C-184/22 i C-185/22

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2024-07-29
cjeuprawo_pracyrowne_traktowanieWysokatrybunal
równość traktowaniadyskryminacja ze względu na płećpraca w niepełnym wymiarze czasugodziny nadliczbowedodatek do wynagrodzeniaprawo pracyTSUEniemieckie prawo pracy

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że wypłacanie dodatku za nadgodziny pracownikom zatrudnionym w niepełnym wymiarze czasu pracy tylko za pracę przekraczającą normę pełnego wymiaru czasu pracy stanowi dyskryminację pośrednią ze względu na płeć, która nie może być uzasadniona celami zniechęcania do nadgodzin lub ochrony pracowników pełnoetatowych.

Sprawa dotyczyła pracownic zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, którym odmówiono dodatku za nadgodziny za pracę wykonywaną ponad ich umowny wymiar, ale poniżej normy pełnego wymiaru czasu pracy. Pracownicy ci twierdzili, że stanowi to dyskryminację ze względu na płeć, ponieważ większość pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze to kobiety. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał, że taka praktyka stanowi pośrednią dyskryminację płci, która nie może być usprawiedliwiona celami zniechęcania pracodawcy do nadgodzin lub zapobiegania mniej korzystnemu traktowaniu pracowników pełnoetatowych.

W niniejszej sprawie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej rozpatrywał wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożone przez niemiecki Bundesarbeitsgericht (sąd pracy) dotyczące wykładni przepisów UE w zakresie równości traktowania kobiet i mężczyzn w zatrudnieniu. Spór dotyczył pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, którzy domagali się dodatku za pracę w godzinach nadliczbowych. Zgodnie z niemieckim układem zbiorowym pracy, dodatek ten przysługiwał tylko za godziny pracy przekraczające normę czasu pracy obowiązującą pracowników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy (38,5 godziny tygodniowo). Pracownice, zatrudnione odpowiednio na 40% i 80% etatu, twierdziły, że taka regulacja stanowi dyskryminację pośrednią ze względu na płeć, ponieważ większość pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze to kobiety. Trybunał, analizując klauzulę 4 Porozumienia ramowego w sprawie pracy w niepełnym wymiarze godzin oraz art. 157 TFUE i dyrektywę 2006/54/WE, stwierdził, że odmienne traktowanie pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, polegające na wypłacaniu dodatku za nadgodziny tylko po przekroczeniu progu 38,5 godziny tygodniowo, stanowi „mniej korzystne” traktowanie w rozumieniu prawa UE. Trybunał uznał, że takie traktowanie nie może być uzasadnione ani celem zniechęcania pracodawcy do nadgodzin, ani celem zapobiegania mniej korzystnemu traktowaniu pracowników pełnoetatowych. W przypadku pośredniej dyskryminacji ze względu na płeć, wystarczy, że regulacja stawia w niekorzystnym położeniu znacznie wyższy odsetek kobiet niż mężczyzn, nawet jeśli grupa pracowników nieobjętych niekorzystnym traktowaniem (pracownicy pełnoetatowi) nie składa się ze znacznie większej liczby mężczyzn. Sąd odsyłający ma zbadać, czy dane statystyczne potwierdzają takie niekorzystne położenie kobiet.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi nierówne traktowanie.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy, aby otrzymać dodatek za nadgodziny, muszą przepracować tę samą liczbę godzin co pracownicy pełnoetatowi, co stanowi dla nich większe obciążenie i czyni osiągnięcie tego progu mniej prawdopodobnym. Jest to traktowanie mniej korzystne, chyba że uzasadnione obiektywnymi przyczynami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy)

Strony

NazwaTypRola
IKosoba_fizycznaskarżący
CMosoba_fizycznaskarżący
KfH Kuratorium für Dialyse und Nierentransplantation e.V.spolkapozwany
Rząd duńskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd norweskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (16)

Główne

TFUE art. 157

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dyrektywa 2006/54/WE art. 2 ust. 1 lit. b)

Dyrektywa 2006/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Dyrektywa 2006/54/WE art. 4 akapit pierwszy

Dyrektywa 2006/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Dyrektywa 97/81/WE art. Porozumienie ramowe w sprawie pracy w niepełnym wymiarze godzin

Dyrektywa Rady 97/81/WE

Porozumienie ramowe art. klauzula 4 pkt 1

Porozumienie ramowe w sprawie pracy w niepełnym wymiarze godzin

Pomocnicze

Porozumienie ramowe art. klauzula 4 pkt 2

Porozumienie ramowe w sprawie pracy w niepełnym wymiarze godzin

AGG art. § 1

Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz

AGG art. § 7

Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz

AGG art. § 15 ust. 2

Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz

Entgelttransparenzgesetz art. § 3 ust. 1

Gesetz zur Förderung der Entgelttransparenz zwischen Frauen und Männern

Entgelttransparenzgesetz art. § 7

Gesetz zur Förderung der Entgelttransparenz zwischen Frauen und Männern

ustawa o pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy i umowach o pracę na czas określony art. § 4 ust. 1

Gesetz über Teilzeitarbeit und befristete Arbeitsverträge

MTV art. § 10 ust. 1

Manteltarifvertrag

MTV art. § 10 ust. 6

Manteltarifvertrag

MTV art. § 10 ust. 7

Manteltarifvertrag

MTV art. § 13 ust. 1

Manteltarifvertrag

Argumenty

Skuteczne argumenty

Regulacja dotycząca dodatku za nadgodziny stanowi nierówne traktowanie pracowników zatrudnionych w niepełnym i pełnym wymiarze czasu pracy. Nierówne traktowanie stanowi pośrednią dyskryminację ze względu na płeć, ponieważ dotyka w większym stopniu kobiety. Cele zniechęcania do nadgodzin i ochrony pracowników pełnoetatowych nie uzasadniają dyskryminacji.

Godne uwagi sformułowania

pracownicy zatrudnieni w niepełnym wymiarze czasu pracy nie mogą być traktowani w mniej korzystny sposób niż porównywalni pracownicy zatrudnieni w pełnym wymiarze godzin jedynie z tytułu zatrudnienia w niepełnym wymiarze godzin, o ile odmienne traktowanie nie znajduje uzasadnienia w przyczynach o charakterze obiektywnym pośrednia dyskryminacja ze względu na płeć [...] sytuacja, w której z pozoru neutralny przepis, kryterium lub praktyka stawiałyby osoby danej płci w szczególnie niekorzystnym położeniu w porównaniu do osób innej płci, chyba że dany przepis, kryterium lub praktyka są obiektywnie uzasadnione zgodnym z prawem celem, a środki osiągnięcia tego celu są właściwe i niezbędne

Skład orzekający

A. Arabadjiev

prezes izby

T. von Danwitz

sędzia

P. G. Xuereb

sędzia

A. Kumin

sprawozdawca

I. Ziemele

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów UE dotyczących równości traktowania, dyskryminacji pośredniej ze względu na płeć w kontekście pracy w niepełnym wymiarze czasu i dodatku za nadgodziny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wynikającej z niemieckiego układu zbiorowego pracy, ale zasady są uniwersalne dla prawa UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu nierówności płacowych i dyskryminacji w miejscu pracy, szczególnie w kontekście pracy w niepełnym wymiarze godzin, która często dotyka kobiety.

Czy dodatek za nadgodziny może być narzędziem dyskryminacji kobiet? TSUE wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI