C-199/15
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące zamówień publicznych nie sprzeciwiają się krajowemu uregulowaniu, które wyklucza oferenta z powodu zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne istniejących w momencie składania oferty, nawet jeśli zostały one uregulowane później.
Sprawa dotyczyła wykładni art. 45 dyrektywy 2004/18/WE oraz art. 49 i 56 TFUE w kontekście włoskich przepisów o zamówieniach publicznych. Włoski sąd krajowy pytał, czy można wykluczyć oferenta z postępowania przetargowego z powodu zaległości w opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne, które istniały w momencie składania oferty, ale zostały uregulowane przed udzieleniem zamówienia lub kontrolą. Trybunał uznał, że takie uregulowanie krajowe jest zgodne z prawem UE, ponieważ państwa członkowskie mają swobodę w określaniu warunków wykluczenia wykonawców z postępowań przetargowych.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 45 dyrektywy 2004/18/WE oraz art. 49 i 56 TFUE. Sprawa wyłoniła się z postępowania między włoską spółdzielnią Ciclat a Consip SpA w związku z procedurą udzielenia zamówienia publicznego na usługi sprzątania. Ciclat został wykluczony z przetargu, ponieważ jedna ze spółdzielni wchodzących w jego skład (Ancora Soc. coop. arl.) miała zaległości w opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne w momencie składania oferty, co zostało stwierdzone przez włoski organ ubezpieczeniowy (INAIL) na wniosek Consip. Chociaż zaległość została uregulowana przed udzieleniem zamówienia, włoskie przepisy nakazywały wykluczenie. Włoski sąd odsyłający (Consiglio di Stato) miał wątpliwości, czy takie przepisy są zgodne z prawem Unii, zwłaszcza z zasadą równego traktowania i niedyskryminacji. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) stwierdził, że art. 45 dyrektywy 2004/18/WE pozostawia państwom członkowskim znaczną swobodę w określaniu warunków wykluczenia wykonawców z postępowań przetargowych. TSUE podkreślił, że przepisy te nie zobowiązują państw członkowskich do pozostawienia instytucjom zamawiającym swobody uznania w zakresie oceny naruszeń obowiązków składkowych. W związku z tym, uregulowanie krajowe, które nakazuje wykluczenie oferenta z powodu zaległości w składkach na ubezpieczenie społeczne istniejących w momencie składania oferty, nawet jeśli zostały one uregulowane później, nie jest sprzeczne z prawem Unii. TSUE zaznaczył również, że nie ma znaczenia, czy oferent został uprzedzony o nieprawidłowościach, pod warunkiem, że miał możliwość sprawdzenia swojej sytuacji we właściwym zakładzie ubezpieczeń społecznych. Kwestia potencjalnej dyskryminacji przedsiębiorstw zagranicznych nie była rozpatrywana ze względu na brak takich oferentów w postępowaniu głównym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, art. 45 dyrektywy 2004/18/WE nie sprzeciwia się takiemu uregulowaniu krajowemu.
Uzasadnienie
Państwa członkowskie mają swobodę w określaniu warunków wykluczenia wykonawców z postępowań przetargowych, a art. 45 dyrektywy 2004/18/WE nie zobowiązuje ich do pozostawienia instytucjom zamawiającym swobody uznania w tym zakresie. Przepisy te nie wykluczają możliwości wykluczenia oferenta z powodu zaległości składkowych istniejących w momencie składania oferty, nawet jeśli zostały one uregulowane później.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
brak jednoznacznego zwycięzcy (udzielono odpowiedzi na pytanie)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ciclat Soc. Coop. | spolka | skarżący |
| Consip SpA | spolka | pozwany |
| Autorità per la Vigilanza sui Contratti pubblici di lavori, servizi e forniture | organ_krajowy | pozwany |
| Istituto nazionale per l’assicurazione contro gli infortuni sul lavoro (INAIL) | organ_krajowy | interwenient |
| Team Service SCARL | spolka | interwenient |
| Consorzio Servizi Integrati | spolka | interwenient |
| rząd włoski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (9)
Główne
Dyrektywa 2004/18/WE art. 45 § 2 lit. e
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Umożliwia państwom członkowskim wykluczenie wykonawcy, który nie wypełnił zobowiązań dotyczących opłacania składek na ubezpieczenie społeczne.
Dyrektywa 2004/18/WE art. 45 § 3
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Instytucje zamawiające dopuszczają jako wystarczający dowód potwierdzający spełnienie wymogów zaświadczenie wydane przez właściwy organ.
TFUE art. 49
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zasada swobody przedsiębiorczości.
TFUE art. 56
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zasada swobody świadczenia usług.
Dekret ustawodawczy nr 163/2006 art. 38 § 1 lit. i
Decreto legislativo n. 163 – Codice dei contratti pubblici relativi a lavori, servizi e forniture
Określa warunki wykluczenia z postępowań przetargowych, w tym poważne naruszenia przepisów dotyczących opłacania składek na ubezpieczenie społeczne.
Pomocnicze
Dyrektywa 2004/18/WE art. 51
Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi
Instytucje zamawiające mogą wezwać wykonawców do uzupełnienia lub wyjaśnienia zaświadczeń i dokumentów, ale nie zezwala to na uzupełnienie braków, które zgodnie z dokumentacją przetargową powinny powodować wykluczenie.
Dekret ustawodawczy nr 163/2006 art. 38 § 2, 4, 5
Decreto legislativo n. 163 – Codice dei contratti pubblici relativi a lavori, servizi e forniture
Reguluje sposób poświadczania spełnienia warunków oraz procedury weryfikacji dla wykonawców krajowych i zagranicznych.
Rozporządzenie ministra z dnia 24 października 2007 r. art. 8 § 3
Rozporządzenie ministra pracy i ubezpieczeń społecznych w sprawie jednolitego dokumentu dotyczącego prawidłowego wypełnienia obowiązków w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne
Określa, co nie stanowi przeszkody w wydaniu DURC, w tym dopuszcza nieznaczną różnicę między kwotami należnymi a opłaconymi.
Rozporządzenie ministra z dnia 24 października 2007 r. art. 7 § 3
Rozporządzenie ministra pracy i ubezpieczeń społecznych w sprawie jednolitego dokumentu dotyczącego prawidłowego wypełnienia obowiązków w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne
Wzywa zainteresowanego do uregulowania sytuacji w przypadku braku prawidłowego spełniania warunków w dziedzinie składek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy UE dotyczące zamówień publicznych pozostawiają państwom członkowskim znaczną swobodę w określaniu warunków wykluczenia wykonawców. Art. 45 dyrektywy 2004/18/WE nie zobowiązuje do pozostawienia instytucjom zamawiającym swobody uznania w zakresie oceny naruszeń obowiązków składkowych. Prawo UE nie wymaga uprzedzenia podmiotu o nieprawidłowościach w opłacaniu składek, jeśli miał on możliwość sprawdzenia swojej sytuacji.
Odrzucone argumenty
Włoskie przepisy dotyczące wykluczenia z przetargu z powodu zaległości składkowych są sprzeczne z prawem UE (art. 45 dyrektywy 2004/18/WE oraz art. 49 i 56 TFUE). Brak uprzedzenia o nieprawidłowościach w opłacaniu składek stanowi naruszenie prawa UE. Włoskie przepisy wprowadzają dyskryminację między przedsiębiorstwami krajowymi a zagranicznymi.
Godne uwagi sformułowania
państwa członkowskie mają prawo do niestosowania w ogóle tych podstaw wykluczenia lub też do włączenia ich do przepisów krajowych z różnym stopniem surowości nie ma dużego znaczenia to, że podmiot gospodarczy nie został uprzedzony o takiej nieprawidłowości, pod warunkiem że ma w każdej chwili możliwość sprawdzenia prawidłowości swojej sytuacji we właściwym zakładzie.
Skład orzekający
C. Vajda
sprawozdawca, pełniący obowiązki prezesa izby
K. Jürimäe
sędzia
M.C. Lycourgos
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 45 dyrektywy 2004/18/WE w kontekście wykluczenia oferentów z postępowań przetargowych z powodu zaległości w opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego przed wejściem w życie dyrektywy 2014/24/UE, choć zasady pozostają aktualne. Konkretne uregulowania krajowe mogą się różnić.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu zamówień publicznych – kryteriów wykluczenia oferentów. Pokazuje, jak prawo UE wpływa na krajowe procedury i jakie są granice swobody państw członkowskich.
“Zaległość w składkach nawet na jeden dzień może kosztować miliony: TSUE wyjaśnia zasady wykluczenia z przetargu.”
Sektor
zamówienia publiczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI