C-205/23
Podsumowanie
Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że podwójne sankcje za naruszenie przepisów dotyczących rynku gazu i ochrony konsumentów są dopuszczalne, pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów koordynacji i proporcjonalności.
Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE dotyczących rynku gazu ziemnego oraz Karty praw podstawowych w kontekście nałożenia przez rumuńskie organy dwóch sankcji na spółkę Engie za naruszenie obowiązku przejrzystości wobec konsumentów. Sąd odsyłający pytał, czy można zobowiązać dostawcę do utrzymania pierwotnej ceny gazu oraz czy podwójne sankcje naruszają zasadę ne bis in idem. Trybunał uznał, że utrzymanie pierwotnej ceny jest dopuszczalne, a podwójne sankcje są możliwe, jeśli są odpowiednio skoordynowane i proporcjonalne.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2009/73/WE dotyczącej rynku wewnętrznego gazu ziemnego oraz art. 50 i 52 Karty praw podstawowych UE. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między rumuńską spółką gazową Engie a krajowym organem regulacyjnym (ANRE) oraz organem ochrony konsumentów (ANPC). Engie zarzucono naruszenie obowiązku przejrzystości wobec konsumentów poprzez jednostronną zmianę ceny gazu, co zostało zakwalifikowane jako naruszenie administracyjne i nieuczciwa praktyka handlowa. W konsekwencji nałożono na Engie dwie sankcje: nakaz przywrócenia pierwotnej ceny gazu przez ANRE oraz grzywny administracyjne przez oba organy. Sąd odsyłający pytał, czy utrzymanie pierwotnej ceny jest zgodne z zasadą swobodnego kształtowania cen na rynku gazu oraz czy nałożenie dwóch sankcji za te same czyny narusza zasadę ne bis in idem (art. 50 Karty). Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że art. 3 dyrektywy 2009/73 nie stoi na przeszkodzie nałożeniu przez organ regulacyjny obowiązku utrzymania pierwotnie ustalonej ceny, jeśli dostawca naruszył obowiązek przejrzystości. Odnosząc się do zasady ne bis in idem, Trybunał stwierdził, że kumulacja sankcji jest dopuszczalna, nawet jeśli mają one charakter karny, pod warunkiem, że istnieją jasne zasady przewidujące taką możliwość, postępowania są skoordynowane, a sankcje są proporcjonalne do wagi naruszeń. W tym kontekście podkreślono, że różne przepisy (sektorowe i dotyczące ochrony konsumentów) mogą służyć uzupełniającym celom, a organy powinny mieć możliwość wyboru komplementarnych reakcji prawnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, art. 3 ust. 1 i 3 dyrektywy 2009/73 nie stoi na przeszkodzie takiemu działaniu, ponieważ ma ono na celu ochronę konsumentów i przywrócenie uzgodnionej ceny, a nie ustalenie ceny rynkowej.
Uzasadnienie
Dyrektywa 2009/73 ma na celu stworzenie konkurencyjnego rynku gazu, ale zezwala na nałożenie obowiązków użyteczności publicznej i zapewnia wysoki poziom ochrony konsumentów, w tym przejrzystość warunków umownych. Organ regulacyjny ma uprawnienia do egzekwowania tych zasad i nakładania środków naprawczych, które nie naruszają zasady swobodnego kształtowania cen, lecz przywracają uzgodnione warunki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Engie România SA | spolka | skarżący |
| Autoritatea Naţională de Reglementare în Domeniul Energiei | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd rumuński | organ_krajowy | interwenient |
| Rząd grecki | organ_krajowy | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (11)
Główne
Dyrektywa 2009/73/WE art. 3 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylająca dyrektywę 2003/55/WE
Dyrektywa 2009/73/WE art. 3 § 3
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylająca dyrektywę 2003/55/WE
Karta art. 50
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Karta art. 52 § 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Pomocnicze
Dyrektywa 2009/73/WE art. 40 § g)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylająca dyrektywę 2003/55/WE
Dyrektywa 2009/73/WE art. 41 § 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylająca dyrektywę 2003/55/WE
Dyrektywa 2009/73/WE art. 41 § 4
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylająca dyrektywę 2003/55/WE
Dyrektywa 2005/29/WE
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/29/WE z dnia 11 maja 2005 r. dotycząca nieuczciwych praktyk handlowych stosowanych przez przedsiębiorstwa wobec konsumentów na rynku wewnętrznym
Ustawa nr 123/2012 art. 143 § 1 lit. k)
Legea energiei electrice și a gazelor naturale nr. 123/2012
Ustawa nr 123/2012 art. 194 § 24
Legea energiei electrice și a gazelor naturale nr. 123/2012
Ustawa nr 123/2012 art. 195 § 1 pkt 2 lit. c)
Legea energiei electrice și a gazelor naturale nr. 123/2012
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość nałożenia przez organ regulacyjny obowiązku utrzymania pierwotnej ceny w celu ochrony konsumentów i zapewnienia przejrzystości. Dopuszczalność kumulacji sankcji (również o charakterze karnym) za te same czyny, jeśli są one nałożone na podstawie różnych przepisów prawnych, służą uzupełniającym celom i są skoordynowane oraz proporcjonalne.
Odrzucone argumenty
Argument, że nałożenie obowiązku utrzymania pierwotnej ceny narusza zasadę swobodnego kształtowania cen na rynku gazu. Argument, że nałożenie dwóch sankcji za te same czyny narusza zasadę ne bis in idem i proporcjonalności.
Godne uwagi sformułowania
ochrona konsumentów powinna zapewniać wszystkim konsumentom na jak najszerszym obszarze Wspólnoty korzystanie z konkurencyjnego rynku organy regulacyjne powinny egzekwować prawa konsumentów środki te obejmują środki określone w załączniku A nie dyskryminują tych przedsiębiorstw w odniesieniu do ich praw lub obowiązków zapewnienie odbiorcom korzyści poprzez skuteczne funkcjonowanie ich rynku krajowego, wspieranie skutecznej konkurencji oraz pomoc w zapewnieniu ochrony konsumentów nakładania skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji na przedsiębiorstwa gazowe, które nie spełniają swoich obowiązków Nikt nie może być ponownie sądzony lub ukarany w postępowaniu karnym za ten sam czyn zabroniony pod groźbą kary ograniczenia mogą być wprowadzone wyłącznie wtedy, gdy są konieczne i rzeczywiście odpowiadają celom interesu ogólnego kumulacja postępowań i sankcji przewidziana w przepisach krajowych nie wykracza poza granice tego, co jest odpowiednie i konieczne organy władz krajowych powinny mieć możliwość wyboru komplementarnych reakcji prawnych na pewne zachowania szkodliwe społecznie za pomocą różnych procedur stanowiących spójną całość
Skład orzekający
K. Jürimäe
prezes_izby
K. Lenaerts
prezes
N. Jääskinen
sędzia
M. Gavalec
sędzia
N. Piçarra
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Dopuszczalność kumulacji sankcji administracyjnych i karnych za te same czyny w sektorze energetycznym i ochrony konsumentów, a także wykładnia przepisów dotyczących przejrzystości cen i obowiązków organów regulacyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej w UE i wymaga analizy zgodności z prawem krajowym w zakresie koordynacji organów i proporcjonalności sankcji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ochrony konsumentów i zasady ne bis in idem w kontekście regulacji rynku energii, co jest istotne dla prawników i przedsiębiorców.
“Podwójna kara za te same przewinienie? TSUE wyjaśnia granice zasady ne bis in idem na rynku gazu.”
Sektor
energia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI