C-213/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-07-10
cjeuzamowienia_publiczneroboty budowlaneWysokatrybunal
zamówienia publiczneroboty budowlanenajempowaga rzeczy osądzonejprawo UEsąd krajowywykładniaskuteczność prawa

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że umowa o przyszłym najmie niewybudowanego obiektu budowlanego, odpowiadającego wymogom zamawiającego, stanowi zamówienie publiczne na roboty budowlane, a sąd krajowy może zmienić prawomocne orzeczenie, jeśli prowadzi ono do sprzeczności z prawem UE.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektyw o zamówieniach publicznych oraz zakresu zasady powagi rzeczy osądzonej. Sąd krajowy zapytał, czy umowa o przyszłym najmie niewybudowanego obiektu budowlanego jest zamówieniem na roboty budowlane, oraz czy może zmienić własne prawomocne orzeczenie, jeśli prowadzi ono do sytuacji niezgodnej z prawem Unii. Trybunał uznał, że taka umowa jest zamówieniem na roboty budowlane, a sąd krajowy, zgodnie z zasadami proceduralnymi, powinien dążyć do zgodności z prawem UE, nawet poprzez modyfikację prawomocnego orzeczenia.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez włoski Consiglio di Stato dotyczył wykładni dyrektyw o zamówieniach publicznych na roboty budowlane oraz zakresu zasady powagi rzeczy osądzonej. Sprawa wyłoniła się z postępowania między Impresa Pizzarotti & C. SpA a Comune di Bari, dotyczącego realizacji nowej siedziby sądów. Pierwsze pytanie prejudycjalne dotyczyło tego, czy umowa o przyszłym najmie niewybudowanego obiektu budowlanego, spełniającego wymogi zamawiającego, stanowi zamówienie publiczne na roboty budowlane, czy też jest wyłączona z zakresu dyrektyw jako umowa najmu. Trybunał, analizując definicje z dyrektyw 93/37/EWG i 92/50/EWG, stwierdził, że kluczowy jest główny przedmiot umowy. Ponieważ umowa dotyczyła budowy obiektu zgodnie z precyzyjnymi wymogami instytucji zamawiającej, uznał ją za zamówienie publiczne na roboty budowlane, nawet jeśli zawierała elementy najmu. Drugie pytanie dotyczyło możliwości pozbawienia skuteczności prawomocnego orzeczenia krajowego, które prowadzi do sytuacji niezgodnej z prawem Unii. Trybunał przypomniał, że zasada powagi rzeczy osądzonej jest fundamentalna, a jej wykonanie należy do porządków krajowych. Jednakże, zgodnie z zasadami równoważności i skuteczności, sąd krajowy powinien, o ile pozwala na to prawo krajowe, uzupełnić lub zmienić swoje prawomocne orzeczenie, aby zapewnić zgodność z prawem Unii, zwłaszcza w dziedzinie zamówień publicznych, która wymaga równego traktowania oferentów i przejrzystości. W tym kontekście, sąd krajowy powinien rozważyć zakończenie postępowania bez wyboru oferty i wszczęcie nowego, zgodnego z prawem UE.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, umowa, której głównym przedmiotem jest wykonanie obiektu budowlanego odpowiadającego wymogom określonym przez instytucję zamawiającą, stanowi zamówienie publiczne na roboty budowlane i nie jest objęta wyłączeniem dotyczącym najmu.

Uzasadnienie

Trybunał podkreślił, że decydujący jest główny przedmiot umowy, a nie jej nazwa czy sposób finansowania. W sytuacji, gdy instytucja zamawiająca określa wymogi dotyczące obiektu budowlanego, wywierając decydujący wpływ na jego projektowanie, budowa stanowi główny przedmiot umowy, nawet jeśli towarzyszy jej zobowiązanie do najmu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Impresa Pizzarotti & C. SpAspolkaskarżący
Comune di Bariorgan_krajowypozwany
Giunta comunale di Bariorgan_krajowypozwany
Consiglio comunale di Bariorgan_krajowypozwany
Complesso Residenziale Bari 2 Srlspolkainterwenient
Commissione di manutenzione della Corte d’apppello di Bariorgan_krajowyinterwenient
Giuseppe Albenzioosoba_fizycznainterwenient
Ministero della Giustiziaorgan_krajowyinterwenient
Regione Pugliaorgan_krajowyinterwenient
Rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (6)

Główne

Dyrektywa 93/37/EWG art. 1 lit. a)

Dyrektywa Rady 93/37/EWG z dnia 14 czerwca 1993 r. dotycząca koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pomocnicze

Dyrektywa 92/50/EWG art. 1 lit. a) ppkt (iii)

Dyrektywa Rady 92/50/EWG z dnia 18 czerwca 1992 r. odnosząca się do koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na usługi

Dyrektywa 2004/18 art. 1 ust. 2 lit. a) i b)

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi

Dyrektywa 2004/18 art. 16 lit. a)

Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi

k.c. art. 2909

Kodeks cywilny

Przywołany w kontekście zasady powagi rzeczy osądzonej we włoskim prawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa o przyszłym najmie niewybudowanego obiektu budowlanego, spełniającego wymogi zamawiającego, jest zamówieniem publicznym na roboty budowlane. Sąd krajowy może i powinien zmienić prawomocne orzeczenie, jeśli prowadzi ono do sytuacji niezgodnej z prawem Unii, o ile pozwala na to prawo krajowe.

Odrzucone argumenty

Umowa o przyszłym najmie nie jest zamówieniem na roboty budowlane, lecz umową najmu, wyłączoną z zakresu dyrektyw. Zasada powagi rzeczy osądzonej uniemożliwia zmianę prawomocnego orzeczenia, nawet jeśli jest ono sprzeczne z prawem UE.

Godne uwagi sformułowania

główny przedmiot umowy jest decydujący dla ustalenia mających zastosowanie uregulowań prawa Unii prawo Unii nie zobowiązuje zatem sądu krajowego do zaprzestania stosowania krajowych zasad proceduralnych nadających powagę rzeczy osądzonej danemu orzeczeniu, nawet jeśli umożliwiłoby to usunięcie sytuacji w porządku krajowym, która jest niezgodna z tym prawem zasada równoważności i skuteczności powinna zostać wykorzystana w pierwszej kolejności [...] w celu doprowadzenia sytuacji będącej przedmiotem postępowania głównego do stanu zgodnego z przepisami Unii

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

K. Lenaerts

wiceprezes Trybunału (sprawozdawca)

J.L. da Cruz Vilaça

sędzia

G. Arestis

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia zamówienia publicznego na roboty budowlane w kontekście umów o przyszłym najmie oraz możliwość modyfikacji prawomocnych orzeczeń krajowych w celu zapewnienia zgodności z prawem Unii."

Ograniczenia: Zastosowanie zasady modyfikacji prawomocnych orzeczeń jest uzależnione od istnienia odpowiednich przepisów proceduralnych w prawie krajowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad prawa zamówień publicznych UE oraz konfliktu między zasadą powagi rzeczy osądzonej a koniecznością zapewnienia zgodności z prawem Unii, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy prawomocny wyrok może stać w sprzeczności z prawem UE? TSUE odpowiada.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI