C-168/16 i C-169/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2017-09-14
cjeuprawo_pracyjurysdykcja w sprawach pracowniczychWysokatrybunal
jurysdykcjaprawo pracypersonel latającyrozporządzenie Bruksela Iport macierzystymiejsce świadczenia pracylinie lotniczepracownikpracodawcaUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że pojęcie 'miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę' w kontekście jurysdykcji w sprawach pracowniczych nie jest tożsame z 'portem macierzystym' personelu lotniczego, choć ten ostatni może być istotną wskazówką.

Sprawa dotyczyła ustalenia jurysdykcji sądów w sporach pracowniczych z personelem latającym linii lotniczych. Sąd odsyłający pytał, czy pojęcie 'miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę' (art. 19 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Bruksela I) jest równoważne z 'portem macierzystym' zdefiniowanym w przepisach dotyczących bezpieczeństwa lotniczego. Trybunał orzekł, że pojęcia te nie są tożsame, ale 'port macierzysty' może być istotną wskazówką przy ustalaniu miejsca faktycznego świadczenia pracy, z którego pracownik wykonuje swoje obowiązki.

Wnioski o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczyły wykładni art. 19 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 (rozporządzenie Bruksela I) w sprawach dotyczących indywidualnych umów o pracę personelu latającego. Sąd odsyłający (cour du travail de Mons) miał wątpliwości, czy pojęcie 'miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy lub ostatnio zazwyczaj świadczył pracę' można interpretować jako równoważne z pojęciem 'portu macierzystego' zdefiniowanym w załączniku III do rozporządzenia (EWG) nr 3922/91. Personel latający, zatrudniony przez irlandzkie spółki (Crewlink Ireland Ltd, Ryanair Designated Activity Company), zazwyczaj rozpoczynał i kończył pracę w Belgii (lotnisko w Charleroi), gdzie również mieszkał, mimo że umowy wskazywały na jurysdykcję irlandzką. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując przepisy rozporządzenia Bruksela I i rozporządzenia nr 3922/91, stwierdził, że pojęcia te nie są tożsame. Rozporządzenie Bruksela I ma na celu ochronę słabszej strony umowy (pracownika) poprzez przyznanie mu możliwości wytoczenia powództwa przed sądem miejsca, w którym zazwyczaj świadczy pracę. Rozporządzenie nr 3922/91 dotyczy harmonizacji wymagań technicznych i procedur administracyjnych w dziedzinie bezpieczeństwa lotnictwa. Trybunał podkreślił, że 'miejsce, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę' należy interpretować autonomicznie i szeroko, jako miejsce, z którego pracownik wykonuje zasadniczą część swoich obowiązków. Choć 'port macierzysty' nie jest tożsamy z tym miejscem, może stanowić istotną wskazówkę przy jego ustalaniu, zwłaszcza gdy pracownik systematycznie rozpoczyna i kończy tam dzień pracy, a także organizuje swoje codzienne czynności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, pojęcia te nie są równoważne, jednak pojęcie 'portu macierzystego' stanowi istotną wskazówkę przy ustalaniu 'miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę'.

Uzasadnienie

Trybunał wyjaśnił, że oba pojęcia służą różnym celom i mają odmienne definicje. 'Miejsce świadczenia pracy' jest kluczowe dla jurysdykcji w sprawach pracowniczych i powinno być interpretowane autonomicznie, biorąc pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych, z których wynika, gdzie pracownik faktycznie wykonuje zasadniczą część swoich obowiązków. 'Port macierzysty' jest pojęciem technicznym z zakresu bezpieczeństwa lotniczego, ale może pomóc w identyfikacji miejsca, z którego pracownik zwykle rozpoczyna i kończy pracę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

pracownicy (udzielono odpowiedzi na pytanie)

Strony

NazwaTypRola
Sandra Nogueiraosoba_fizycznaskarżący
Victor Perez-Ortegaosoba_fizycznaskarżący
Virginie Mauguitosoba_fizycznaskarżący
Maria Sanchez-Odoghertyosoba_fizycznaskarżący
José Sanchez-Navarroosoba_fizycznaskarżący
Miguel José Moreno Osacarosoba_fizycznaskarżący
Crewlink Ireland Ltdspolkapozwany
Ryanair Designated Activity Companyspolkapozwany
Rząd belgijskiinneinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd francuskiinneinterwenient
Rząd niderlandzkiinneinterwenient
Rząd szwedzkiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (6)

Główne

Rozporządzenie Bruksela I art. 19 § 2 lit. a)

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Pojęcie 'miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę' należy interpretować autonomicznie jako miejsce, w którym lub z którego pracownik wykonuje zasadniczą część obowiązków ciążących na nim wobec pracodawcy, stosując metodę opartą na poszlakach. Nie jest ono równoważne z pojęciem 'portu macierzystego'.

Pomocnicze

Rozporządzenie Bruksela I art. 21

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Ograniczenie możliwości zawarcia przez strony umowy o pracę umowy o jurysdykcję. Taka umowa powinna zostać zawarta po powstaniu sporu lub umożliwiać pracownikowi wytoczenie powództwa przed sądy inne niż te, którym jurysdykcja przysługuje na mocy art. 18 i 19.

Rozporządzenie nr 3922/91 art. Załącznik III, OPS 1.1090 pkt 3.1

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91

Definicja 'portu macierzystego' jako miejsca wskazanego przez operatora, z którego członek załogi zazwyczaj rozpoczyna i kończy okres służby.

Rozporządzenie nr 3922/91 art. Załącznik III, OPS 1.1095 pkt 1.7

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91

Definicja 'portu macierzystego'.

Rozporządzenie nr 3922/91 art. Załącznik III, OPS 1.1110

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3922/91

Regulacje dotyczące okresów wypoczynku personelu latającego w zależności od tego, czy odbywa się on w porcie macierzystym czy poza nim.

Rozporządzenie nr 883/2004 art. 11 ust. 5

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004

Praca w charakterze członka załogi lotniczej jest uznawana za pracę wykonywaną w państwie członkowskim, w którym znajduje się port macierzysty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pojęcie 'miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę' powinno być interpretowane autonomicznie i szeroko, z uwzględnieniem wszystkich okoliczności faktycznych. 'Port macierzysty' jest pojęciem technicznym z innego aktu prawnego i nie może być utożsamiany z miejscem świadczenia pracy dla celów jurysdykcji. Przepisy dotyczące jurysdykcji w sprawach pracowniczych mają na celu ochronę słabszej strony (pracownika). Klauzula wyboru sądu w umowie o pracę nie może być skuteczna, jeśli narusza przepisy rozporządzenia Bruksela I.

Odrzucone argumenty

Argumenty pozwanych (Crewlink i Ryanair) sugerujące, że 'miejsce świadczenia pracy' jest tożsame z 'portem macierzystym' lub że jurysdykcja powinna wynikać wyłącznie z umowy. Argumenty sugerujące, że przynależność państwowa statku powietrznego jest decydująca.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie »miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę« nie jest równoważne z pojęciem »portu macierzystego« Pojęcie »portu macierzystego« stanowi jednak istotną wskazówkę dla celów określenia »miejsca, w którym pracownik zazwyczaj świadczy pracę« miejsce, w którym lub z którego pracownik wykonuje zasadniczą część obowiązków ciążących na nim wobec pracodawcy metoda oparta na poszlakach

Skład orzekający

M. Ilešič

prezes izby

K. Lenaerts

prezes Trybunału, pełniący obowiązki sędziego drugiej izby

A. Rosas

sędzia

C. Toader

sprawozdawca

E. Jarašiūnas

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie jurysdykcji sądów w sporach pracowniczych z personelem latającym linii lotniczych, zwłaszcza gdy miejsce świadczenia pracy jest niejednoznaczne."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej grupy zawodowej (personel latający) i interpretacji konkretnych przepisów UE (rozporządzenie Bruksela I). Konieczność analizy wszystkich okoliczności faktycznych w każdej indywidualnej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznych problemów jurysdykcyjnych w dynamicznie rozwijającym się sektorze lotniczym, gdzie pracownicy często wykonują pracę w wielu krajach. Wykładnia pojęć kluczowych dla pracowników jest zawsze interesująca.

Gdzie pozwać linię lotniczą? TSUE wyjaśnia, gdzie pracownik latający powinien szukać sprawiedliwości.

Sektor

transport (lotnictwo)

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI