Orzeczenie · 2024-02-08

C-216/22

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2024-02-08
cjeuazyl_imigracjakolejne wnioski o azylWysokatrybunal
ochrona międzynarodowaazylkolejny wnioseknowy elementwykładnia prawa UEskuteczny środek zaskarżeniagwarancje proceduralneTSUEDyrektywa 2013/32/UE

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez niemiecki sąd administracyjny w sprawie obywatela Syrii, którego kolejny wniosek o azyl został odrzucony jako niedopuszczalny. Sąd pytał o wykładnię przepisów dyrektywy 2013/32/UE dotyczących kolejnych wniosków o ochronę międzynarodową. Kluczowe pytania dotyczyły tego, czy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), nawet jeśli jedynie interpretuje prawo UE, może stanowić "nowy element lub ustalenie" w rozumieniu art. 33 ust. 2 lit. d) i art. 40 ust. 2 dyrektywy, uzasadniający ponowne rozpatrzenie wniosku. Trybunał orzekł, że każdy wyrok TSUE, niezależnie od tego, czy stwierdza niezgodność prawa krajowego z prawem UE, czy jedynie dokonuje wykładni, może stanowić taki nowy element, pod warunkiem że znacząco zwiększa prawdopodobieństwo kwalifikowania się wnioskodawcy do ochrony międzynarodowej. Wykładnia ta ma na celu zapewnienie skuteczności prawa do ochrony międzynarodowej i zapobieganie powtarzaniu się błędnego stosowania prawa UE. Drugie pytanie dotyczyło tego, czy wyrok TSUE z dnia 19 listopada 2020 r. (C-238/19) w sprawie służby wojskowej w Syrii może być uznany za taki nowy element. Trybunał wyjaśnił, że stwierdzenie "silnego domniemania" w tym wyroku oznacza jedynie wysokie prawdopodobieństwo, a nie niewzruszalne domniemanie, i wymaga dalszej oceny przez organy krajowe. Trzecie pytanie dotyczyło uprawnień sądu krajowego w przypadku uchylenia decyzji o odrzuceniu kolejnego wniosku jako niedopuszczalnego. Trybunał stwierdził, że art. 46 ust. 1 lit. a) ppkt (ii) dyrektywy 2013/32 pozwala sądom krajowym na samodzielne rozpatrzenie wniosku co do istoty, bez konieczności przekazywania go organowi rozstrzygającemu, pod warunkiem przestrzegania gwarancji proceduralnych przewidzianych w dyrektywie. Sąd powinien zapewnić pełne rozpatrzenie sprawy ex nunc i, jeśli to konieczne, zastosować procedury z rozdziału II dyrektywy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "nowego elementu" w kontekście kolejnych wniosków o ochronę międzynarodową; uprawnienia sądu krajowego w postępowaniu odwoławczym od decyzji o niedopuszczalności wniosku.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów dyrektywy 2013/32/UE i może wymagać dostosowania do krajowych procedur proceduralnych, o ile są one zgodne z prawem UE.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, nawet jeśli jedynie interpretuje prawo Unii, może stanowić „nowy element lub ustalenie” w rozumieniu art. 33 ust. 2 lit. d) i art. 40 ust. 2 dyrektywy 2013/32, uzasadniający ponowne rozpatrzenie kolejnego wniosku o ochronę międzynarodową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, każdy wyrok Trybunału, w tym ten ograniczający się do wykładni prawa Unii, stanowi nowy element, jeśli znacząco zwiększa prawdopodobieństwo kwalifikowania się wnioskodawcy do ochrony międzynarodowej.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że interpretacja przepisów dotyczących niedopuszczalności wniosków powinna być ścisła, a przypadki dopuszczalności należy interpretować szeroko. Wyrok TSUE może wprowadzić nowe elementy prawne, a jego skutki prawne sięgają wstecz. Odmowa uznania wyroku TSUE za nowy element podważałaby skuteczność prawa do ochrony międzynarodowej i skutek erga omnes wyroków TSUE.

Czy sąd krajowy, uchylając decyzję o odrzuceniu kolejnego wniosku o azyl jako niedopuszczalnego, może samodzielnie rozpatrzyć wniosek co do istoty, zamiast przekazywać go organowi rozstrzygającemu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 46 ust. 1 lit. a) ppkt (ii) dyrektywy 2013/32 pozwala sądom krajowym na samodzielne rozpatrzenie wniosku co do istoty, pod warunkiem przestrzegania gwarancji proceduralnych przewidzianych w dyrektywie.

Uzasadnienie

Skuteczny środek zaskarżenia wymaga pełnego rozpatrzenia przez sąd okoliczności faktycznych i prawnych. Choć dyrektywa nie narzuca obowiązku samodzielnego rozpatrzenia przez sąd, to pozwala na to, aby zapewnić szybkość postępowania i zgodność z prawem UE. Sąd powinien zapewnić przestrzeganie gwarancji proceduralnych, w tym prawa do bycia wysłuchanym.

Jak należy interpretować pojęcie „silnego domniemania” w kontekście wyroku TSUE dotyczącego odmowy służby wojskowej w Syrii?

Odpowiedź sądu

Stwierdzenie „silnego domniemania” oznacza jedynie wysokie prawdopodobieństwo związku między odmową służby a powodami prześladowania, a nie ustanowienie niewzruszalnego domniemania.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że w wyroku C-238/19 wskazał na wysokie prawdopodobieństwo, a nie na pewność, że odmowa służby wojskowej w określonych okolicznościach jest związana z powodami prześladowania. Ostateczna ocena należy do organów krajowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (w kontekście pytań prejudycjalnych)

Strony

NazwaTypRola
A.A.osoba_fizycznaskarżący
Bundesrepublik Deutschlandpanstwo_czlonkowskiepozwany
Bundesamt für Migration und Flüchtlingeorgan_krajowyinna strona postępowania

Przepisy (11)

Główne

Dyrektywa 2013/32/UE art. 33 § 2 lit. d)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Kolejny wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej może zostać uznany za niedopuszczalny, jeżeli nie przedstawiono żadnych nowych elementów lub ustaleń, które znacząco zwiększają prawdopodobieństwo kwalifikowania się wnioskodawcy do ochrony.

Dyrektywa 2013/32/UE art. 40 § 2 i 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Kolejne wnioski podlegają wstępnemu rozpatrzeniu pod kątem nowych elementów lub ustaleń. Jeśli takie istnieją i znacząco zwiększają prawdopodobieństwo kwalifikowania się do ochrony, wniosek jest rozpatrywany dalej.

Dyrektywa 2013/32/UE art. 46 § 1 lit. a) ppkt (ii)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Wnioskodawcy mają prawo do skutecznego środka zaskarżenia od decyzji o uznaniu wniosku za niedopuszczalny.

Dyrektywa 2013/32/UE art. 46 § 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Skuteczny środek zaskarżenia musi zapewniać pełne rozpatrzenie ex nunc okoliczności faktycznych i prawnych.

AsylG art. 71 § 1

Ustawa o prawie azylu (Niemcy)

Reguluje procedurę rozpatrywania kolejnych wniosków o azyl.

VwVfG art. 51 § 1-3

Ustawa o postępowaniu administracyjnym (Niemcy)

Określa przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, w tym zmianę stanu faktycznego lub prawnego.

Pomocnicze

Dyrektywa 2011/95/UE art. 9 § 2 lit. e)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Dyrektywa 2011/95/UE art. 10

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Określa powody prześladowania, które mogą uzasadniać przyznanie ochrony międzynarodowej.

Karta art. 18

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do azylu.

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Postępowanie prejudycjalne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Każdy wyrok TSUE, nawet interpretacyjny, może stanowić nowy element uzasadniający ponowne rozpatrzenie wniosku o ochronę międzynarodową, jeśli znacząco zwiększa prawdopodobieństwo przyznania ochrony. • Sąd krajowy, uchylając decyzję o odrzuceniu wniosku, może samodzielnie rozpatrzyć sprawę co do istoty, przestrzegając gwarancji proceduralnych UE.

Odrzucone argumenty

Argumenty państw członkowskich, że wyroki interpretacyjne nie stanowią nowych elementów, zostały odrzucone. • Argument, że sąd krajowy może jedynie stwierdzić nieważność decyzji i przekazać sprawę organowi rozstrzygającemu, został częściowo odrzucony na rzecz możliwości samodzielnego rozpatrzenia sprawy przez sąd.

Godne uwagi sformułowania

każdy wyrok Trybunału może stanowić nowy element w rozumieniu art. 33 ust. 2 lit. d) i art. 40 ust. 2 i 3 dyrektywy 2013/32 • skuteczność (effet utile) prawa przyznanego osobie ubiegającej się o ochronę międzynarodową [...] byłaby poważnie zagrożona, gdyby kolejny wniosek mógł zostać uznany za niedopuszczalny z powodu, o którym mowa w art. 33 ust. 2 lit. d) dyrektywy 2013/32, podczas gdy odrzucenie pierwszego wniosku nastąpiło z naruszeniem prawa Unii • środek zaskarżenia [...] powinien zapewniać pełne rozpatrzenie ex nunc [...] okoliczności faktycznych i kwestii prawnych • sąd powinien zapewnić mutatis mutandis przestrzeganie podstawowych zasad i gwarancji ustanowionych w rozdziale II dyrektywy 2013/32

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Prechal

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

T. von Danwitz

prezes_izby

O. Spineanu-Matei

prezes_izby

M. Ilešič

sędzia

J.-C. Bonichot

sprawozdawca

P.G. Xuereb

sędzia

L.S. Rossi

sędzia

I. Jarukaitis

sędzia

A. Kumin

sędzia

N. Wahl

sędzia

I. Ziemele

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"nowego elementu\" w kontekście kolejnych wniosków o ochronę międzynarodową; uprawnienia sądu krajowego w postępowaniu odwoławczym od decyzji o niedopuszczalności wniosku."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów dyrektywy 2013/32/UE i może wymagać dostosowania do krajowych procedur proceduralnych, o ile są one zgodne z prawem UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie azylowym UE, w tym roli orzecznictwa TSUE w ponownym otwieraniu spraw oraz uprawnień sądów krajowych. Ma znaczenie praktyczne dla prawników zajmujących się prawem migracyjnym.

Każdy wyrok TSUE otwiera drzwi do ponownego rozpatrzenia wniosku o azyl? Kluczowa interpretacja dla ochrony międzynarodowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy