Orzeczenie · 2018-06-19

C-181/16

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2018-06-19
cjeuazyl_imigracjapowroty nielegalnych migrantów, ochrona międzynarodowaWysokatrybunal
powrotynielegalny pobytochrona międzynarodowaazylnon-refoulementskuteczny środek prawnyTSUEdyrektywa o powrotachKarta Praw Podstawowych

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2008/115/WE w sprawie powrotów nielegalnie przebywających obywateli państw trzecich, dyrektywy 2005/85/WE w sprawie procedur azylowych, a także zasady non-refoulement i prawa do skutecznego środka prawnego z Karty praw podstawowych. Sprawa dotyczyła obywatela Togo, któremu po oddaleniu wniosku o ochronę międzynarodową wydano decyzję nakazującą opuszczenie terytorium Belgii, zanim rozpatrzono jego skargę. Sąd odsyłający pytał, czy takie działanie jest zgodne z prawem UE. Trybunał stwierdził, że pobyt obywatela państwa trzeciego staje się nielegalny bezpośrednio po oddaleniu wniosku o ochronę międzynarodową, co pozwala na wydanie decyzji nakazującej powrót. Jednakże, aby zapewnić zgodność z prawem do skutecznego środka prawnego i zasadą non-refoulement, państwa członkowskie muszą zagwarantować, że wszystkie skutki prawne decyzji nakazującej powrót zostaną zawieszone do czasu rozpatrzenia skargi na decyzję o oddaleniu wniosku azylowego. W tym okresie wnioskodawca powinien nadal korzystać z praw wynikających z przepisów o przyjmowaniu osób ubiegających się o azyl.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dyrektywy o powrotach w kontekście osób ubiegających się o ochronę międzynarodową, zwłaszcza w kwestii możliwości wydania decyzji nakazującej powrót przed rozpatrzeniem odwołania od decyzji o oddaleniu wniosku azylowego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której prawo krajowe państwa członkowskiego musi zapewnić zawieszenie skutków decyzji nakazującej powrót do czasu rozpatrzenia odwołania od decyzji o oddaleniu wniosku azylowego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wydanie decyzji nakazującej powrót obywatela państwa trzeciego, który złożył wniosek o ochronę międzynarodową, jest dopuszczalne bezpośrednio po oddaleniu tego wniosku przez organ pierwszej instancji, a przed rozpatrzeniem skargi na tę decyzję?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jest dopuszczalne, pod warunkiem że państwo członkowskie gwarantuje zawieszenie wszystkich skutków prawnych decyzji nakazującej powrót do czasu rozpatrzenia skargi, a wnioskodawca zachowuje prawa wynikające z przepisów o przyjmowaniu osób ubiegających się o azyl.

Uzasadnienie

Pobyt obywatela państwa trzeciego staje się nielegalny po oddaleniu wniosku o ochronę międzynarodową, co pozwala na wydanie decyzji nakazującej powrót. Jednakże, aby zapewnić zgodność z prawem do skutecznego środka prawnego i zasadą non-refoulement, państwa członkowskie muszą zawiesić skutki tej decyzji do czasu rozpatrzenia odwołania.

Jaki jest zakres stosowania dyrektywy 2008/115/WE wobec obywatela państwa trzeciego, który złożył wniosek o ochronę międzynarodową, a następnie został wydany nakaz opuszczenia terytorium przed rozpatrzeniem skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Dyrektywa 2008/115/WE ma zastosowanie, a pobyt obywatela państwa trzeciego jest uznawany za nielegalny po oddaleniu wniosku o ochronę międzynarodową, nawet jeśli przysługuje mu prawo do pozostania do czasu rozpatrzenia skargi.

Uzasadnienie

Prawo do pozostania do czasu rozpatrzenia skargi nie wyklucza uznania pobytu za nielegalny w rozumieniu dyrektywy 2008/115/WE, ale wymaga zawieszenia skutków decyzji nakazującej powrót.

Czy prawo do skutecznego środka prawnego (art. 47 Karty Praw Podstawowych) wymaga, aby środek odwoławczy od decyzji nakazującej powrót miał skutek zawieszający?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w przypadku gdy decyzja nakazująca powrót może narazić obywatela państwa trzeciego na ryzyko naruszenia zasady non-refoulement, środek odwoławczy musi mieć skutek zawieszający z mocy prawa.

Uzasadnienie

Aby zapewnić skuteczną ochronę sądową i zgodność z zasadą non-refoulement, środki odwoławcze od decyzji nakazujących powrót muszą zawieszać ich wykonanie, gdy istnieje ryzyko naruszenia praw podstawowych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
państwo członkowskie (Belgia)

Strony

NazwaTypRola
Sadikou Gnandiosoba_fizycznaskarżący
État belgepanstwo_czlonkowskiepozwany
rząd belgijskiorgan_krajowyinterwenient
rząd czeskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient
rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
rząd niderlandzkiorgan_krajowyinterwenient

Przepisy (13)

Główne

Dyrektywa 2008/115/WE art. 3 § 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE

Definicja 'nielegalnego pobytu' jako obecności na terytorium państwa członkowskiego obywatela państwa trzeciego, który nie spełnia lub przestał spełniać warunki wjazdu, pobytu lub zamieszkania.

Dyrektywa 2008/115/WE art. 6 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE

Państwa członkowskie wydają decyzję nakazującą powrót każdemu obywatelowi państwa trzeciego nielegalnie przebywającemu na ich terytorium.

Dyrektywa 2008/115/WE art. 13 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE

Obowiązek zapewnienia skutecznych środków odwoławczych od decyzji dotyczących powrotu.

Dyrektywa 2005/85/WE art. 7 § 1

Dyrektywa Rady 2005/85/WE

Prawo wnioskodawcy o udzielenie ochrony międzynarodowej do pozostawania w państwie członkowskim do czasu podjęcia decyzji w pierwszej instancji.

Dyrektywa 2005/85/WE art. 39 § 1

Dyrektywa Rady 2005/85/WE

Obowiązek zapewnienia prawa do skutecznego środka odwoławczego dla osób ubiegających się o azyl.

Karta art. 18

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do ochrony w przypadku wydalenia, deportacji lub ekstradycji.

Karta art. 19 § 2

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Zakaz wydalania lub zawracania do państwa, gdzie osobie grozi kara śmierci, tortury lub nieludzkie traktowanie.

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

Pomocnicze

Dyrektywa 2008/115/WE art. 6 § 6

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/115/WE

Możliwość wydania decyzji o zakończeniu legalnego pobytu wraz z decyzją nakazującą powrót lub decyzją o wydaleniu.

ustawa z dnia 15 grudnia 1980 r. art. 39/70

Ustawa z dnia 15 grudnia 1980 r. o dostępie do terytorium, pobycie, osiedleniu się i wydalaniu cudzoziemców

Zakaz wykonywania środków wydaleniowych lub odesłania bez zgody zainteresowanego w okresie przewidzianym na wniesienie skargi oraz w okresie jej rozpoznawania.

ustawa z dnia 15 grudnia 1980 r. art. 52/3 § 1

Ustawa z dnia 15 grudnia 1980 r. o dostępie do terytorium, pobycie, osiedleniu się i wydalaniu cudzoziemców

Nakaz opuszczenia terytorium po oddaleniu wniosku o azyl lub odmowie nadania statusu uchodźcy.

dekret królewski z dnia 8 października 1981 r. art. 75 § 2

Dekret królewski z dnia 8 października 1981 r. w sprawie wjazdu na terytorium, pobytu, osiedlenia się i wydalania cudzoziemców

Nakaz opuszczenia terytorium w przypadku odmowy nadania statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłania prejudycjalnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pobyt obywatela państwa trzeciego staje się nielegalny bezpośrednio po oddaleniu wniosku o ochronę międzynarodową, co pozwala na wydanie decyzji nakazującej powrót. • Możliwość połączenia decyzji o zakończeniu legalnego pobytu z decyzją nakazującą powrót w jednym akcie administracyjnym jest zgodna z celem ustanowienia skutecznej polityki wydalania. • Prawo do skutecznego środka prawnego i zasada non-refoulement nie wykluczają wydania decyzji nakazującej powrót, pod warunkiem zawieszenia jej skutków do czasu rozpatrzenia odwołania.

Odrzucone argumenty

Wydanie decyzji nakazującej powrót bezpośrednio po oddaleniu wniosku o ochronę międzynarodową, a przed rozpatrzeniem skargi, narusza prawo do skutecznego środka prawnego i zasadę non-refoulement.

Godne uwagi sformułowania

pobyt wnioskodawcy staje się nielegalny • prawo do pozostawania wygasa wraz z wydaniem decyzji oddalającej • skutek zawieszający z mocy prawa • pełne poszanowanie praw podstawowych, a także godności osób, których to dotyczy • gwarancja przytoczona w pkt 61 i 62 niniejszego wyroku, zgodnie z którą postępowanie w sprawie powrotu powinno być zawieszone do czasu rozpatrzenia tej skargi, nie została spełniona.

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Tizzano

wiceprezes

R. Silva de Lapuerta

sędzia

T. von Danwitz

sprawozdawca

J.L. da Cruz Vilaça

prezes_izby

C.G. Fernlund

prezes_izby

C. Vajda

prezes_izby

E. Juhász

sędzia

C. Toader

sędzia

M. Safjan

sędzia

D. Šváby

sędzia

M. Berger

sędzia

E. Jarašiūnas

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dyrektywy o powrotach w kontekście osób ubiegających się o ochronę międzynarodową, zwłaszcza w kwestii możliwości wydania decyzji nakazującej powrót przed rozpatrzeniem odwołania od decyzji o oddaleniu wniosku azylowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której prawo krajowe państwa członkowskiego musi zapewnić zawieszenie skutków decyzji nakazującej powrót do czasu rozpatrzenia odwołania od decyzji o oddaleniu wniosku azylowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego na styku polityki migracyjnej i ochrony praw podstawowych, z praktycznymi implikacjami dla osób ubiegających się o azyl i państw członkowskich.

Czy decyzja o deportacji może zapaść, zanim sąd rozpatrzy odwołanie od odmowy azylu? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy