C-218/11
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że instytucje zamawiające mogą wymagać od oferentów przedstawienia bilansu jako dowodu sytuacji finansowej, nawet jeśli przepisy krajowe dotyczące jego sporządzania się różnią, pod warunkiem że wymogi są proporcjonalne i obiektywnie związane z przedmiotem zamówienia.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 2004/18 w kontekście wymogów dotyczących sytuacji ekonomicznej i finansowej kandydatów w przetargach publicznych. Sąd krajowy zapytał, czy instytucja zamawiająca może wymagać przedstawienia bilansu jako dowodu zdolności finansowej, nawet jeśli przepisy krajowe dotyczące jego sporządzania (zwłaszcza w zakresie wypłaty dywidend) się różnią. Trybunał uznał, że jest to dopuszczalne, o ile wymogi są proporcjonalne do przedmiotu zamówienia i obiektywnie odzwierciedlają zdolność wykonawcy. W przypadku, gdy wykonawca nie może spełnić wymogu z powodu różnic prawnych lub umów o przekazywanie zysków, może powołać się na zdolności innego podmiotu.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2004/18/WE w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych. Sąd krajowy z Węgier zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniami dotyczącymi możliwości ustanawiania przez instytucje zamawiające minimalnych wymogów dotyczących sytuacji ekonomicznej i finansowej kandydatów, opartych na konkretnych pozycjach bilansu, nawet jeśli przepisy krajowe dotyczące sporządzania sprawozdań finansowych się różnią. Sprawa dotyczyła przetargu, w którym wymóg ekonomiczny zakładał, że wynik w bilansie nie może być ujemny przez więcej niż jeden rok obrotowy. Hochtief Węgry, węgierski oddział niemieckiej spółki, zakwestionował ten wymóg, wskazując, że umowa o przekazywaniu zysków do spółki dominującej powoduje, iż wynik w bilansie spółki zależnej jest regularnie zerowy lub ujemny, co jest zgodne z prawem niemieckim, ale nie z węgierskim. Trybunał Sprawiedliwości UE, rozpatrując pytania, stwierdził, że instytucje zamawiające mają prawo nakładać minimalne wymogi dotyczące sytuacji ekonomicznej i finansowej, posługując się konkretnymi elementami bilansu (art. 44 ust. 2 i art. 47 ust. 1 lit. b dyrektywy 2004/18). Kluczowe jest, aby te wymogi były obiektywnie odpowiednie do oceny zdolności wykonawcy i proporcjonalne do przedmiotu zamówienia. Trybunał podkreślił, że nawet jeśli istnieją rozbieżności między prawami krajowymi dotyczącymi sporządzania bilansów, nie można z tego powodu odmówić możliwości nakładania takich wymogów. W odniesieniu do sytuacji, gdy wykonawca nie może spełnić wymogu z powodu różnic prawnych lub umów o przekazywanie zysków, Trybunał wyjaśnił, że wykonawca może powołać się na zdolności innego podmiotu (art. 47 ust. 2 dyrektywy). W przypadku Hochtief Węgry, które regularnie przekazywało zyski spółce dominującej, jedyną możliwością było skorzystanie z art. 47 ust. 2, co oznaczało, że spółka dominująca musiała zagwarantować dostępność niezbędnych środków. Trybunał uznał, że ta możliwość jest szczególnie odpowiednia w takich sytuacjach, pozwalając spółce dominującej na zaradzenie problemom swojej spółki zależnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, instytucja zamawiająca ma prawo nakładać minimalne wymogi dotyczące sytuacji ekonomicznej i finansowej, posługując się jednym lub kilkoma konkretnymi elementami bilansu, pod warunkiem że są one obiektywnie odpowiednie do oceny zdolności wykonawcy i proporcjonalne do przedmiotu zamówienia.
Uzasadnienie
Dyrektywa 2004/18 daje instytucjom zamawiającym swobodę w wyborze elementów bilansu do oceny zdolności finansowej, ale wymogi muszą być proporcjonalne i obiektywnie związane z przedmiotem zamówienia. Różnice w prawie krajowym nie wykluczają możliwości stosowania takich wymogów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Észak-dunántúli Környezetvédelmi és Vízügyi Igazgatóság (Édukövízig) | organ_krajowy | strona wnosząca odwołanie |
| Hochtief Construction AG Magyarországi Fióktelepe, obecnie Hochtief Solutions AG Magyarországi Fióktelepe | spolka | skarżący |
| Közbeszerzések Tanácsa Közbeszerzési Döntőbizottság | organ_krajowy | pozwany |
| Vegyépszer Építő és Szerelő Zrt | spolka | interwenient |
| MÁVÉPCELL Kft | spolka | interwenient |
| Rząd węgierski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd czeski | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd niemiecki | organ_krajowy | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (6)
Główne
Dyrektywa 2004/18/WE art. 44 § 2
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Instytucje zamawiające mogą żądać od kandydatów i oferentów spełnienia wymagań dotyczących minimalnych zdolności zgodnie z art. 47 i 48. Zakres informacji oraz minimalne wymogi muszą być związane i proporcjonalne do przedmiotu zamówienia. Minimalne wymogi określa się w ogłoszeniu o zamówieniu.
Dyrektywa 2004/18/WE art. 47 § 1
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Według ogólnych zasad dowodem sytuacji finansowej i ekonomicznej wykonawcy może być przedstawienie bilansu lub wyciągów z bilansów, w przypadku gdy ich publikacja jest wymagana na mocy prawa w kraju siedziby usługodawcy.
Pomocnicze
Dyrektywa 2004/18/WE art. 47 § 2
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Wykonawca może, w stosownych sytuacjach oraz w przypadku konkretnego zamówienia, polegać na zdolnościach innych podmiotów, niezależnie od charakteru prawnego łączących go z nimi powiązań. Musi on w takiej sytuacji udowodnić instytucji zamawiającej, iż będzie dysponował niezbędnymi zasobami, np. przedstawiając w tym celu stosowne zobowiązanie takich podmiotów.
Dyrektywa 2004/18/WE art. 47 § 5
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Jeżeli z jakiejkolwiek uzasadnionej przyczyny wykonawca nie może przedstawić dokumentów wymaganych przez instytucję zamawiającą, może udowodnić swą sytuację ekonomiczną i finansową za pomocą każdego innego dokumentu, który instytucja zamawiająca uzna za odpowiedni.
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dyrektywa 78/660/EWG
Dyrektywa 78/660/EWG Rady z dnia 25 lipca 1978 r. w sprawie rocznych sprawozdań finansowych niektórych rodzajów spółek
Argumenty
Skuteczne argumenty
Instytucje zamawiające mają prawo ustanawiać wymogi dotyczące sytuacji ekonomicznej i finansowej oparte na konkretnych elementach bilansu, nawet przy różnicach w prawie krajowym. Wymogi te muszą być proporcjonalne do przedmiotu zamówienia i obiektywnie odzwierciedlać zdolność wykonawcy. Wykonawca, który nie może spełnić wymogu z powodu umów o przekazywanie zysków, musi powołać się na zdolności innego podmiotu (art. 47 ust. 2).
Odrzucone argumenty
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym jest niedopuszczalny, ponieważ dotyczy kwestii prawnych nieistotnych dla sporu lub jest ogólny/hipotetyczny.
Godne uwagi sformułowania
minimalne wymogi dotyczące zdolności muszą być związane i proporcjonalne do przedmiotu zamówienia nie można wykluczyć, że między ustawodawstwami tymi istnieją różnice co do konkretnego elementu bilansu nie można uznać, że tego rodzaju wymóg stanowi jako taki dyskryminację nie ma on innej możliwości, niż powołać się na sytuację innego podmiotu, zgodnie z art. 47 ust. 2
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustanawianie wymogów dotyczących zdolności finansowej w zamówieniach publicznych, interpretacja art. 44 i 47 dyrektywy 2004/18, zasada proporcjonalności i niedyskryminacji w kontekście różnic prawnych między państwami członkowskimi."
Ograniczenia: Dotyczy głównie interpretacji dyrektywy 2004/18, która została zastąpiona nowszą dyrektywą 2014/24/UE, jednak zasady pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z harmonizacją prawa UE w zamówieniach publicznych i wpływem różnic prawnych między państwami członkowskimi na przedsiębiorców.
“Zamówienia publiczne: Czy różnice w prawie krajowym mogą dyskryminować oferentów?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI