C-209/14

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2015-07-02
cjeupodatkiVATWysokatrybunal
VATleasingnieruchomościpodstawa opodatkowaniakorekta VATzasada neutralności podatkowejdostawa towarówświadczenie usługniewywiązanie się z płatności

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że zwrot nieruchomości leasingobiorcy z powodu niewywiązania się z płatności nie zawsze uprawnia leasingodawcę do obniżenia podstawy opodatkowania VAT, a zasada neutralności podatkowej nie stoi na przeszkodzie odrębnemu opodatkowaniu leasingu i późniejszej sprzedaży nieruchomości.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów dyrektywy VAT w kontekście umowy leasingu nieruchomości zakończonej częściowym niewywiązaniem się z płatności przez leasingobiorcę. NLB Leasing, leasingodawca, zwróciło się o możliwość obniżenia podstawy opodatkowania VAT po tym, jak leasingobiorca nie spłacił wszystkich rat, a nieruchomość została zwrócona i sprzedana osobie trzeciej. Trybunał wyjaśnił, że zwrot nieruchomości z powodu niewywiązania się z płatności nie zawsze uprawnia do korekty VAT, a zasada neutralności podatkowej nie zapobiega odrębnemu opodatkowaniu leasingu i późniejszej sprzedaży, jeśli nie stanowią one jednej transakcji.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy VAT w sprawie, w której spółka NLB Leasing (leasingodawca) zawarła z spółką Domino (leasingobiorca) umowy leasingu nieruchomości z opcją wykupu. Po częściowym niewywiązaniu się spółki Domino z płatności, NLB Leasing odzyskało nieruchomości, sprzedało je osobie trzeciej i wypłaciło leasingobiorcy nadwyżkę po odliczeniu należności z tytułu opcji wykupu. NLB Leasing wniosło o korektę VAT, argumentując, że zwrot nieruchomości stanowi przypadek niewywiązania się z płatności, a brak obniżenia podstawy opodatkowania prowadzi do podwójnego opodatkowania. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytania prejudycjalne, orzekł, że: 1) Umowa leasingu nieruchomości, która przewiduje przeniesienie własności lub istotnych atrybutów własności na leasingobiorcę, powinna być traktowana jako transakcja nabycia dobra inwestycyjnego. 2) Artykuł 90 ust. 1 dyrektywy VAT nie pozwala na obniżenie podstawy opodatkowania, jeśli podatnik otrzymał całość należności lub jeśli druga strona umowy nie jest już zobowiązana do zapłaty uzgodnionej ceny bez rozwiązania umowy. 3) Zasada neutralności podatkowej nie stoi na przeszkodzie odrębnemu opodatkowaniu leasingu i późniejszej sprzedaży nieruchomości osobie trzeciej, jeśli transakcje te nie tworzą jednego świadczenia, co powinien ocenić sąd krajowy. Sprawa podkreśla znaczenie dokładnej kwalifikacji prawnej transakcji leasingowych dla celów VAT oraz ograniczenia w możliwości korekty podatku w przypadku częściowego niewywiązania się z płatności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 90 ust. 1 dyrektywy VAT nie pozwala na obniżenie podstawy opodatkowania, jeżeli podatnik otrzymał w rzeczywistości wszystkie płatności w zamian za spełnione przez niego świadczenie lub jeśli – bez rozwiązania czy anulowania umowy – druga strona umowy przestaje być zobowiązana do zapłaty podatnikowi uzgodnionej ceny.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że art. 90 ust. 1 dyrektywy VAT ma zastosowanie tylko w przypadkach, gdy druga strona umowy nie dokona spłaty długu lub dokona jej tylko częściowo, a nie gdy umowa jest nadal w mocy, a leasingodawca odzyskuje towar i sprzedaje go osobie trzeciej, rozliczając się z leasingobiorcą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
NLB Leasing d.o.o.spolkaskarżący
Republika Slovenijapanstwo_czlonkowskiepozwany
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (16)

Główne

Dyrektywa VAT art. 2 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Opodatkowaniu VAT podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium państwa członkowskiego przez podatnika.

Dyrektywa VAT art. 14 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Dostawa towarów oznacza przeniesienie prawa do rozporządzania rzeczą jak właściciel.

Dyrektywa VAT art. 14 § 2

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Za dostawę towarów uznaje się m.in. faktyczne przekazanie towaru zgodnie z umową najmu na czas określony, która zawiera klauzulę o przeniesieniu własności w następstwie normalnych zdarzeń nie później niż z chwilą zapłaty ostatniej raty.

Dyrektywa VAT art. 24 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Świadczenie usług oznacza każdą transakcję, która nie stanowi dostawy towarów.

Dyrektywa VAT art. 90 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

W przypadku anulowania, wypowiedzenia, rozwiązania, całkowitego lub częściowego niewywiązania się z płatności lub też w przypadku obniżenia ceny po dokonaniu dostawy podstawa opodatkowania jest stosownie obniżana na warunkach określonych przez państwa członkowskie.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Przepis dotyczący odesłań prejudycjalnych.

Pomocnicze

ZDDV-1 art. 3 § 1

Zakon o davku na dodano vrednost

Opodatkowaniu VAT podlegają dostawy towarów i świadczenia usług dokonywane odpłatnie na terytorium Republiki Słowenii przez podatnika.

ZDDV-1 art. 6 § 1

Zakon o davku na dodano vrednost

Dostawa towarów oznacza przeniesienie prawa do rozporządzania rzeczą jak właściciel.

ZDDV-1 art. 6 § 2

Zakon o davku na dodano vrednost

Za dostawę towarów uznaje się również faktyczne przekazanie towaru zgodnie z umową najmu na czas określony, zawierającą klauzulę o przeniesieniu własności w następstwie normalnych zdarzeń nie później niż z chwilą zapłaty ostatniej raty.

ZDDV-1 art. 14 § 1

Zakon o davku na dodano vrednost

Świadczenie usług oznacza każdą transakcję, która nie stanowi dostawy towarów.

ZDDV-1 art. 39 § 2

Zakon o davku na dodano vrednost

W przypadku anulowania, zwrotu lub obniżenia ceny po dokonaniu transakcji podstawa opodatkowania zostaje odpowiednio obniżona, jeżeli nabywca skorygował odliczoną kwotę VAT i powiadomił o tym dostawcę.

ZDDV-1 art. 39 § 3

Zakon o davku na dodano vrednost

Podatnik może skorygować kwotę VAT należnego, gdy nie została ona zapłacona w całości lub części, na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu o zakończeniu postępowania upadłościowego lub zatwierdzonego układu.

rozporządzenie wykonawcze do ZDDV-1 art. 13 § 1

Pravilnik o izvajanju Zakona o davku na dodano vrednost

Od odszkodowania nie deklaruje się ani nie płaci VAT.

rozporządzenie wykonawcze do ZDDV-1 art. 13 § 2

Pravilnik o izvajanju Zakona o davku na dodano vrednost

Za odszkodowanie uznaje się m.in. dostawę jako rekompensatę za szkodę, odsetki za zwłokę, kary umowne, odszkodowanie za odstąpienie od umowy, jeżeli płatnik nie otrzymał z tego tytułu żadnego towaru ani usługi.

rozporządzenie wykonawcze do ZDDV-1 art. 41 § 2

Pravilnik o izvajanju Zakona o davku na dodano vrednost

Podatnik może obniżyć kwotę VAT o kwotę później uzgodnionych rabatów, takich jak opusty lub bonifikaty z powodu gorszej jakości towaru, jeżeli zostały one uzgodnione bezpośrednio między dostawcą a nabywcą.

rozporządzenie wykonawcze do ZDDV-1 art. 41 § 3

Pravilnik o izvajanju Zakona o davku na dodano vrednost

Obniżenie podstawy opodatkowania może mieć zastosowanie do dostawcy nie wcześniej niż w okresie rozliczeniowym, w którym otrzymał pisemne powiadomienie o korekcie odliczenia VAT.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwrot nieruchomości z powodu niewywiązania się z płatności przez leasingobiorcę nie zawsze uprawnia do korekty VAT. Leasing nieruchomości z opcją wykupu i przeniesieniem większości ryzyk może być traktowany jako dostawa towarów. Zasada neutralności podatkowej nie zapobiega odrębnemu opodatkowaniu leasingu i późniejszej sprzedaży, jeśli nie tworzą one jednej transakcji.

Odrzucone argumenty

NLB Leasing argumentowało, że zwrot nieruchomości powinien być traktowany jako przypadek niewywiązania się z płatności, uprawniający do korekty VAT. NLB Leasing argumentowało, że brak korekty VAT prowadzi do podwójnego opodatkowania, naruszając zasadę neutralności podatkowej.

Godne uwagi sformułowania

podstawa opodatkowania stanowi świadczenie wzajemne rzeczywiście otrzymane organy podatkowe nie mogą pobrać z tytułu VAT kwoty wyższej od tej, którą otrzymał podatnik każde świadczenie powinno być zwykle uznawane za odrębne i niezależne transakcje należy uważać za jedno świadczenie, jeżeli co najmniej dwa elementy albo co najmniej dwie czynności dokonane przez podatnika są ze sobą tak ściśle związane, że obiektywnie tworzą tylko jedno nierozerwalne świadczenie gospodarcze, którego rozdzielenie miałoby charakter sztuczny

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

J.C. Bonichot

sprawozdawca

A. Arabadjiev

sędzia

J.L. da Cruz Vilaça

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy VAT dotyczących leasingu, korekty VAT w przypadku niewywiązania się z płatności oraz zasady neutralności podatkowej."

Ograniczenia: Kwalifikacja prawna transakcji leasingowych i ocena, czy tworzą one jedno świadczenie, zależy od konkretnych okoliczności faktycznych i powinna być dokonana przez sąd krajowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii VAT związanych z leasingiem nieruchomości i jego konsekwencjami podatkowymi, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego i przedsiębiorców.

Leasing nieruchomości: kiedy zwrot towaru pozwala na korektę VAT, a kiedy nie? Wyrok TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI