C-200/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-05-04
cjeuochrona_konsumentownieuczciwe warunki umowneWysokatrybunal
ochrona konsumentównieuczciwe warunkiumowy kredytowepostępowanie egzekucyjnezasada skutecznościprawo rumuńskieTSUE

Podsumowanie

TSUE orzekł, że rumuńskie przepisy ograniczające możliwość kontroli nieuczciwych warunków umownych w postępowaniu egzekucyjnym są sprzeczne z prawem UE, jeśli zniechęcają konsumentów do dochodzenia swoich praw.

Sprawa dotyczyła rumuńskich przepisów ograniczających możliwość konsumenta do kwestionowania nieuczciwych warunków umowy kredytowej w postępowaniu egzekucyjnym po upływie 15 dni. TSUE uznał, że takie ograniczenia, zwłaszcza gdy wstrzymanie egzekucji wymaga złożenia kaucji zniechęcającej konsumenta, naruszają dyrektywę 93/13 o nieuczciwych warunkach. Sąd krajowy ma obowiązek badać nieuczciwość warunków z urzędu, nawet po terminie, jeśli przepisy krajowe są sprzeczne z prawem UE.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Spór powstał w związku z postępowaniem egzekucyjnym wszczętym przez spółkę NCS przeciwko konsumentowi TU na podstawie umowy kredytu, która stanowiła tytuł wykonawczy. Konsument wniósł powództwo przeciwegzekucyjne po upływie 15-dniowego terminu, powołując się na nieuczciwy charakter warunków umowy. Rumuńskie przepisy kodeksu postępowania cywilnego wyłączały możliwość kontroli nieuczciwych warunków po tym terminie, chyba że konsument wniósł odrębne powództwo o ustalenie nieuczciwego charakteru warunków, które jednak mogło wymagać złożenia kaucji. Trybunał Sprawiedliwości UE, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, podkreślił, że system ochrony konsumentów opiera się na założeniu jego słabszej pozycji. Artykuł 6 ust. 1 dyrektywy 93/13 stanowi, że nieuczciwe warunki nie są wiążące dla konsumenta, a sąd krajowy jest zobowiązany do zbadania ich z urzędu. TSUE stwierdził, że przepisy krajowe, które uniemożliwiają sądowi rozpatrującemu powództwo przeciwegzekucyjne ocenę nieuczciwego charakteru warunków umowy, gdy konsumentowi przysługuje odrębne powództwo o ustalenie, ale wstrzymanie egzekucji wymaga złożenia kaucji, która może zniechęcić konsumenta, są sprzeczne z dyrektywą 93/13. W takich przypadkach sąd krajowy ma obowiązek z urzędu zbadać nieuczciwy charakter warunków, nawet jeśli przepisy krajowe lub orzecznictwo sądów krajowych są sprzeczne z takim badaniem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, takie przepisy prawa krajowego są sprzeczne z dyrektywą 93/13/EWG.

Uzasadnienie

System ochrony konsumentów oparty na dyrektywie 93/13 wymaga, aby sądy krajowe badały z urzędu nieuczciwe warunki umowne. Ograniczenia proceduralne, takie jak krótki termin na wniesienie powództwa przeciwegzekucyjnego lub wymóg złożenia zniechęcającej kaucji w celu wstrzymania egzekucji, naruszają zasadę skuteczności i nie zapewniają konsumentowi stosownej i skutecznej ochrony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

konsument (TU i SU)

Strony

NazwaTypRola
TUosoba_fizycznaskarżący
SUosoba_fizycznaskarżący
BRD Groupe Société Générale SAspolkapozwany
Next Capital Solutions Ltdspolkapozwany

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich

Nieuczciwe warunki nie są wiążące dla konsumenta; jest to przepis bezwzględnie obowiązujący.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich

Państwa członkowskie zapewnią stosowne i skuteczne środki zapobiegające dalszemu stosowaniu nieuczciwych warunków.

Pomocnicze

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Karta Praw Podstawowych art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Wymóg skutecznej ochrony sądowej.

kodeks postępowania cywilnego art. 638 § 1 pkt 4

Legea nr. 134/2010 privind Codul de procedură civilă

Tytuły wykonawcze.

kodeks postępowania cywilnego art. 638 § 2

Legea nr. 134/2010 privind Codul de procedură civilă

Możliwość złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania tytułu w ramach powództwa o ustalenie.

kodeks postępowania cywilnego art. 713 § 2

Legea nr. 134/2010 privind Codul de procedură civilă

Warunki wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego.

kodeks postępowania cywilnego art. 715 § 1 pkt 3

Legea nr. 134/2010 privind Codul de procedură civilă

Termin na wniesienie powództwa przeciwegzekucyjnego.

kodeks postępowania cywilnego art. 719

Legea nr. 134/2010 privind Codul de procedură civilă

Przepisy dotyczące wstrzymania egzekucji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ograniczenia proceduralne w rumuńskim prawie krajowym (termin 15 dni na powództwo przeciwegzekucyjne, wymóg kaucji dla wstrzymania egzekucji) naruszają zasadę skuteczności i nie zapewniają konsumentowi ochrony przed nieuczciwymi warunkami umownymi, zgodnie z dyrektywą 93/13. Sąd krajowy ma obowiązek badać z urzędu nieuczciwy charakter warunków umownych, nawet jeśli przepisy krajowe są sprzeczne z tym obowiązkiem.

Godne uwagi sformułowania

system ochrony konsumentów opiera się na założeniu, że konsument jest stroną słabszą sąd krajowy jest zobowiązany do zbadania z urzędu, czy dane warunki umowne mają nieuczciwy charakter zasada skuteczności przepisy krajowe, które uniemożliwiają sądowi rozpatrującemu powództwo przeciwegzekucyjne dokonać oceny [...] nieuczciwego charakteru warunków umowy [...] wyłącznie po wniesieniu kaucji, której wysokość może zniechęcić konsumenta

Skład orzekający

L. S. Rossi

prezes izby

S. Rodin

sprawozdawca

O. Spineanu-Matei

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja dyrektywy 93/13 w kontekście postępowań egzekucyjnych i ograniczeń proceduralnych w prawie krajowym, które mogą utrudniać konsumentom dochodzenie praw."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki rumuńskiego prawa proceduralnego, ale zasady są uniwersalne dla państw członkowskich UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak prawo UE chroni konsumentów przed nadużyciami w postępowaniach egzekucyjnych, nawet gdy prawo krajowe stawia przeszkody. Jest to ważny przykład walki o prawa konsumentów.

Czy bank może Cię zmusić do zapłaty na podstawie nieuczciwej umowy? TSUE mówi: niekoniecznie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI