C-230/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-03-13
cjeuochrona_konsumentownieuczciwe warunki umowneWysokatrybunal
ochrona konsumentównieuczciwe warunkikredyt hipotecznyprzedawnieniezasada równoważnościzwrot nienależnych świadczeńprawo unijneTSUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zasada równoważności nie stoi na przeszkodzie przedawnieniu roszczeń o zwrot nienależnie zapłaconych kwot wynikających z nieuczciwego warunku umownego, o ile termin ten nie jest mniej korzystny niż dla podobnych roszczeń krajowych.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich oraz zasady równoważności. Sąd hiszpański pytał, czy możliwe jest rozdzielenie nieważności nieuczciwego warunku od skutków restytucyjnych, gdzie nieważność nie ulega przedawnieniu, a zwrot nienależnie zapłaconych kwot tak. Trybunał uznał, że jest to dopuszczalne, o ile termin przedawnienia roszczenia o zwrot nie jest mniej korzystny niż dla podobnych roszczeń krajowych i nie czyni wykonywania praw z prawa UE praktycznie niemożliwym.

Sprawa C-230/24 dotyczyła wykładni dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich oraz zasady równoważności. Sąd pierwszej instancji w La Coruña (Hiszpania) zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniem, czy hiszpańskie przepisy, które przewidują, że roszczenie o stwierdzenie nieważności nieuczciwego warunku umownego nie ulega przedawnieniu, ale jednocześnie dopuszczają przedawnienie roszczenia o zwrot kwot zapłaconych na podstawie tego warunku, są zgodne z prawem Unii. Sąd odsyłający podkreślił, że w prawie hiszpańskim nie ma innych przypadków, gdzie nieważność i jej skutki podlegałyby różnym terminom przedawnienia, co rodziło wątpliwości co do zasady równoważności. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując wniosek, uznał go za dopuszczalny. W swoim orzeczeniu stwierdził, że zasada równoważności nie stoi na przeszkodzie takim rozwiązaniom krajowym, pod warunkiem że termin przedawnienia roszczenia o zwrot nie jest mniej korzystny niż terminy stosowane do podobnych roszczeń opartych na prawie krajowym. Sąd krajowy został zobowiązany do zbadania, czy w innych dziedzinach prawa krajowego istnieją podobne roszczenia oparte na skutkach stwierdzenia nieważności, które podlegają porównywalnym terminom przedawnienia. Jeśli takie podobne roszczenia krajowe podlegają innym terminom przedawnienia, wówczas zastosowanie krótszego terminu do roszczenia o zwrot wynikającego z nieuczciwego warunku umownego naruszałoby zasadę równoważności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie stoją na przeszkodzie, o ile termin przedawnienia roszczenia o zwrot nie jest mniej korzystny niż terminy stosowane do podobnych roszczeń opartych na prawie krajowym.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że ochrona konsumenta nie jest bezwarunkowa i dopuszczalne jest ustalanie rozsądnych terminów przedawnienia dla roszczeń restytucyjnych, o ile przestrzegana jest zasada równoważności i zasada skuteczności. Sąd krajowy musi zbadać, czy istnieją podobne roszczenia krajowe, które podlegają porównywalnym terminom przedawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
MFosoba_fizycznaskarżący
Banco Santander SAspolkapozwany
rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich

Nieuczciwe warunki nie są wiążące dla konsumenta; sądowe stwierdzenie nieuczciwego charakteru powinno mieć skutek restytucyjny.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich

Państwa członkowskie zapewnią stosowne i skuteczne środki zapobiegające dalszemu stosowaniu nieuczciwych warunków.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.

Pomocnicze

LGDCU art. 82

Ustawa powszechna o ochronie konsumentów i użytkowników (Hiszpania)

LGDCU art. 83

Ustawa powszechna o ochronie konsumentów i użytkowników (Hiszpania)

Nieuczciwe warunki są nieważne z mocy prawa i nie istnieją, ale umowa może nadal obowiązywać bez nich.

C. Civil art. 6 § 3

Kodeks cywilny (Hiszpania)

C. Civil art. 1303

Kodeks cywilny (Hiszpania)

Skutki stwierdzenia nieważności - wzajemny zwrot świadczeń.

C. Civil art. 1964

Kodeks cywilny (Hiszpania)

Pierwotnie 15 lat przedawnienia dla roszczeń osobistych, zmieniony na 5 lat.

Ley 42/2015 art. 1

Ustawa 42/2015 (Hiszpania)

Zmiana art. 1964 Kodeksu cywilnego, skracająca termin przedawnienia roszczeń osobistych do 5 lat.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość stosowania odmiennych terminów przedawnienia dla stwierdzenia nieważności nieuczciwego warunku i dla roszczeń restytucyjnych, o ile przestrzegana jest zasada równoważności.

Godne uwagi sformułowania

ochrona konsumenta nie jest bezwarunkowa zasada równoważności zasada skuteczności roszczenie oparte na skutkach restytucyjnych stwierdzenia nieważności

Skład orzekający

N. Jääskinen

prezes izby

M. Condinanzi

sędzia

R. Frendo

sprawozdawczyni

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady równoważności w kontekście przedawnienia roszczeń konsumenckich wynikających z nieuczciwych warunków umownych."

Ograniczenia: Konieczność indywidualnej oceny przez sąd krajowy podobieństwa roszczeń krajowych do roszczenia o zwrot świadczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu nieuczciwych warunków w umowach kredytowych i ich konsekwencji prawnych, w tym kwestii przedawnienia, co jest istotne dla wielu konsumentów i prawników.

Czy można odzyskać pieniądze z kredytu hipotecznego po latach? TSUE wyjaśnia zasady przedawnienia.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI