C-196/23
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że przejście pracodawcy na emeryturę, skutkujące zwolnieniami grupowymi, podlega przepisom o informowaniu i konsultacji z pracownikami, nawet jeśli prawo krajowe tego nie przewiduje.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o zwolnieniach grupowych w kontekście przejścia pracodawcy będącego osobą fizyczną na emeryturę, co spowodowało rozwiązanie umów o pracę z pracownikami. Sąd krajowy pytał, czy takie sytuacje podlegają przepisom dyrektywy i czy pracownicy mogą powoływać się na nią bezpośrednio. Trybunał uznał, że przejście na emeryturę pracodawcy, nawet osoby fizycznej, nie wyłącza stosowania dyrektywy, a pracownicy mogą powoływać się na zasady ochrony wynikające z Karty praw podstawowych, jeśli prawo krajowe nie zostało prawidłowo wdrożone.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 98/59/WE w sprawie zwolnień grupowych. Sprawa wyłoniła się z konfliktu między pracownikami a spadkobierczynią byłego pracodawcy, który przeszedł na emeryturę, co skutkowało rozwiązaniem umów o pracę z 54 pracownikami. Sąd krajowy miał wątpliwości, czy hiszpańskie przepisy kodeksu pracy, które nie przewidują konsultacji z pracownikami w przypadku przejścia pracodawcy na emeryturę, są zgodne z dyrektywą, oraz czy pracownicy mogą powoływać się na dyrektywę bezpośrednio w sporze z pracodawcą. Trybunał orzekł, że przejście pracodawcy na emeryturę, nawet osoby fizycznej, nie wyłącza stosowania dyrektywy o zwolnieniach grupowych. Rozwiązanie umów o pracę w takiej sytuacji nadal stanowi zwolnienie w rozumieniu dyrektywy i wymaga poinformowania oraz konsultacji z przedstawicielami pracowników. Trybunał podkreślił, że cel dyrektywy, jakim jest ochrona pracowników, nie może być ograniczany przez przepisy krajowe. Odnosząc się do możliwości bezpośredniego powołania się na dyrektywę, Trybunał stwierdził, że dyrektywa sama w sobie nie tworzy obowiązków dla jednostek i nie może być stosowana horyzontalnie przeciwko pracodawcy. Jednakże, pracownicy mogą powoływać się na zasady ogólne prawa Unii, w tym na Kartę praw podstawowych (art. 27 i 30), jeśli prawo krajowe nie zostało prawidłowo wdrożone, choć same te artykuły Karty wymagają doprecyzowania przez prawo Unii lub krajowe, aby wywołać skutki prawne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, przejście pracodawcy na emeryturę, nawet osoby fizycznej, nie wyłącza stosowania dyrektywy 98/59, a rozwiązania umów o pracę w takiej sytuacji stanowią zwolnienia grupowe wymagające informowania i konsultacji z przedstawicielami pracowników.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że pojęcie 'zwolnienia' w rozumieniu dyrektywy 98/59 obejmuje każde rozwiązanie umowy o pracę wbrew woli pracownika, a cel dyrektywy, jakim jest ochrona pracowników, nie może być interpretowany zawężająco. W przeciwieństwie do śmierci pracodawcy, przejście na emeryturę pozwala pracodawcy na przeprowadzenie konsultacji i podjęcie działań łagodzących skutki zwolnień.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
pracownicy (w zakresie wykładni dyrektywy)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| CL | osoba_fizyczna | skarżący |
| GO | osoba_fizyczna | skarżący |
| GN | osoba_fizyczna | skarżący |
| VO | osoba_fizyczna | skarżący |
| TI | osoba_fizyczna | skarżący |
| HZ | osoba_fizyczna | skarżący |
| DN | osoba_fizyczna | skarżący |
| DL | osoba_fizyczna | skarżący |
| DB | osoba_fizyczna | pozwany |
| FC | osoba_fizyczna | pozwany |
| Fondo de Garantía Salarial (Fogasa) | organ_krajowy | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
Dyrektywa 98/59/WE art. 1 § 1 lit. a)
Dyrektywa Rady 98/59/WE z dnia 20 lipca 1998 r. w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do zwolnień grupowych
Pojęcie 'zwolnienia grupowe' obejmuje każde rozwiązanie umowy o pracę wbrew woli pracownika, niezależnie od tego, czy jest ono spowodowane przejściem pracodawcy na emeryturę, pod warunkiem spełnienia progów liczbowych i czasowych.
Dyrektywa 98/59/WE art. 2
Dyrektywa Rady 98/59/WE z dnia 20 lipca 1998 r. w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do zwolnień grupowych
Pracodawca ma obowiązek informowania i konsultowania z przedstawicielami pracowników zamiaru dokonania zwolnień grupowych, nawet jeśli są one spowodowane przejściem na emeryturę.
kodeks pracy art. 49 § 1 lit. g)
Statuto de los Trabajadores (kodeks pracy)
Hiszpański przepis przewidujący rozwiązanie umowy o pracę z powodu przejścia pracodawcy na emeryturę, który nie wymagał konsultacji z pracownikami.
kodeks pracy art. 51 § 1
Statuto de los Trabajadores (kodeks pracy)
Hiszpańska definicja zwolnienia grupowego, która w kontekście art. 49 ust. 1 lit. g) nie obejmowała sytuacji przejścia pracodawcy na emeryturę.
Pomocnicze
Dyrektywa 98/59/WE art. 3
Dyrektywa Rady 98/59/WE z dnia 20 lipca 1998 r. w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do zwolnień grupowych
Dyrektywa 98/59/WE art. 4
Dyrektywa Rady 98/59/WE z dnia 20 lipca 1998 r. w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do zwolnień grupowych
Dyrektywa 98/59/WE art. 5
Dyrektywa Rady 98/59/WE z dnia 20 lipca 1998 r. w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do zwolnień grupowych
Dyrektywa nie wyklucza stosowania przepisów krajowych korzystniejszych dla pracowników.
Karta praw podstawowych art. 27
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo pracowników do informacji i konsultacji w ramach przedsiębiorstwa, które wymaga doprecyzowania przez prawo Unii lub krajowe, aby wywołać skutki prawne w sporach między jednostkami.
Karta praw podstawowych art. 30
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo każdego pracownika do ochrony w przypadku nieuzasadnionego zwolnienia, które wymaga doprecyzowania przez prawo Unii lub krajowe, aby wywołać skutki prawne w sporach między jednostkami.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przejście pracodawcy na emeryturę, nawet osoby fizycznej, nie wyłącza stosowania dyrektywy o zwolnieniach grupowych. Rozwiązanie umów o pracę w związku z przejściem pracodawcy na emeryturę stanowi zwolnienie grupowe wymagające informowania i konsultacji z pracownikami. Cel dyrektywy o zwolnieniach grupowych, jakim jest ochrona pracowników, nie może być ograniczany przez przepisy krajowe.
Odrzucone argumenty
Przejście pracodawcy na emeryturę, jako zdarzenie nieuniknione i niezwiązane z wolą pracownika, wyłącza stosowanie dyrektywy o zwolnieniach grupowych. Dyrektywa 98/59 nie może być stosowana horyzontalnie w sporach między jednostkami. Artykuły 27 i 30 Karty praw podstawowych nie mogą być bezpośrednio stosowane w sporach między jednostkami w celu zastąpienia przepisów krajowych.
Godne uwagi sformułowania
pojęcie „zwolnienia” [...] należy interpretować w ten sposób, że obejmuje ono każde rozwiązanie umowy o pracę wbrew woli pracownika, a więc bez jego zgody pojęć określających zakres stosowania tej dyrektywy [...] nie można interpretować zawężająco nie można wyłączyć stosowania dyrektywy jako całości konsultacje te mają zatem nadal znaczenie, gdy planowane rozwiązanie umów o pracę jest związane z przejściem pracodawcy na emeryturę dyrektywa sama w sobie nie może tworzyć obowiązków po stronie jednostki, a zatem nie można się na dyrektywę – jako taką – powoływać przeciwko tej jednostce zasada wykładni zgodnej [...] jest ograniczona przez ogólne zasady prawa i nie może służyć jako podstawa dla dokonywania wykładni prawa krajowego contra legem
Skład orzekający
A. Prechal
prezes_izby
F. Biltgen
sędzia
N. Wahl
sędzia
J. Passer
sędzia
M.L. Arastey Sahún
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia dyrektywy o zwolnieniach grupowych w kontekście przejścia pracodawcy na emeryturę oraz ograniczenia stosowania horyzontalnego dyrektyw i Karty praw podstawowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przejścia pracodawcy na emeryturę i nie wyłącza możliwości stosowania przepisów krajowych korzystniejszych dla pracowników. Ograniczenia w bezpośrednim stosowaniu dyrektyw i Karty w sporach między jednostkami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy – zwolnień grupowych – i wyjaśnia, że nawet przejście pracodawcy na emeryturę nie zwalnia go z obowiązków informacyjnych wobec pracowników. Dodatkowo, porusza kwestię bezpośredniego stosowania prawa UE.
“Emerytura pracodawcy to nie koniec obowiązków: TSUE chroni pracowników przed nagłymi zwolnieniami!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI