C-177/20
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że sąd krajowy musi nakazać ponowny wpis praw użytkowania, nawet jeśli decyzja o ich zniesieniu stała się ostateczna, gdy prawo krajowe jest sprzeczne z prawem UE.
Wniosek prejudycjalny dotyczył wykładni art. 267 TFUE w kontekście węgierskich przepisów o wygaszaniu praw użytkowania gruntów rolnych. Spółka Grossmania domagała się ponownego wpisu swoich praw użytkowania, które zostały wykreślone na podstawie przepisów uznanych później za sprzeczne z art. 63 TFUE. Sąd krajowy miał wątpliwości, czy może nakazać ponowny wpis, mimo że decyzja o wykreśleniu stała się ostateczna. Trybunał stwierdził, że sąd krajowy jest zobowiązany do odstąpienia od stosowania sprzecznych przepisów krajowych i nakazania ponownego wpisu, chyba że istnieją obiektywne przeszkody, nawet jeśli decyzja stała się ostateczna.
Sprawa dotyczyła spółki „Grossmania” Mezőgazdasági Termelő és Szolgáltató Kft., która domagała się ponownego wpisu do księgi wieczystej praw użytkowania gruntów rolnych. Prawa te wygasły z mocy prawa i zostały wykreślone na podstawie węgierskich przepisów przejściowych, które później Trybunał uznał za sprzeczne z art. 63 TFUE (swobodny przepływ kapitału) w wyroku w sprawie SEGRO i Horváth (C-52/16 i C-113/16). Sąd krajowy (Győri Közigazgatási és Munkaügyi Bíróság) miał wątpliwości, czy może nakazać ponowny wpis, skoro decyzja o wykreśleniu praw użytkowania stała się ostateczna i nie została zaskarżona w terminie. Ponadto, w prawie węgierskim brakowało mechanizmu odszkodowawczego za utracone prawa. Trybunał przypomniał, że wykładnia prawa UE dokonana w trybie prejudycjalnym ma skutek deklaratoryjny i wiąże sądy krajowe. Sąd krajowy jest zobowiązany do zapewnienia pełnej skuteczności prawa UE, w tym do niestosowania przepisów krajowych sprzecznych z prawem UE, nawet jeśli są one późniejsze. W tym przypadku, węgierskie przepisy dotyczące wygaszania praw użytkowania naruszały art. 63 TFUE oraz prawo własności (art. 17 Karty Praw Podstawowych). Trybunał stwierdził, że sąd krajowy jest zobowiązany do odstąpienia od stosowania tych przepisów i nakazania właściwemu organowi ponownego wpisu praw użytkowania, chyba że istnieją obiektywne i uzasadnione przeszkody prawne. Nawet jeśli decyzja o zniesieniu praw stała się ostateczna, zasada skuteczności i lojalnej współpracy (art. 4 ust. 3 TUE) wymaga usunięcia skutków naruszenia prawa UE. W ostateczności, jeśli ponowny wpis jest niemożliwy, należy zapewnić rekompensatę finansową lub odszkodowanie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd krajowy jest zobowiązany do niestosowania przepisu prawa krajowego sprzecznego z prawem Unii, nawet jeśli okoliczności faktyczne nie są identyczne.
Uzasadnienie
Wykładnia prawa UE przez TSUE ma skutek ex tunc i jest wiążąca. Sąd krajowy musi zapewnić pełną skuteczność prawa UE, w tym odstąpić od stosowania sprzecznych przepisów krajowych, nawet jeśli stały się one ostateczne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
Grossmania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Grossmania” Mezőgazdasági Termelő és Szolgáltató Kft. | spolka | skarżący |
| Vas Megyei Kormányhivatal | organ_krajowy | pozwany |
| Rząd węgierski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd niemiecki | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd hiszpański | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (4)
Główne
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Procedura odesłania prejudycjalnego, umożliwiająca sądom krajowym zwracanie się do TSUE z pytaniami o wykładnię prawa UE.
TFUE art. 63
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Zakaz ograniczeń w przepływie kapitału między państwami członkowskimi. Węgierskie przepisy dotyczące wygaszania praw użytkowania gruntów rolnych zostały uznane za sprzeczne z tym przepisem.
TUE art. 4 § 3
Traktat o Unii Europejskiej
Zasada lojalnej współpracy, nakładająca na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia pełnej skuteczności prawa UE i usuwania skutków naruszeń.
Pomocnicze
Karta art. 17 § 1
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Prawo własności, które zostało naruszone przez węgierskie przepisy wygaszające prawa użytkowania gruntów rolnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Węgierskie przepisy dotyczące wygaszania praw użytkowania gruntów rolnych są sprzeczne z art. 63 TFUE. Wykładnia prawa UE przez TSUE jest wiążąca i ma skutek ex tunc. Sądy krajowe są zobowiązane do zapewnienia pełnej skuteczności prawa UE, w tym do niestosowania sprzecznych przepisów krajowych. Zasada skuteczności i lojalnej współpracy wymaga usunięcia skutków naruszenia prawa UE, nawet jeśli decyzja administracyjna stała się ostateczna. Naruszenie prawa UE było oczywiste i poważne, co uzasadnia odstąpienie od zasady pewności prawa.
Odrzucone argumenty
Decyzja o zniesieniu praw użytkowania stała się ostateczna i nie może być kwestionowana. Zasada pewności prawa i ostateczności decyzji administracyjnych wyklucza ponowne rozpatrzenie sprawy. Brak możliwości ponownego wpisu praw użytkowania z powodu obiektywnych przeszkód prawnych (choć nie zostało to potwierdzone).
Godne uwagi sformułowania
sąd krajowy jest zobowiązany do zapewnienia pełnej skuteczności prawa Unii poprzez odstąpienie od stosowania tego uregulowania krajowego nawet jeśli decyzja o zniesieniu tych praw nie została zaskarżona do sądu w przewidzianym prawem terminie i w związku z tym stała się zgodnie z prawem krajowym ostateczna zasada skuteczności i zasada lojalnej współpracy wynikającą z art. 4 ust. 3 TUE zasada pewności prawa nie może uniemożliwić usunięcia bezprawnych skutków naruszenia prawa Unii
Skład orzekający
A. Prechal
sprawozdawca
J. Passer
sędzia
F. Biltgen
sędzia
L.S. Rossi
sędzia
N. Wahl
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wiążący charakter wykładni TSUE, obowiązek sądów krajowych do niestosowania sprzecznych przepisów krajowych, zasada skuteczności prawa UE, usuwanie skutków naruszeń prawa UE, odpowiedzialność państwa członkowskiego za szkody."
Ograniczenia: Konkretne zastosowanie do sytuacji, gdzie prawo krajowe jest sprzeczne z prawem UE, a decyzje administracyjne stały się ostateczne. Konieczność oceny obiektywnych przeszkód dla ponownego wpisu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak TSUE egzekwuje prawo UE i chroni prawa jednostek przed sprzecznymi przepisami krajowymi, nawet gdy decyzje administracyjne stały się ostateczne. Podkreśla wagę zasady pierwszeństwa i skuteczności prawa UE.
“Nawet ostateczna decyzja administracyjna musi ustąpić przed prawem UE: TSUE chroni prawa właścicieli gruntów rolnych.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI