C-217/15 i C-350/15

Trybunał orzekł, że zasada ne bis in idem nie stoi na przeszkodzie postępowaniu karnemu przeciwko osobie fizycznej za niezapłacenie VAT, jeśli sankcja administracyjna została nałożona na spółkę, którą ta osoba reprezentowała.

Sprawa dotyczyła wykładni zasady ne bis in idem (art. 50 Karty Praw Podstawowych UE) w kontekście włoskiego prawa, które przewidywało zarówno sankcję administracyjną za niezapłacenie VAT nałożoną na spółkę, jak i postępowanie karne przeciwko osobie fizycznej reprezentującej tę spółkę. Sąd odsyłający pytał, czy takie podwójne postępowanie jest zgodne z prawem UE. Trybunał uznał, że zasada ne bis in idem nie została naruszona, ponieważ sankcja administracyjna dotyczyła spółki, a postępowanie karne osoby fizycznej, co oznacza, że nie są to te same osoby.

Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożone przez Tribunale di Santa Maria Capua Vetere dotyczyły wykładni art. 50 Karty Praw Podstawowych UE oraz art. 4 protokołu nr 7 do EKPC w kontekście włoskich przepisów przewidujących sankcję administracyjną i karną za te same czyny związane z niezapłaceniem podatku od wartości dodanej (VAT). W postępowaniach głównych Massimo Orsi i Luciano Baldetti, jako przedstawiciele prawni spółek, zostali oskarżeni o przestępstwa związane z niezapłaceniem VAT na kwoty przekraczające 1 mln EUR. Wcześniej, wobec reprezentowanych przez nich spółek (S.A. COM Servizi Ambiente e Commercio Srl i Evoluzione Maglia Srl), organ podatkowy nałożył sankcje administracyjne w wysokości 30% należnego VAT. Sąd odsyłający pytał, czy prowadzenie postępowania karnego przeciwko tym osobom fizycznym, po nałożeniu ostatecznej sankcji administracyjnej na spółki, jest zgodne z zasadą ne bis in idem. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, analizując sprawę wyłącznie w świetle Karty Praw Podstawowych, stwierdził, że zasada ne bis in idem, która zakazuje ponownego sądzenia lub karania tej samej osoby za ten sam czyn, nie została naruszona. Kluczowe dla tego rozstrzygnięcia było ustalenie, że sankcja administracyjna została nałożona na spółki posiadające osobowość prawną, podczas gdy postępowania karne zostały wszczęte przeciwko osobom fizycznym (M. Orsiemu i L. Baldettiemu). Trybunał podkreślił, że przesłanka stosowania zasady ne bis in idem, zgodnie z którą odnośne sankcje i postępowania muszą dotyczyć tej samej osoby, nie została spełniona. W związku z tym, Trybunał orzekł, że przepisy krajowe umożliwiające prowadzenie postępowań karnych w takich okolicznościach są zgodne z prawem Unii.

Zagadnienia prawne (1)

Rozstrzygnięcie

Strony

Przepisy (8)

Argumenty

Skład orzekający

Informacje dodatkowe

Powiązane tematy