C-229/11 i C-230/11
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że prawo UE nie stoi na przeszkodzie krajowym przepisom pozwalającym na proporcjonalne zmniejszenie prawa do urlopu wypoczynkowego w przypadku pracy w skróconym wymiarze czasu.
Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących prawa do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego w kontekście niemieckiego programu "Kurzarbeit Null", który polegał na znacznym ograniczeniu czasu pracy i wynagrodzenia. Pracownicy domagali się pełnego ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Trybunał uznał, że prawo UE dopuszcza proporcjonalne obliczanie prawa do urlopu w takich sytuacjach, odróżniając je od przypadków niezdolności do pracy z powodu choroby.
Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczyły wykładni art. 31 ust. 2 Karty praw podstawowych UE oraz art. 7 dyrektywy 2003/88/WE w sprawie organizacji czasu pracy. Sprawy dotyczyły pracowników, którzy w wyniku programu "Kurzarbeit Null" (praca w zerowym wymiarze czasu) mieli znacząco ograniczony czas pracy i wynagrodzenie, a następnie domagali się ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Niemieckie sądy krajowe miały wątpliwości, czy takie praktyki są zgodne z prawem UE, zwłaszcza w kontekście zasady pro rata temporis. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, analizując sprawę, przypomniał, że prawo do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego jest zasadą prawa socjalnego o szczególnej wadze i nie może być interpretowane zawężająco. Jednakże, odróżnił sytuację pracowników objętych programem "Kurzarbeit Null" od pracowników przebywających na zwolnieniu chorobowym. Stwierdzono, że pracownicy w "Kurzarbeit Null" faktycznie funkcjonują jako pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy, a prawo UE dopuszcza stosowanie zasady pro rata temporis do obliczania ich prawa do urlopu, o ile nie prowadzi to do utraty prawa nabytego w poprzednich okresach. W konsekwencji, Trybunał orzekł, że prawo UE nie stoi na przeszkodzie krajowym przepisom lub praktykom, które pozwalają na proporcjonalne dostosowanie prawa do urlopu wypoczynkowego w przypadku znaczącego zmniejszenia wymiaru czasu pracy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, prawo UE nie stoi na przeszkodzie stosowaniu zasady pro rata temporis do obliczania prawa do urlopu wypoczynkowego w przypadku pracowników, którym zmniejszono wymiar czasu pracy w ramach programu osłonowego, takiego jak "Kurzarbeit Null".
Uzasadnienie
Trybunał rozróżnił sytuację pracowników w "Kurzarbeit Null" od pracowników na zwolnieniu chorobowym. Pracownicy w "Kurzarbeit Null" są traktowani jako pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy, a prawo UE dopuszcza proporcjonalne obliczanie urlopu, o ile nie prowadzi to do utraty prawa nabytego wcześniej. Zastosowanie zasady pro rata temporis jest uzasadnione obiektywnymi powodami i nie zagraża celom dyrektywy, a wręcz może wspierać programy osłonowe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Alexander Heimann | osoba_fizyczna | skarżący w postępowaniu głównym |
| Konstantin Toltschin | osoba_fizyczna | skarżący w postępowaniu głównym |
| Kaiser GmbH | spolka | pozwany |
| Rząd niemiecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (5)
Główne
Karta art. 31 § ust. 2
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo każdego pracownika do ograniczenia maksymalnego wymiaru czasu pracy, do okresów dziennego i tygodniowego odpoczynku oraz do corocznego płatnego urlopu. Jest to zasada prawa socjalnego o szczególnej wadze.
Dyrektywa 2003/88/WE art. 7 § ust. 1
Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy
Państwa członkowskie zapewniają, by każdy pracownik był uprawniony do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego w wymiarze co najmniej czterech tygodni.
Pomocnicze
Dyrektywa 2003/88/WE art. 7 § ust. 2
Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy
Minimalny okres corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego nie może być zastąpiony wypłatą ekwiwalentu pieniężnego, z wyjątkiem przypadku gdy stosunek pracy ulega rozwiązaniu.
BUrlG art. 7 § ust. 4
Bundesurlaubsgesetz
W przypadku wygaśnięcia stosunku pracy należy wypłacić ekwiwalent za urlop.
BUrlG art. 11 § ust. 1 zdanie trzecie
Bundesurlaubsgesetz
Zmniejszenie wynagrodzenia ze względu na skrócony wymiar czasu pracy nie ma wpływu na obliczanie wynagrodzenia za urlop.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracownicy objęci programem "Kurzarbeit Null" są faktycznie zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy. Prawo UE dopuszcza stosowanie zasady pro rata temporis do obliczania prawa do urlopu wypoczynkowego dla pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy. Zastosowanie zasady pro rata temporis w przypadku "Kurzarbeit Null" jest uzasadnione obiektywnymi powodami i nie zagraża celom dyrektywy. Programy osłonowe, takie jak "Kurzarbeit Null", mają na celu ochronę pracowników i nie powinny być zniechęcane przez dodatkowe obciążenia dla pracodawców.
Odrzucone argumenty
Pracownicy, mimo ograniczenia czasu pracy, formalnie pozostają w stosunku pracy w pełnym wymiarze. Okres "Kurzarbeit Null" powinien być traktowany inaczej niż zwykłe zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy, a prawo do urlopu powinno być pełne.
Godne uwagi sformułowania
Prawo każdego pracownika do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego musi być uznane za zasadę prawa socjalnego Unii o szczególnej wadze. Prawo do corocznego płatnego urlopu wypoczynkowego nie można interpretować w sposób zawężający. Sytuacja pracownika niezdolnego do pracy z powodu choroby z jednej strony i pracownika, któremu zmniejszono wymiar czasu pracy, z drugiej strony różnią się zasadniczo. Pracownicy, którym zmniejszono wymiar czasu pracy, powinni zostać uznani za „pracowników czasowo zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy”, a ich sytuacja jest de facto porównywalna z sytuacją pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Skład orzekający
V. Trstenjak
rzecznik generalny
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja prawa UE dotyczącego prawa do urlopu wypoczynkowego w kontekście elastycznych form zatrudnienia i programów osłonowych (np. Kurzarbeit). Uzasadnienie stosowania zasady pro rata temporis."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji programu "Kurzarbeit Null" i jego porównania z chorobą. Nie dotyczy sytuacji, gdy prawo do urlopu zostało nabyte w poprzednich okresach rozliczeniowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego prawa pracowniczego – prawa do urlopu – w kontekście nietypowej sytuacji ekonomicznej i prawnej (Kurzarbeit). Pokazuje, jak prawo UE reaguje na elastyczne formy pracy i kryzysy gospodarcze.
“Czy praca na "pół gwizdka" oznacza "pół urlopu"? TSUE wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI