C-220/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-06-29
cjeuochrona_srodowiskajakosc_powietrzaWysokatrybunal
jakosc powietrzadwutlenek azotuNO2uchybienie zobowiazaniomochrona srodowiskanormy emisjidyrektywa UEPortugalia

Podsumowanie

Trybunał stwierdził, że Portugalia uchybiła zobowiązaniom UE dotyczącym jakości powietrza, systematycznie przekraczając dopuszczalne normy dwutlenku azotu w trzech strefach i nie podejmując odpowiednich działań w celu skrócenia okresu przekroczeń.

Komisja Europejska wniosła skargę przeciwko Portugalii, zarzucając jej systematyczne i trwałe przekraczanie dopuszczalnych rocznych norm stężenia dwutlenku azotu (NO2) w trzech strefach (Lisboa Norte, Porto Litoral, Entre Douro e Minho) od 2010 roku. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał te zarzuty za zasadne, stwierdzając naruszenie zarówno art. 13 ust. 1 (obowiązek nieprzekraczania wartości dopuszczalnych), jak i art. 23 ust. 1 (obowiązek podjęcia odpowiednich działań w celu jak najkrótszego okresu przekroczenia) dyrektywy 2008/50/WE. Portugalia została obciążona kosztami postępowania.

Skarga Komisji Europejskiej przeciwko Republice Portugalskiej dotyczyła uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w zakresie jakości powietrza, w szczególności systematycznego i trwałego przekraczania rocznej wartości dopuszczalnej dla dwutlenku azotu (NO2) w strefach Lisboa Norte, Porto Litoral i Entre Douro e Minho od 2010 roku. Komisja zarzuciła Portugalii naruszenie art. 13 ust. 1 dyrektywy 2008/50/WE, który nakłada obowiązek nieprzekraczania wartości dopuszczalnych, oraz art. 23 ust. 1 tej dyrektywy, który wymaga podjęcia odpowiednich działań, aby okres przekroczenia był jak najkrótszy. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując dane przedstawione przez strony, uznał oba zarzuty za zasadne. Stwierdzono, że Portugalia nie zapewniła przestrzegania rocznych wartości dopuszczalnych dla NO2 w wymienionych strefach przez wiele lat, a podjęte plany ochrony jakości powietrza były niewystarczające, opóźnione lub nieprawidłowo wdrożone. Trybunał podkreślił, że nawet pojedyncze przekroczenie w punkcie pomiarowym jest wystarczające do stwierdzenia naruszenia, a okoliczności takie jak pandemia COVID-19 czy problemy z "dieselgate" nie zwalniają państwa członkowskiego z obowiązku przestrzegania norm. W konsekwencji, Republika Portugalska została uznana za winną uchybienia zobowiązaniom i obciążona kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, Republika Portugalska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 13 ust. 1 dyrektywy 2008/50/WE w związku z sekcją B załącznika XI do tej dyrektywy.

Uzasadnienie

Dane przekazane przez władze portugalskie wykazały systematyczne i trwałe przekraczanie rocznej wartości dopuszczalnej dla NO2 w analizowanych strefach od 2010 r. do 2019 r. Nawet pojedyncze przekroczenie w punkcie pomiarowym jest wystarczające do stwierdzenia naruszenia, a dane z 2020 r. nie mogły być oceniane jako dowód ustania przekroczeń ze względu na wpływ pandemii COVID-19 oraz problemy techniczne z analizatorami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_uchybienie

Strona wygrywająca

Komisja Europejska

Strony

NazwaTypRola
Komisja Europejskainstytucja_ueskarżąca
Republika Portugalskapanstwo_czlonkowskiepozwana

Przepisy (3)

Główne

Dyrektywa 2008/50/WE art. 13 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy

Państwa członkowskie gwarantują, że na całym obszarze ich stref i aglomeracji poziom dwutlenku siarki, pyłu zawieszonego PM10, ołowiu i tlenku węgla w powietrzu nie przekracza wartości dopuszczalnych określonych w załączniku XI. W odniesieniu do dwutlenku azotu i benzenu określone w załączniku XI wartości dopuszczalne nie mogą być przekroczone po upływie terminów podanych w tym załączniku.

Dyrektywa 2008/50/WE art. 23 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy

W przypadku gdy w określonej strefie lub aglomeracji poziomy zawartości zanieczyszczeń w powietrzu jednej lub kilku substancji przekraczają wartości dopuszczalne lub wartości docelowe, powiększone o odpowiednie marginesy tolerancji, państwa członkowskie zapewniają opracowanie planów ochrony jakości powietrza dla przedmiotowych stref i aglomeracji w celu dotrzymania odpowiednich wartości dopuszczalnych lub wartości docelowych określonych w załącznikach XI i XIV. W przypadku przekroczenia wartości dopuszczalnych, których termin wejścia w życie wygasł, plany ochrony jakości powietrza określają odpowiednie działania, tak aby okres, w którym nie są one dotrzymane, był jak najkrótszy.

Pomocnicze

TFUE art. 258

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Systematyczne i trwałe przekraczanie rocznej wartości dopuszczalnej dla NO2 w analizowanych strefach od 2010 r. Niewystarczające, opóźnione lub nieprawidłowo wdrożone plany ochrony jakości powietrza. Brak obowiązujących planów ochrony jakości powietrza w niektórych strefach po 2017 r. Nawet pojedyncze przekroczenie w punkcie pomiarowym jest wystarczające do stwierdzenia naruszenia. Pandemia COVID-19 i problemy techniczne nie usprawiedliwiają braku działań i przestrzegania norm.

Odrzucone argumenty

Twierdzenie o ograniczeniu przekroczeń do jednego punktu pomiarowego w strefie Lisboa Norte. Tłumaczenie braku danych z 2020 r. problemami funkcjonalnymi z analizatorami. Argument o ograniczonej skuteczności prawodawstwa UE w zakresie emisji spalin (dieselgate). Argument o zwiększeniu korzystania z transportu indywidualnego w 2020 r. Brak formalnego zatwierdzenia programu wdrażania planu ochrony jakości powietrza nie uniemożliwia wykonania środków. Inicjatywy krajowe (ENAR 2020, Fundo Ambiental) jako wystarczające środki.

Godne uwagi sformułowania

fakt przekroczenia wartości dopuszczalnych określonych dla zanieczyszczeń w otaczającym powietrzu sam w sobie wystarczy, aby móc stwierdzić uchybienie aby nie można było stwierdzić systematycznego i trwałego nieprzestrzegania przepisów art. 13 dyrektywy 2008/50 w związku z załącznikiem XI do niej, nie może wystarczyć, że określone w nich wartości dopuszczalne nie zostały przekroczone w ciągu niektórych lat aby stwierdzić przekroczenie określonej w załączniku XI do rzeczonej dyrektywy wartości dopuszczalnej dla średniej obliczonej w roku kalendarzowym, wystarczy, że poziom zanieczyszczeń wyższy od tej wartości stwierdzono w pojedynczym punkcie pomiarowym niewystarczającego charakteru środków, które należało przyjąć i wdrożyć od 2010 r. w celu zapewnienia, aby okres przekroczenia wartości dopuszczalnych określonych dla danego zanieczyszczenia był jak najkrótszy, nie można tłumaczyć pandemią, która miała miejsce w 2020 r.

Skład orzekający

P.G. Xuereb

prezes

T. von Danwitz

sprawozdawca

A. Kumin

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku państw członkowskich do przestrzegania norm jakości powietrza UE, nawet w obliczu trudności, oraz wymogu skutecznego wdrażania planów ochrony powietrza."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dyrektywy 2008/50/WE i sytuacji Portugalii, ale stanowi ważny precedens dla innych państw członkowskich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zanieczyszczenia powietrza i egzekwowania przepisów UE przez państwa członkowskie, co ma znaczenie dla zdrowia publicznego i środowiska.

Portugalia przegrywa przed Trybunałem UE: systematyczne przekraczanie norm jakości powietrza kosztuje.

Sektor

ochrona_srodowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI