C-206/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2025-08-01
cjeuprawo_ue_ogolneunia celnaWysokatrybunal
należności celnezwrot należnościunia celnaorgany celnepostępowanie prejudycjalneprawo UEterminyobowiązki administracji

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że obowiązek zwrotu nienależnie pobranych należności celnych z urzędu przez organy celne jest uzależniony od stwierdzenia tego faktu w ciągu trzech lat od zaksięgowania, przy czym organ musi znać tożsamość uprawnionych i kwoty zwrotu, a w razie potrzeby podjąć odpowiednie działania w celu ich uzyskania.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE w zakresie zwrotu z urzędu nienależnie pobranych należności celnych. Sąd kasacyjny we Francji zapytał Trybunał Sprawiedliwości, czy obowiązek zwrotu z urzędu jest ograniczony terminem trzech lat od zaksięgowania należności i czy organ celny musi posiadać pełną wiedzę o tożsamości stron i kwotach zwrotu. Trybunał wyjaśnił, że obowiązek zwrotu z urzędu powstaje, gdy organ sam stwierdzi nienależne pobranie w ciągu trzech lat, zna tożsamość i kwoty, a jeśli brakuje mu informacji, musi podjąć odpowiednie działania w celu ich uzyskania.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 2 ust. 2 rozporządzenia (EWG) nr 1430/79 w sprawie zwrotu lub umorzenia należności celnych przywozowych lub wywozowych. Sprawa wywodziła się z francuskiego postępowania dotyczącego zwrotu z urzędu należności celnych pobranych w latach 1988-1991 od towarów przywożonych do Andory przez francuskie terytorium. Francuskie organy celne wymagały dopuszczenia do obrotu tych towarów, co zostało uznane przez Komisję Europejską za naruszenie prawa UE. Po latach sporów sądowych, strony w postępowaniu głównym (YX, Logística i Gestió Caves Andorranes i Vidal SA) dochodziły zwrotu tych należności. Sąd kasacyjny we Francji zadał Trybunałowi dwa pytania: czy obowiązek zwrotu z urzędu jest ograniczony terminem trzech lat od zaksięgowania należności, czy też od stwierdzenia, że należności nie były należne, oraz czy organ celny musi posiadać wiedzę o tożsamości stron i kwotach zwrotu bez konieczności przeprowadzania dogłębnych ustaleń. Trybunał orzekł, że obowiązek zwrotu z urzędu powstaje, gdy organ sam stwierdzi nienależne pobranie w ciągu trzech lat od zaksięgowania, co oznacza, że zna tożsamość uprawnionych i kwoty zwrotu. Jeśli organowi brakuje niezbędnych informacji, musi podjąć konieczne i odpowiednie działania w celu ich uzyskania, nie mogąc powoływać się na trudności administracyjne. Zwrot jako taki może nastąpić nawet po upływie terminu trzech lat, o ile stwierdzenie o nienależnym pobraniu miało miejsce w tym terminie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obowiązek zwrotu z urzędu jest uzależniony od stwierdzenia przez organ celny w ciągu trzech lat od zaksięgowania, że należności zostały nienależnie pobrane, co oznacza, że organ zna tożsamość uprawnionych i kwoty zwrotu.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że art. 2 ust. 2 akapit trzeci rozporządzenia nr 1430/79 ustanawia obowiązek zwrotu z urzędu, gdy organ sam stwierdzi nienależne pobranie w terminie trzech lat od zaksięgowania. Stwierdzenie to implikuje znajomość tożsamości i kwot. Jeśli organowi brakuje informacji, musi podjąć konieczne i odpowiednie działania w celu ich uzyskania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
YXosoba_fizycznaskarżący
Logística i Gestió Caves Andorranes i Vidal SAspolkaskarżący
Ministre de l’Économie, des Finances et de la Relanceorgan_krajowypozwany
Directeur général des douanes et droits indirectsorgan_krajowypozwany
Rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (4)

Główne

rozporządzenie nr 1430/79 art. 2 § 2

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1430/79 z dnia 2 lipca 1979 r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych przywozowych albo wywozowych

Artykuł 2 ust. 2 akapit trzeci należy interpretować w ten sposób, że obowiązek zwrotu z urzędu jest uzależniony od stwierdzenia przez organ celny w ciągu trzech lat od zaksięgowania, że należności zostały nienależnie pobrane, przy czym organ ten zna tożsamość uprawnionych i kwoty zwrotu. W przypadku braku informacji, organ musi podjąć konieczne i odpowiednie działania w celu ich uzyskania.

Pomocnicze

Wspólnotowy kodeks celny art. 236 § 2

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiające wspólnotowy kodeks celny

Powtórzenie przepisów rozporządzenia nr 1430/79 w zakresie zwrotu należności celnych.

rozporządzenie nr 1430/79 art. 1 § 2

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1430/79 z dnia 2 lipca 1979 r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych przywozowych albo wywozowych

Definicja 'zaksięgowania' jako czynności administracyjnej należytego określenia kwoty należności celnych.

rozporządzenie nr 1430/79 art. 15 § 1

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1430/79 z dnia 2 lipca 1979 r. w sprawie zwrotu lub umarzania należności celnych przywozowych albo wywozowych

Zwrot lub umorzenie należności celnych przyznaje się wyłącznie osobie, która uiściła te należności lub jest zobowiązana do ich uiszczenia albo osobom, które wstąpiły w jej prawa i obowiązki.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek zwrotu z urzędu powstaje, gdy organ celny sam stwierdzi nienależne pobranie w terminie trzech lat od zaksięgowania. Stwierdzenie nienależnego pobrania oznacza, że organ zna tożsamość uprawnionych i kwoty zwrotu. W przypadku braku informacji, organ celny musi podjąć konieczne i odpowiednie działania w celu ich uzyskania, aby wypełnić obowiązek zwrotu z urzędu.

Odrzucone argumenty

Obowiązek zwrotu z urzędu jest ograniczony terminem trzech lat od zaksięgowania należności, a organy celne nie muszą posiadać pełnej wiedzy o tożsamości stron i kwotach zwrotu. Organy celne nie są zobowiązane do przeprowadzania dogłębnych lub niewspółmiernych ustaleń w celu uzyskania informacji potrzebnych do zwrotu.

Godne uwagi sformułowania

organy celne powinny podjąć konieczne i odpowiednie działania w celu uzyskania informacji niezbędnych do dokonania takiego zwrotu nie można od nich wymagać przeprowadzenia niewspółmiernych ustaleń bierna postawa organu celnego pod pretekstem, że nie dysponuje on tymi informacjami, nie jest zgodna ani z wyżej wspomnianym obowiązkiem zwrotu, ani z wymogami wynikającymi z prawa do dobrej administracji

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezeska izby

D. Gratsias

sędzia

E. Regan

sędzia

J. Passer

sędzia

B. Smulders

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja obowiązków organów celnych w zakresie zwrotu należności celnych z urzędu, terminów i konieczności aktywnego działania w celu uzyskania informacji."

Ograniczenia: Dotyczy przepisów rozporządzenia nr 1430/79 i Wspólnotowego kodeksu celnego, które mogły zostać zastąpione nowszymi regulacjami. Konkretne ustalenia faktyczne należą do sądu krajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa celnego – zwrotu nienależnie pobranych środków, co ma bezpośrednie przełożenie na działalność gospodarczą. Wyjaśnia obowiązki administracji i prawa podatników w specyficznych sytuacjach.

Czy organy celne mogą unikać zwrotu pieniędzy, zasłaniając się brakiem informacji? TSUE wyjaśnia obowiązki administracji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI