C-215/08
Podsumowanie
Sprawa C-215/08 dotyczyła wykładni dyrektywy 85/577/EWG w sprawie ochrony konsumentów w odniesieniu do umów zawartych poza lokalem przedsiębiorstwa. Bundesgerichtshof zapytał Trybunał Sprawiedliwości, czy dyrektywa ma zastosowanie do przystąpienia konsumenta do zamkniętego funduszu rynku nieruchomości utworzonego w formie spółki osobowej prawa cywilnego, jeśli celem jest lokata kapitału, a nie członkostwo. Trybunał orzekł, że dyrektywa ma zastosowanie w takich okolicznościach, uznając, że umowa ta wchodzi w zakres zastosowania dyrektywy, a argument o wyłączeniu umów dotyczących praw do nieruchomości nie ma zastosowania. Drugie pytanie dotyczyło skutków prawnych odstąpienia od umowy. Bundesgerichtshof zapytał, czy art. 5 ust. 2 dyrektywy stoi na przeszkodzie krajowej normie, zgodnie z którą konsument, odwołując swoje oświadczenie o przystąpieniu do funduszu, posiada roszczenie o zapłatę należności z tytułu podziału majątku na skutek wystąpienia, obliczanej w zależności od wartości jego wkładu na dzień wystąpienia. Trybunał stwierdził, że dyrektywa nie wyklucza, aby konsument ponosił pewne konsekwencje wynikające ze skorzystania z prawa do odstąpienia, pod warunkiem zachowania równowagi i sprawiedliwego rozłożenia ryzyka. W związku z tym, krajowa norma nie stoi na przeszkodzie dyrektywie, nawet jeśli konsument może otrzymać kwotę niższą niż wkład lub ponieść część strat.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu zastosowania dyrektywy o umowach poza lokalem przedsiębiorstwa do inwestycji finansowych oraz dopuszczalności obciążenia konsumenta częścią strat po skorzystaniu z prawa do odstąpienia.
Dotyczy specyficznego typu umowy (przystąpienie do funduszu nieruchomości) i konkretnych przepisów dyrektywy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy dyrektywa 85/577/EWG ma zastosowanie do przystąpienia konsumenta do zamkniętego funduszu rynku nieruchomości utworzonego w formie spółki osobowej prawa cywilnego, jeśli celem jest lokata kapitału, a nie członkostwo?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dyrektywa ma zastosowanie, jeśli cel przystąpienia polega przede wszystkim na ulokowaniu kapitału, a umowa została zawarta w wyniku akwizycji prowadzonej w domu konsumenta, nie na jego życzenie.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że umowa o przystąpienie do funduszu rynku nieruchomości, zawarta w wyniku akwizycji w domu konsumenta, wchodzi w zakres zastosowania dyrektywy, nawet jeśli celem jest lokata kapitału. Wyłączenie dotyczące umów o prawa do nieruchomości nie ma zastosowania, ponieważ umowa dotyczy nabycia udziałów w spółce, a nie bezpośrednio praw do nieruchomości.
Czy art. 5 ust. 2 dyrektywy 85/577/EWG stoi na przeszkodzie krajowej normie, która pozwala na obciążenie konsumenta częścią strat funduszu po skorzystaniu z prawa do odstąpienia od umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 5 ust. 2 dyrektywy nie stoi na przeszkodzie takiej normie, jeśli zapewnia ona równowagę i sprawiedliwe rozłożenie ryzyka.
Uzasadnienie
Trybunał wyjaśnił, że choć prawo do odstąpienia od umowy ma na celu ochronę konsumenta i przywrócenie pierwotnego stanu, nie jest ono bezwzględne. Dyrektywa nie wyklucza, że konsument może ponieść pewne konsekwencje, pod warunkiem zachowania równowagi między stronami. Krajowa norma, która pozwala na odzyskanie przez konsumenta udziałów z jednoczesnym poniesieniem części ryzyka inwestycyjnego, jest zgodna z dyrektywą.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. Friz GmbH | spolka | pozwany |
| Carsten von der Heyden | osoba_fizyczna | skarżący |
| Rząd niemiecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Wspólnot Europejskich | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (10)
Główne
Dyrektywa 85/577/EWG art. 1 § 1
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Ma zastosowanie do umów, na podstawie których przedsiębiorca dostarcza konsumentowi towary lub świadczy usługi, zawartych w trakcie odwiedzin przedsiębiorcy w domu konsumenta, gdy odwiedziny te nie odbywają się na wyraźne życzenie konsumenta, a celem przystąpienia do funduszu jest lokata kapitału.
Dyrektywa 85/577/EWG art. 5 § 1
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Prawo konsumenta do odstąpienia od umowy w terminie nie krótszym niż siedem dni.
Dyrektywa 85/577/EWG art. 5 § 2
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Wysłanie zawiadomienia o odstąpieniu zwalnia konsumenta z wszelkich zobowiązań wynikających z umowy.
HWiG art. 1 § 1
Gesetz über den Widerruf von Haustürgeschäften und ähnlichen Geschäften
Przepis niemiecki transponujący dyrektywę, dotyczący skuteczności oświadczenia woli klienta w przypadku akwizycji.
HWiG art. 3 § 1
Gesetz über den Widerruf von Haustürgeschäften und ähnlichen Geschäften
Przepis niemiecki dotyczący obowiązku zwrotu świadczeń w przypadku odstąpienia od umowy.
Pomocnicze
Dyrektywa 85/577/EWG art. 2
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Definicja 'przedsiębiorcy'.
Dyrektywa 85/577/EWG art. 3 § 2 lit. a
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Wyłączenie umów dotyczących praw do nieruchomości nie ma zastosowania do umów o przystąpienie do funduszu rynku nieruchomości.
Dyrektywa 85/577/EWG art. 4
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Obowiązek informowania konsumentów o prawie do odstąpienia od umowy.
Dyrektywa 85/577/EWG art. 7
Dyrektywa Rady 85/577/EWG
Skutki prawne odstąpienia od umowy regulują krajowe przepisy prawne.
TWE art. 234
Traktat WE
Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dyrektywa 85/577/EWG ma zastosowanie do przystąpienia do funduszu rynku nieruchomości, gdy celem jest lokata kapitału. • Prawo do odstąpienia od umowy nie wyklucza ponoszenia przez konsumenta części strat funduszu, jeśli krajowa norma zapewnia równowagę i sprawiedliwe rozłożenie ryzyka.
Odrzucone argumenty
Argument rządu niemieckiego, że umowa o przystąpienie do funduszu rynku nieruchomości stanowi umowę dotyczącą 'innych praw dotyczących nieruchomości' i tym samym jest wyłączona z zakresu dyrektywy.
Godne uwagi sformułowania
ochrona ta nie jest bezwzględna • ochrona ujęta jest w określone granice • nie wyklucza tego, by konsument mógł mieć, w określonych szczególnych przypadkach, zobowiązania wobec przedsiębiorcy i musiał w takim razie ponieść pewne konsekwencje wynikające ze skorzystania z przysługującego mu prawa do odstąpienia od umowy • zapewnienia [...] zadowalającej równowagi oraz sprawiedliwego rozłożenia ryzyka między poszczególnymi zainteresowanymi stronami
Skład orzekający
A. Tizzano
prezes_izby
E. Levits
sędzia
A. Borg Barthet
sędzia
M. Ilešič
sędzia
J.J. Kasel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu zastosowania dyrektywy o umowach poza lokalem przedsiębiorstwa do inwestycji finansowych oraz dopuszczalności obciążenia konsumenta częścią strat po skorzystaniu z prawa do odstąpienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego typu umowy (przystąpienie do funduszu nieruchomości) i konkretnych przepisów dyrektywy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ochrony konsumentów w kontekście inwestycji finansowych i możliwości odstąpienia od umowy, co jest tematem aktualnym i ważnym dla wielu osób.
“Inwestycja w fundusz nieruchomości poza lokalem? Masz prawo odstąpić, ale czy na pewno bez konsekwencji?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny