arabadjiev

sędzia

A. Prechal

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

M. Safjan

sędzia

P. G. Xuereb

sędzia

L. S. Rossi

sprawozdawczyni

D. Gratsias

prezes_izby

M. L. Arastey Sahún

prezes_izby

S. Rodin

sędzia

F. Biltgen

sędzia

N. Piçarra

sędzia

I. Ziemele

sędzia

J. Passer

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja prawa inicjatywy Komisji, zasady równowagi instytucjonalnej oraz stosowania art. 293 TFUE w kontekście zawierania umów międzynarodowych przez UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przystąpieniem UE do Aktu genewskiego i relacji między instytucjami UE w tym procesie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu między kluczowymi instytucjami UE (Komisją a Radą) w kwestii kompetencji i prawa inicjatywy, co jest fundamentalne dla funkcjonowania Unii. Pokazuje, jak TSUE rozstrzyga spory o władzę między instytucjami.

Komisja kontra Rada: Kto ma decydujący głos w kształtowaniu polityki handlowej UE?

Sektor

prawo własności intelektualnej

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI