C-178/22

Trybunał Sprawiedliwości2024-04-30
cjeuochrona_danychRODO i prywatność w telekomunikacjiWysokatrybunal
ochrona danychprywatnośćłączność elektronicznadane o ruchudane o lokalizacjiprawo karneproporcjonalnośćpoważne przestępstwoTSUEprejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że dostęp do danych telekomunikacyjnych w celu ścigania przestępstw zagrożonych karą co najmniej 3 lat pozbawienia wolności jest dopuszczalny, pod warunkiem że sąd ma prawo odmówić dostępu, gdy przestępstwo jest oczywistym wykroczeniem.

Wniosek o interpretację dotyczył zgodności włoskiego prawa krajowego z dyrektywą o prywatności i łączności elektronicznej w zakresie dostępu do danych telekomunikacyjnych. Sąd we Włoszech pytał, czy dostęp do danych o ruchu i lokalizacji w celu ścigania kradzieży kwalifikowanej (zagrożonej karą co najmniej 3 lat pozbawienia wolności) jest zgodny z prawem UE. Trybunał stwierdził, że taki dostęp jest dopuszczalny, o ile sąd ma możliwość odmowy, gdy przestępstwo jest oczywistym wykroczeniem, co zapewnia poszanowanie zasady proporcjonalności i praw podstawowych.

Sprawa dotyczyła wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożonego przez włoski sąd ds. dochodzeń wstępnych, który miał rozpatrzyć wniosek prokuratury o dostęp do danych telekomunikacyjnych w celu ustalenia sprawców kradzieży telefonów komórkowych. Włoskie prawo krajowe (art. 132 ust. 3 dekretu ustawodawczego nr 196/2003) pozwalało na taki dostęp w przypadku przestępstw zagrożonych karą co najmniej 3 lat pozbawienia wolności. Sąd włoski miał wątpliwości, czy takie uregulowanie jest zgodne z art. 15 ust. 1 dyrektywy 2002/58/WE oraz z Kartą praw podstawowych UE, w szczególności z zasadą proporcjonalności. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (wielka izba) przypomniał, że dostęp do danych telekomunikacyjnych, który może pozwolić na wyciągnięcie precyzyjnych wniosków dotyczących życia prywatnego, stanowi poważną ingerencję w prawa podstawowe i może być uzasadniony jedynie w celu zwalczania poważnej przestępczości lub zapobiegania poważnym zagrożeniom dla bezpieczeństwa publicznego. Trybunał uznał, że państwa członkowskie mają kompetencję do określenia pojęcia „poważnego przestępstwa”, jednak muszą to robić z poszanowaniem prawa UE i zasady proporcjonalności. Włoski próg trzech lat pozbawienia wolności jako górnej granicy ustawowego zagrożenia nie jest sam w sobie zbyt niski. Kluczowe jest jednak to, aby sąd krajowy miał możliwość odmowy udzielenia dostępu, jeśli przestępstwo, w związku z którym wnioskowany jest dostęp, jest oczywistym wykroczeniem, co zapewnia właściwą równowagę między potrzebami ścigania a prawami podstawowymi. W związku z tym, Trybunał orzekł, że włoskie przepisy nie stoją na przeszkodzie prawu UE, pod warunkiem że sąd krajowy jest uprawniony do odmowy dostępu w przypadkach oczywistego wykroczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, jest zgodny, pod warunkiem że sąd krajowy ma prawo odmówić udzielenia dostępu, jeśli przestępstwo jest oczywistym wykroczeniem.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że dostęp do danych telekomunikacyjnych stanowi poważną ingerencję w prawa podstawowe i może być uzasadniony jedynie w celu zwalczania poważnej przestępczości. Państwa członkowskie mogą określać pojęcie 'poważnego przestępstwa', ale muszą przestrzegać zasady proporcjonalności. Włoski próg 3 lat pozbawienia wolności nie jest zbyt niski, ale kluczowe jest, aby sąd miał możliwość odmowy dostępu w przypadkach oczywistego wykroczenia, co zapewnia właściwą równowagę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Nieznani sprawcyinnepozwanym w postępowaniu głównym
Procura della Repubblica presso il Tribunale di Bolzanoorgan_krajowywnioskodawca
Rząd włoskiinneinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd czeskiinneinterwenient
Rząd estońskiinneinterwenient
Rząd francuskiinneinterwenient
Rząd cypryjskiinneinterwenient
Rząd węgierskiinneinterwenient
Rząd niderlandzkiinneinterwenient
Rząd austriackiinneinterwenient
Rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (9)

Główne

Dyrektywa 2002/58/WE art. 15 § 1

Dyrektywa 2002/58/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 lipca 2002 r. dotycząca przetwarzania danych osobowych i ochrony prywatności w sektorze łączności elektronicznej

Środki ustawodawcze ograniczające prawa i obowiązki dotyczące poufności komunikacji i danych o ruchu mogą być stosowane jedynie w celu zapewnienia bezpieczeństwa narodowego, obronności, bezpieczeństwa publicznego oraz zapobiegania, dochodzenia, wykrywania i karania przestępstw kryminalnych lub niedozwolonego używania systemów łączności elektronicznej. Muszą być one niezbędne, właściwe i proporcjonalne w ramach społeczeństwa demokratycznego.

Karta art. 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego.

Karta art. 8

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Ochrona danych osobowych.

Karta art. 11

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Wolność wypowiedzi i informacji.

Karta art. 52 § 1

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Ograniczenia praw podstawowych muszą być przewidziane ustawą, szanować istotę tych praw i być proporcjonalne do uzasadnionych celów realizowanych w ramach społeczeństwa demokratycznego.

Decreto legislativo n. 196/2003 art. 132 § 3

Dekret ustawodawczy nr 196/2003 (Włochy)

Przepis krajowy umożliwiający dostęp do danych zatrzymywanych przez dostawców usług łączności elektronicznej w celu ścigania przestępstw zagrożonych karą co najmniej 3 lat pozbawienia wolności, pod warunkiem istnienia wystarczających przesłanek i istotności danych.

Pomocnicze

Codice penale art. 624

Kodeks karny (Włochy)

Podstawa prawna dla przestępstwa kradzieży.

Codice penale art. 625

Kodeks karny (Włochy)

Okoliczności obciążające dla przestępstwa kradzieży, kwalifikujące je jako poważniejsze.

Codice di procedura penale art. 4

Kodeks postępowania karnego (Włochy)

Zasady ustalania właściwości sądu na podstawie przewidzianej kary.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dostęp do danych telekomunikacyjnych może być uzasadniony w celu zwalczania poważnej przestępczości. Państwa członkowskie mają kompetencję do określenia pojęcia 'poważnego przestępstwa', o ile przestrzegają prawa UE i zasady proporcjonalności. Próg 3 lat pozbawienia wolności jako górna granica ustawowego zagrożenia nie jest sam w sobie zbyt niski. Kluczowe jest prawo sądu do odmowy dostępu, jeśli przestępstwo jest oczywistym wykroczeniem, co zapewnia równowagę między potrzebami ścigania a prawami podstawowymi.

Odrzucone argumenty

Włoski przepis krajowy, który pozwala na dostęp do danych w przypadku przestępstw zagrożonych karą co najmniej 3 lat pozbawienia wolności, jest zbyt szeroki i narusza zasadę proporcjonalności. Dostęp do danych telekomunikacyjnych w celu ścigania przestępstw mniejszej wagi stanowi nieproporcjonalną ingerencję w prawa podstawowe.

Godne uwagi sformułowania

ingerencja w prawa podstawowe gwarantowane w art. 7 i 8 Karty może być uznana za poważną mogą one być uzasadnione jedynie celami w postaci zwalczania poważnej przestępczości lub zapobiegania poważnym zagrożeniom dla bezpieczeństwa publicznego do państw członkowskich należy określenie „poważnych przestępstw” do celów stosowania art. 15 ust. 1 państwa członkowskie nie mogą wypaczać pojęcia „poważnego przestępstwa” poprzez objęcie ich zakresem do celów zastosowania art. 15 ust. 1 przestępstw, które w sposób oczywisty są przestępstwami mniejszej wagi próg ustalony poprzez odniesienie do maksymalnej kary trzech lat pozbawienia wolności nie wydaje się w tym względzie zbyt niski sąd jest uprawniony do odmowy udzielenia wspomnianego dostępu, jeżeli jest on wnioskowany w ramach dochodzenia dotyczącego przestępstwa, które w sposób oczywisty jest przestępstwem mniejszej wagi

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Arabadjiev

prezes_izby

A. Prechal

prezes_izby

K. Jürimäe

prezes_izby

T. von Danwitz

prezes_izby

Z. Csehi

prezes_izby

J.-C. Bonichot

sędzia

S. Rodin

sędzia

P.G. Xuereb

sprawozdawca

D. Gratsias

sędzia

M.L. Arastey Sahún

sędzia

M. Gavalec

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie warunków dopuszczalności dostępu organów ścigania do danych telekomunikacyjnych w kontekście ochrony prywatności i danych osobowych oraz zasady proporcjonalności."

Ograniczenia: Dotyczy głównie interpretacji dyrektywy 2002/58/WE i Karty praw podstawowych UE w kontekście dostępu do danych w celach karnych. Konkretne progi i definicje 'poważnego przestępstwa' mogą się różnić w zależności od prawa krajowego, o ile spełniają wymogi UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego konfliktu między potrzebą ścigania przestępstw a prawem do prywatności i ochrony danych osobowych w erze cyfrowej, co jest tematem bardzo aktualnym i budzącym zainteresowanie.

Czy policja może czytać Twoje SMS-y, by złapać złodzieja telefonu? TSUE wyznacza granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI