C-213/15 P

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2017-07-18
cjeuprawo_ue_ogolnedostęp do dokumentówWysokatrybunal
dostęp do dokumentówprzejrzystośćinstytucje UEpostępowanie sądoweprawo UETSUEKomisja EuropejskaRepublika Austrii

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pisma procesowe państwa członkowskiego złożone w postępowaniu sądowym przed sądami UE, znajdujące się w posiadaniu Komisji, podlegają prawu dostępu do dokumentów, chyba że ujawnienie narusza ochronę postępowania sądowego.

Sprawa dotyczyła odwołania Komisji Europejskiej od wyroku Sądu UE, który stwierdził nieważność decyzji Komisji odmawiającej dostępu do pism procesowych Republiki Austrii złożonych w postępowaniu przed TSUE. Komisja argumentowała, że dokumenty te nie podlegają rozporządzeniu o dostępie do dokumentów, ponieważ dotyczą działalności orzeczniczej TSUE. Trybunał Sprawiedliwości UE oddalił odwołanie, potwierdzając, że pisma te, jako dokumenty otrzymane przez Komisję i dotyczące jej działalności, wchodzą w zakres rozporządzenia, a ochrona postępowań sądowych może być zapewniona przez wyjątki przewidziane w rozporządzeniu.

Sprawa C-213/15 P dotyczyła odwołania Komisji Europejskiej od wyroku Sądu Unii Europejskiej, który nakazał Komisji udzielenie Patrickowi Breyerowi dostępu do pism procesowych Republiki Austrii złożonych w postępowaniu przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w sprawie dotyczącej transpozycji dyrektywy o zatrzymywaniu danych. Komisja odmówiła dostępu, twierdząc, że pisma te nie podlegają rozporządzeniu nr 1049/2001 w sprawie publicznego dostępu do dokumentów, ponieważ dotyczą działalności orzeczniczej TSUE, a TSUE podlega tym przepisom tylko w zakresie funkcji administracyjnych. Sąd UE uznał jednak, że pisma te, jako dokumenty otrzymane przez Komisję i dotyczące jej działalności, wchodzą w zakres rozporządzenia. Trybunał Sprawiedliwości UE w wielkiej izbie oddalił odwołanie Komisji. Potwierdził, że zakres stosowania rozporządzenia nr 1049/2001 jest określony przez instytucje, które przechowują dokumenty (w tym przypadku Komisję), a nie przez autora dokumentu czy jego charakter sądowy. Trybunał podkreślił, że choć TSUE jest wyłączony z zakresu dostępu do dokumentów w ramach działalności orzeczniczej, to nie wyklucza to dostępu do dokumentów związanych z tą działalnością, jeśli znajdują się one w posiadaniu innej instytucji, jak Komisja. Ochrona postępowań sądowych może być zapewniona przez wyjątki przewidziane w art. 4 ust. 2 rozporządzenia, co gwarantuje skuteczność przepisów prawa pierwotnego. W konsekwencji, pisma procesowe Austrii w posiadaniu Komisji podlegały prawu dostępu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, podlegają, chyba że ujawnienie narusza ochronę postępowania sądowego.

Uzasadnienie

Zakres stosowania rozporządzenia nr 1049/2001 jest określony przez instytucje, które przechowują dokumenty, a nie przez autora dokumentu czy jego charakter sądowy. Ochrona postępowań sądowych może być zapewniona przez wyjątki przewidziane w rozporządzeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_odwolanie

Strona wygrywająca

Patrick Breyer

Strony

NazwaTypRola
Komisja Europejskainstytucja_ueskarżący
Patrick Breyerosoba_fizycznastrona skarżąca w pierwszej instancji
Królestwo Hiszpaniipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Francuskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Finlandiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Szwecjipanstwo_czlonkowskieinterwenient

Przepisy (7)

Główne

TFUE art. 15 § 3

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Prawo dostępu do dokumentów instytucji, organów i jednostek organizacyjnych Unii, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w drodze rozporządzeń. TSUE, EBC i EBI podlegają tym przepisom tylko w wykonywaniu swoich funkcji administracyjnych.

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 2 § 3

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady

Rozporządzenie stosuje się do wszystkich dokumentów przechowywanych przez Parlament, Radę lub Komisję, tj. dokumentów sporządzanych lub otrzymywanych przez te instytucje i pozostających w ich posiadaniu, we wszystkich obszarach działalności Unii.

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 3 § a

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicja 'dokumentu' jako wszelkich treści bez względu na ich nośnik, dotyczących kwestii związanych z polityką, działalnością i decyzjami mieszczącymi się w sferze odpowiedzialności instytucji.

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 3 § b

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady

Prawo dostępu obejmuje dokumenty otrzymywane od stron trzecich, w tym państw członkowskich.

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 4 § 2

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady

Wyjątek od dostępu w przypadku naruszenia ochrony postępowania sądowego, chyba że przemawia za tym nadrzędny interes publiczny.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1049/2001 art. 4 § 5

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady

Państwo członkowskie może zażądać od instytucji nieujawniania dokumentu pochodzącego od tego państwa bez jego uprzedniej zgody, ale nie przyznaje to ogólnego prawa weta.

Statut TSUE art. 20

Statut Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Przewiduje przekazywanie pism procesowych dotyczących postępowania sądowego tylko stronom tego postępowania i instytucjom, których decyzje zostały zaskarżone.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pisma procesowe państwa członkowskiego złożone w postępowaniu sądowym przed sądami UE, znajdujące się w posiadaniu Komisji, podlegają rozporządzeniu nr 1049/2001. Zakres stosowania rozporządzenia nr 1049/2001 jest określony przez instytucje, które przechowują dokumenty, a nie przez autora dokumentu czy jego charakter sądowy. Ochrona postępowań sądowych może być zapewniona przez wyjątki przewidziane w rozporządzeniu nr 1049/2001. Art. 15 ust. 3 akapit czwarty TFUE nie wyłącza z zakresu stosowania rozporządzenia nr 1049/2001 dokumentów związanych z działalnością orzeczniczą TSUE, jeśli znajdują się w posiadaniu innej instytucji (np. Komisji).

Odrzucone argumenty

Pisma procesowe państwa członkowskiego złożone w postępowaniu sądowym przed sądami UE nie podlegają rozporządzeniu nr 1049/2001, ponieważ dotyczą działalności orzeczniczej TSUE. TSUE podlega przepisom o dostępie do dokumentów tylko w zakresie funkcji administracyjnych. Wprowadzenie art. 15 ust. 3 akapit czwarty TFUE wymaga wąskiej wykładni art. 2 ust. 3 rozporządzenia nr 1049/2001, wykluczającej dokumenty nie sporządzone przez instytucję.

Godne uwagi sformułowania

Zakres stosowania rozporządzenia nr 1049/2001 jest określony poprzez odniesienie do wymienionych w nim instytucji, nie zaś do szczególnych kategorii dokumentów, ani do autora dokumentu przechowywanego przez jedną z tych instytucji. Ochrona uzasadnionych interesów państw członkowskich w odniesieniu do takich dokumentów może zostać zapewniona za pomocą wyjątków przewidzianych w rozporządzeniu nr 1049/2001. Art. 15 ust. 3 akapit czwarty TFUE nie wymaga, wbrew temu, co w istocie podnosi Komisja, wykładni, zgodnie z którą pisma sporządzone przez państwo członkowskie i przechowywane przez Komisję, takie jak sporne pisma, muszą koniecznie zostać wyłączone z zakresu stosowania tego rozporządzenia.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Tizzano

wiceprezes

R. Silva de Lapuerta

prezes_izby

L. Bay Larsen

prezes_izby

T. von Danwitz

prezes_izby

E. Juhász

prezes_izby

M. Berger

prezes_izby

A. Prechal

prezes_izby

M. Vilaras

prezes_izby

A. Rosas

sprawozdawca

A. Borg Barthet

sędzia

D. Šváby

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu stosowania rozporządzenia nr 1049/2001 w kontekście dostępu do dokumentów sądowych, zwłaszcza gdy są one przechowywane przez instytucje inne niż sądy."

Ograniczenia: Wyjątek dotyczący ochrony postępowania sądowego nadal może stanowić podstawę do odmowy dostępu, jeśli przemawia za tym nadrzędny interes publiczny lub postępowanie jest zawisłe.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady przejrzystości w UE i prawa obywateli do dostępu do dokumentów, nawet tych związanych z postępowaniami sądowymi. Jest to istotne dla zrozumienia funkcjonowania instytucji UE.

Czy pisma sądowe UE są dostępne dla każdego? TSUE rozstrzyga o przejrzystości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI