Orzeczenie · 2018-05-31

C-190/17

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości
Data
2018-05-31
cjeuprawo_ue_ogolneswobodny przepływ kapitałuWysokatrybunal
swobodny przepływ kapitałukontrola środków pieniężnychobowiązek zgłoszeniaproporcjonalnośćsankcjepranie pieniędzyTFUE

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia (WE) nr 1889/2005 w sprawie kontroli środków pieniężnych wwożonych do Unii Europejskiej lub wywożonych z niej. Sprawa wyłoniła się w związku z nałożeniem przez hiszpańskie władze administracyjne na obywatela Chin, Lu Zhenga, kary grzywny w wysokości 91900 EUR za niezgłoszenie przewożenia 92900 EUR podczas odprawy bagażowej na lotnisku w Madrycie, w drodze do Hongkongu. Hiszpańska ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy przewidywała sankcję w postaci grzywny od 600 EUR do dwukrotności niezgłoszonej kwoty, a także uwzględniała okoliczności obciążające, takie jak znaczna ilość środków, brak dowodów na legalne pochodzenie, niespójność oświadczeń czy próba ukrycia środków. Lu Zheng zakwestionował nałożoną karę, podnosząc naruszenie zasady proporcjonalności. Sąd odsyłający, Tribunal Superior de Justicia de Madrid, miał wątpliwości co do zgodności hiszpańskich przepisów z prawem UE, w szczególności z art. 9 ust. 1 rozporządzenia nr 1889/2005 oraz art. 63 i 65 TFUE. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytania prejudycjalne, przypomniał, że obowiązek zgłoszenia dotyczy osób fizycznych wjeżdżających lub wyjeżdżających z UE z kwotą co najmniej 10000 EUR. Stwierdził, że w tym konkretnym przypadku Lu Zheng powinien był zgłosić środki władzom niderlandzkim, a nie hiszpańskim, ponieważ planował opuścić UE w Amsterdamie. Niemniej jednak, Trybunał skupił się na kwestii proporcjonalności sankcji. Powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo (wyrok w sprawie C-255/14 Chmielewski), uznał, że sankcje za naruszenie obowiązku zgłoszenia nie mogą wykraczać poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu, jakim jest zapewnienie przestrzegania tego obowiązku. Kara grzywny mogąca wynosić dwukrotność niezgłoszonej kwoty, nawet jeśli uwzględnia okoliczności obciążające, została uznana za nieproporcjonalną i naruszającą art. 63 i 65 TFUE. Trybunał uznał również trzecie pytanie sądu odsyłającego za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyło ono hipotetycznej kary finansowej, która nie istniała w hiszpańskim porządku prawnym ani nie była związana ze stanem faktycznym sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie proporcjonalności sankcji za naruszenie obowiązku zgłoszenia przepływu środków pieniężnych; interpretacja art. 63 i 65 TFUE w kontekście kontroli przepływów kapitału.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie sankcji za niezgłoszenie przepływu środków pieniężnych, a nie samego obowiązku zgłoszenia. Konkretne kwoty i okoliczności mogą wpływać na ocenę proporcjonalności w innych sprawach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepisy krajowe przewidujące karę grzywny w wysokości do dwukrotności niezgłoszonej kwoty środków pieniężnych przy wywozie z UE są zgodne z zasadą proporcjonalności i swobodnym przepływem kapitału (art. 63 i 65 TFUE)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie przepisy krajowe stoją na przeszkodzie prawu UE, ponieważ sankcja przekracza granice tego, co jest konieczne do zagwarantowania przestrzegania obowiązku zgłoszenia.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że kara grzywny mogąca wynosić dwukrotność niezgłoszonej kwoty środków pieniężnych jest nieproporcjonalna, ponieważ jej celem jest karanie naruszenia obowiązku zgłoszenia, a nie czynności bezprawnych, i wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.

Czy przepisy krajowe przewidujące jako okoliczności obciążające przy wymiarze kary za niezgłoszenie środków pieniężnych brak dowodu legalnego pochodzenia środków i brak spójności działalności z ilością środków są zgodne z prawem UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pytanie zostało uznane za dopuszczalne w kontekście interpretacji art. 9 ust. 1 rozporządzenia nr 1889/2005 i art. 63, 65 TFUE.

Uzasadnienie

Sąd odsyłający miał wątpliwości co do zgodności tych okoliczności obciążających z prawem UE, jednakże odpowiedź na to pytanie została udzielona łącznie z pierwszym, w kontekście ogólnej oceny proporcjonalności sankcji.

Czy nałożenie kary finansowej w wysokości 25% niezgłoszonych środków pieniężnych spełnia wymóg proporcjonalności?

Odpowiedź sądu

Pytanie zostało uznane za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyło hipotetycznej kary, która nie istniała w hiszpańskim porządku prawnym ani nie była związana ze stanem faktycznym sprawy.

Uzasadnienie

Trybunał nie udzielił odpowiedzi na to pytanie, uznając je za hipotetyczne i wykraczające poza jego kompetencje w ramach procedury prejudycjalnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
skarżący (w zakresie proporcjonalności sankcji)

Strony

NazwaTypRola
Lu Zhengosoba_fizycznaskarżący
Ministerio de Economía y Competitividadorgan_krajowypozwany
Rząd hiszpańskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd belgijskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd greckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (12)

Główne

TFUE art. 63

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakazuje ograniczeń w przepływie kapitału między państwami członkowskimi, z wyjątkiem określonych sytuacji.

TFUE art. 65

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Umożliwia państwom członkowskim ustanowienie procedur deklarowania przepływu kapitału do celów informacji administracyjnej lub statystycznej lub podejmowanie środków uzasadnionych powodami związanymi z porządkiem publicznym lub bezpieczeństwem publicznym, pod warunkiem zachowania zasady proporcjonalności.

Rozporządzenie nr 1889/2005 art. 3 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1889/2005

Każda osoba fizyczna wjeżdżająca do UE lub wyjeżdżająca z UE i przewożąca środki pieniężne o wartości 10000 EUR lub wyższej jest zobowiązana do ich zgłoszenia.

Rozporządzenie nr 1889/2005 art. 9 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1889/2005

Państwa członkowskie wprowadzają sankcje za niedopełnienie obowiązku złożenia deklaracji, które są skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Ustawa 10/2010 art. 34

Ley 10/2010 de prevención del blanqueo de capitales y de la financiación del terrorismo

Nakłada obowiązek złożenia uprzedniego zgłoszenia przy przewożeniu środków płatniczych o wartości co najmniej 10000 EUR.

Ustawa 10/2010 art. 57 § 3

Ley 10/2010 de prevención del blanqueo de capitales y de la financiación del terrorismo

Przewiduje karę grzywny od 600 EUR do dwukrotności niezgłoszonych środków płatniczych za uchybienie obowiązkowi zgłoszenia.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1889/2005 art. 1 § 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1889/2005

Ustanawia zharmonizowane przepisy dotyczące kontroli środków pieniężnych wwożonych do Wspólnoty lub wywożonych ze Wspólnoty.

Rozporządzenie nr 1889/2005 art. 1 § 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1889/2005

Pozostaje bez uszczerbku dla krajowych kontroli przepływów środków pieniężnych w obrębie UE, zgodnie z art. 65 TFUE.

Ustawa 10/2010 art. 2 § 1 lit. v)

Ley 10/2010 de prevención del blanqueo de capitales y de la financiación del terrorismo

Ustawa 10/2010 art. 35 § 2

Ley 10/2010 de prevención del blanqueo de capitales y de la financiación del terrorismo

Przewiduje zatrzymanie środków w przypadku braku zgłoszenia lub podania nieprawdziwych danych.

Ustawa 10/2010 art. 52 § 3 lit. a)

Ley 10/2010 de prevención del blanqueo de capitales y de la financiación del terrorismo

Uznaje uchybienie obowiązkowi zgłoszenia za poważne naruszenie.

Ustawa 10/2010 art. 59 § 3

Ley 10/2010 de prevención del blanqueo de capitales y de la financiación del terrorismo

Określa okoliczności obciążające przy ustalaniu wysokości sankcji za uchybienie obowiązkowi zgłoszenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sankcja w postaci grzywny mogącej wynosić dwukrotność niezgłoszonej kwoty środków pieniężnych jest nieproporcjonalna i narusza art. 63 i 65 TFUE. • Cel przepisu (zapewnienie przestrzegania obowiązku zgłoszenia) nie uzasadnia tak surowej sankcji.

Odrzucone argumenty

Grzywna nałożona w postępowaniu głównym była niższa od maksymalnej dopuszczalnej kwoty. • Trzecie pytanie prejudycjalne dotyczyło hipotetycznej kary finansowej, która nie istniała w hiszpańskim porządku prawnym.

Godne uwagi sformułowania

sankcje te są skuteczne, proporcjonalne i odstraszające • nie powinny wychodzić poza granice tego, co jest konieczne dla realizacji uzasadnionych celów • surowość sankcji powinna być odpowiednia do wagi naruszeń

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

C.G. Fernlund

sprawozdawca

A. Arabadjiev

sędzia

S. Rodin

sędzia

E. Regan

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie proporcjonalności sankcji za naruszenie obowiązku zgłoszenia przepływu środków pieniężnych; interpretacja art. 63 i 65 TFUE w kontekście kontroli przepływów kapitału."

Ograniczenia: Dotyczy głównie sankcji za niezgłoszenie przepływu środków pieniężnych, a nie samego obowiązku zgłoszenia. Konkretne kwoty i okoliczności mogą wpływać na ocenę proporcjonalności w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak prawo UE chroni przed nadmiernymi sankcjami krajowymi, nawet w obszarze kontroli finansowej. Jest to przykład praktycznego zastosowania zasady proporcjonalności.

Czy kara za niezgłoszenie gotówki może być wyższa niż przewożona kwota? TSUE odpowiada!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy