C-207/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-10-02
cjeuprawo_ue_ogolneochrona danych osobowychWysokatrybunal
ochrona danychprywatnośćłączność elektronicznadane o ruchudostęp do danychpostępowanie karneprawa podstawoweTSUERODO

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że dostęp organów publicznych do danych identyfikujących posiadaczy kart SIM skradzionego telefonu komórkowego nie stanowi poważnej ingerencji w prawa podstawowe, co pozwala na wykorzystanie tych danych do ścigania wszelkich przestępstw kryminalnych, a nie tylko poważnych.

Sprawa dotyczyła wniosku hiszpańskiej policji o dostęp do danych identyfikujących posiadaczy kart SIM skradzionego telefonu komórkowego. Sąd okręgowy w Tarragonie zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości UE z pytaniem, czy taki dostęp stanowi poważną ingerencję w prawa podstawowe (ochrona prywatności i danych osobowych) i czy może być ograniczony do ścigania poważnych przestępstw. Trybunał uznał, że dostęp do tych danych (imię, nazwisko, adres posiadacza karty SIM) nie jest poważną ingerencją, ponieważ nie ujawnia treści komunikacji ani lokalizacji telefonu. W związku z tym, takie dane mogą być wykorzystane do ścigania wszelkich przestępstw kryminalnych, a nie tylko tych najpoważniejszych.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Audiencia Provincial de Tarragona dotyczył wykładni art. 15 ust. 1 dyrektywy 2002/58/WE w związku z art. 7 i 8 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Hiszpańska policja zwróciła się o dostęp do danych identyfikujących posiadaczy kart SIM działających w skradzionym telefonie komórkowym, w tym ich imienia, nazwiska i adresu. Sąd śledczy odmówił, uznając, że przestępstwo rozboju nie było wystarczająco poważne, a hiszpańska ustawa 25/2007 ogranicza dostęp do danych do poważnych przestępstw. Po zmianie przepisów hiszpańskich, sąd okręgowy zawiesił postępowanie, aby uzyskać wykładnię TSUE. Trybunał najpierw rozstrzygnął kwestię swojej właściwości, uznając, że sprawa wchodzi w zakres stosowania dyrektywy 2002/58/WE, mimo że dotyczy postępowania karnego. Następnie, odnosząc się do meritum, Trybunał stwierdził, że dostęp do danych identyfikujących posiadaczy kart SIM (bez dostępu do treści komunikatów czy danych o lokalizacji) nie stanowi „poważnej” ingerencji w prawa podstawowe. W związku z tym, taki dostęp może być uzasadniony celem zapobiegania, dochodzenia, wykrywania i ścigania wszelkich przestępstw kryminalnych, a nie tylko tych najpoważniejszych, zgodnie z art. 15 ust. 1 dyrektywy 2002/58/WE. Rozstrzygnięcie to ma istotne znaczenie dla możliwości organów ścigania w dostępie do danych telekomunikacyjnych w celu identyfikacji sprawców.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, dostęp do tych danych nie stanowi poważnej ingerencji, co pozwala na wykorzystanie ich do ścigania wszelkich przestępstw kryminalnych.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że dostęp do danych takich jak imię, nazwisko i adres posiadacza karty SIM, bez dostępu do treści komunikatów czy danych o lokalizacji, nie pozwala na wyciągnięcie konkretnych wniosków dotyczących prywatnego życia osób. W związku z tym ingerencja ta nie jest 'poważna' i może być uzasadniona celem ścigania ogółu przestępstw kryminalnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Ministerio Fiscalorgan_krajowyskarżący
Rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd duńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd estońskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd francuskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd łotewskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (16)

Główne

Dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej art. 1 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/58/WE z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej

Harmonizuje przepisy państw członkowskich wymagane dla zapewnienia równoważnego poziomu ochrony podstawowych praw i wolności, w szczególności prawa do prywatności i poufności, w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych w sektorze łączności elektronicznej.

Dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej art. 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/58/WE z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej

Ma zastosowanie do przetwarzania danych osobowych w związku z dostarczaniem publicznie dostępnych usług łączności elektronicznej.

Dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej art. 5 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/58/WE z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej

Państwa członkowskie zapewniają poufność komunikacji i związanych z nią danych o ruchu, zakazując ich przejęcia lub nadzoru przez osoby inne niż użytkownicy bez zgody, z wyjątkiem upoważnienia zgodnego z art. 15 ust. 1.

Dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej art. 15 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/58/WE z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej

Państwa członkowskie mogą uchwalić środki ustawodawcze w celu ograniczenia praw i obowiązków przewidzianych w art. 5, 6, 8 i 9, gdy takie ograniczenia stanowią środki niezbędne, właściwe i proporcjonalne w ramach społeczeństwa demokratycznego do zapewnienia bezpieczeństwa narodowego, obronności, bezpieczeństwa publicznego oraz zapobiegania, dochodzenia, wykrywania i ścigania przestępstw kryminalnych lub niedozwolonego używania systemów łączności elektronicznej.

Karta art. 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego.

Karta art. 8

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Ochrona danych osobowych.

Ustawa 25/2007 art. 1 § 1

Ustawa 25/2007 o zatrzymywaniu danych dotyczących łączności elektronicznej i publicznych sieci łączności

Reguluje obowiązek operatorów zatrzymywania danych i przekazywania ich upoważnionym przedstawicielom na wniosek sądu w celu zapobiegania, wykrywania i ścigania poważnych przestępstw.

Ustawa 25/2007 art. 1 § 2

Ustawa 25/2007 o zatrzymywaniu danych dotyczących łączności elektronicznej i publicznych sieci łączności

Ma zastosowanie do danych o ruchu i lokalizacji oraz powiązanych danych identyfikacyjnych abonenta.

Pomocnicze

Dyrektywa o prywatności i łączności elektronicznej art. 1 § 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/58/WE z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej

Wyłącza z zakresu stosowania dyrektywy działalność państwa w obszarach bezpieczeństwa publicznego, obronności, bezpieczeństwa państwa oraz prawa karnego.

Dyrektywa 95/46 art. 3 § 2

Dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych

Wyłącza z zakresu stosowania dyrektywy przetwarzanie danych w ramach działalności wykraczającej poza zakres prawa Wspólnoty, w tym działalności państwa w obszarach bezpieczeństwa publicznego, obronności, bezpieczeństwa państwa oraz prawa karnego.

Dyrektywa 95/46 art. 2 § b

Dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych

Definicja 'przetwarzania danych osobowych'.

Código Penal art. 13 § 1

Kodeks karny

Definicja 'poważnych przestępstw' jako tych zagrożonych surową karą.

Código Penal art. 33 § 2

Kodeks karny

Definicja kar surowych (pozbawienie wolności powyżej pięciu lat).

Ley de Enjuiciamiento Criminal art. 579 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zezwolenie sądu na przechwytywanie, otwarcie i badanie prywatnej korespondencji w przypadku przestępstw zagrożonych karą co najmniej trzech lat pozbawienia wolności.

Ley de Enjuiciamiento Criminal art. 588 ter j § 1

Kodeks postępowania karnego

Dane elektroniczne zatrzymywane przez usługodawców mogą zostać przekazane w celu uwzględnienia w postępowaniu tylko za zgodą sądu.

Ley de Enjuiciamiento Criminal art. 588 ter j § 2

Kodeks postępowania karnego

Wniosek o zgodę na dostęp do danych zatrzymywanych przez usługodawców, gdy znajomość tych danych jest niezbędna dla dochodzenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dostęp do danych identyfikujących posiadaczy kart SIM (bez treści komunikatów i danych o lokalizacji) nie stanowi 'poważnej' ingerencji w prawa podstawowe. Ingerencja, która nie jest poważna, może być uzasadniona celem zapobiegania, dochodzenia, wykrywania i ścigania ogółu przestępstw kryminalnych. Przepisy dyrektywy 2002/58/WE regulują działalność dostawców usług łączności elektronicznej, w tym udostępnianie danych organom krajowym, nawet w ramach postępowania karnego.

Odrzucone argumenty

Dostęp do danych identyfikujących posiadaczy kart SIM stanowi poważną ingerencję, która powinna być ograniczona do ścigania poważnych przestępstw. Sprawa dotyczy działalności państwa w obszarze prawa karnego, co wyłącza ją z zakresu stosowania dyrektywy 2002/58/WE.

Godne uwagi sformułowania

ingerencja w prawa podstawowe ustanowione w art. 7 i 8 karty, która nie jest na tyle poważna, aby dostęp ten należało ograniczyć – w zakresie zapobiegania, dochodzenia, wykrywania i ścigania przestępstw kryminalnych – do walki z poważną przestępczością.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Tizzano

wiceprezes

R. Silva de Lapuerta

prezes_izby

T. von Danwitz

sprawozdawca

J.L. da Cruz Vilaça

prezes_izby

C.G. Fernlund

prezes_izby

C. Vajda

prezes_izby

E. Juhász

sędzia

A. Borg Barthet

sędzia

C. Toader

sędzia

M. Safjan

sędzia

D. Šváby

sędzia

M. Berger

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

E. Regan

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Określenie, kiedy dostęp organów ścigania do danych telekomunikacyjnych (identyfikacyjnych) jest dopuszczalny w kontekście praw podstawowych UE i czy może być wykorzystany do ścigania wszelkich przestępstw, a nie tylko najpoważniejszych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego zakresu danych (identyfikacyjnych, bez treści komunikatów i lokalizacji) i nie rozstrzyga kwestii dostępu do tych bardziej wrażliwych danych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych praw obywateli w erze cyfrowej i możliwości organów ścigania w dostępie do danych, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie.

Czy policja może łatwiej sięgać po Twoje dane z telefonu? TSUE wyjaśnia granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI