Orzeczenie · 2022-09-22

C-159/21

Sąd
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
Data
2022-09-22
cjeuazyl_imigracjacofanie ochrony międzynarodowejWysokatrybunal
ochrona międzynarodowauchodźcabezpieczeństwo narodoweprawo do obronydostęp do aktpostępowanie administracyjnepostępowanie sądoweochrona uzupełniająca

Podsumowanie

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni przepisów dyrektyw 2011/95/UE i 2013/32/UE oraz Karty praw podstawowych UE w kontekście decyzji o cofnięciu statusu uchodźcy i odmowie przyznania ochrony uzupełniającej. Główny problem prawny dotyczył dostępu wnioskodawcy (GM) do informacji niejawnych, na których oparto decyzję o cofnięciu ochrony, ze względu na zagrożenie bezpieczeństwa narodowego. Trybunał orzekł, że przepisy UE wymagają, aby wnioskodawca lub jego prawnik mieli dostęp do istotnych elementów akt sprawy, nawet jeśli zawierają informacje niejawne, aby móc skutecznie bronić swoich praw. Ograniczenia dostępu są dopuszczalne, ale nie mogą pozbawić wnioskodawcy możliwości obrony. Ponadto, Trybunał podkreślił, że decyzje o cofnięciu ochrony międzynarodowej lub odmowie jej przyznania muszą być podejmowane przez organ rozstrzygający po indywidualnej ocenie wszystkich istotnych faktów i okoliczności, a nie na podstawie automatycznego odwołania do opinii organów wyspecjalizowanych, które same muszą być uzasadnione. Wreszcie, Trybunał stwierdził, że cofnięcie ochrony nie jest wykluczone z powodu popełnienia poważnego przestępstwa, które miało miejsce w przeszłości i było już znane organom przyznającym status uchodźcy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja przepisów UE dotyczących ochrony międzynarodowej, prawa do obrony w kontekście informacji niejawnych, roli organu rozstrzygającego i organów wyspecjalizowanych w sprawach bezpieczeństwa narodowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przepisów UE i ich implementacji w prawie krajowym. Konieczność indywidualnej oceny każdego przypadku.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przepisy UE dotyczące ochrony międzynarodowej wymagają zapewnienia wnioskodawcy dostępu do istotnych elementów akt sprawy, nawet jeśli zawierają informacje niejawne ze względów bezpieczeństwa narodowego, oraz czy wnioskodawca może wykorzystywać te informacje w postępowaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy UE wymagają zapewnienia wnioskodawcy lub jego prawnikowi dostępu do istotnych elementów akt sprawy, nawet jeśli zawierają informacje niejawne, aby mogli oni skutecznie bronić swoich praw. Ograniczenia dostępu są dopuszczalne, ale nie mogą pozbawić wnioskodawcy możliwości obrony ani uniemożliwić wykorzystania tych informacji w postępowaniu.

Uzasadnienie

Trybunał powołał się na art. 23 ust. 1 dyrektywy 2013/32, ogólną zasadę prawa UE do dobrej administracji oraz art. 47 Karty praw podstawowych UE. Podkreślił, że prawo do obrony wymaga możliwości zapoznania się z informacjami stanowiącymi podstawę decyzji i ustosunkowania się do nich. Ograniczenia dostępu do akt ze względów bezpieczeństwa narodowego są dopuszczalne, ale nie mogą prowadzić do pozbawienia wnioskodawcy możliwości obrony ani do uniemożliwienia wykorzystania uzyskanych informacji w postępowaniu.

Czy decyzje o cofnięciu ochrony międzynarodowej lub odmowie jej przyznania mogą być podejmowane na podstawie automatycznego odwołania do opinii organów wyspecjalizowanych, które same są pozbawione uzasadnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzje te muszą być podejmowane przez organ rozstrzygający po indywidualnej ocenie wszystkich istotnych faktów i okoliczności, a nie na podstawie automatycznego odwołania do opinii organów wyspecjalizowanych. Opinie te muszą być uzasadnione.

Uzasadnienie

Trybunał powołał się na art. 4 ust. 1 i 2, art. 10 ust. 2 i 3, art. 11 ust. 2 oraz art. 45 ust. 3 dyrektywy 2013/32, a także art. 14 ust. 4 lit. a) i art. 17 ust. 1 lit. d) dyrektywy 2011/95. Podkreślił, że organ rozstrzygający musi samodzielnie ocenić fakty i okoliczności, a jego decyzje muszą być uzasadnione. Nie może on być związany automatycznie opinią organu wyspecjalizowanego, która sama jest pozbawiona uzasadnienia.

Czy wnioskodawca może zostać pozbawiony ochrony uzupełniającej na podstawie wyroku skazującego za poważne przestępstwo, które miało miejsce w przeszłości i było już znane organom przyznającym status uchodźcy, ale nie zostało uwzględnione przy jego przyznawaniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 17 ust. 1 lit. b) dyrektywy 2011/95 nie stoi na przeszkodzie takiemu wykluczeniu, pod warunkiem przeprowadzenia indywidualnej oceny konkretnych okoliczności.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że podstawa wykluczenia z ochrony uzupełniającej z powodu popełnienia poważnego przestępstwa nie jest ograniczona czasowo ani geograficznie. Organ rozstrzygający musi jednak przeprowadzić indywidualną ocenę wszystkich okoliczności, aby ustalić, czy czyny popełnione przez wnioskodawcę wchodzą w zakres tej podstawy wykluczenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odpowiedz na pytanie
Strona wygrywająca
wnioskodawca (GM) w zakresie pytań 1 i 2, odpowiedź na pytanie 3 nie jest jednoznacznie korzystna dla wnioskodawcy, ale nie stanowi przeszkody dla jego sytuacji

Strony

NazwaTypRola
GMosoba_fizycznaskarżący
Országos Idegenrendészeti Főigazgatóságorgan_krajowypozwany
Alkotmányvédelmi Hivatalorgan_krajowypozwany
Terrorelhárítási Központorgan_krajowypozwany
Rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (20)

Główne

Dyrektywa 2011/95/UE art. 14 § 4 lit. a)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Dyrektywa 2011/95/UE art. 17 § 1 lit. b), d)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 4 § 1-3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 10 § 2, 3

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 11 § 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 23 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 45 § 1, 3-5

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Karta art. 41

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Karta art. 47

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pomocnicze

Dyrektywa 2011/95/UE art. 2 § d), f)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Dyrektywa 2011/95/UE art. 12

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 2 § f)

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 12

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

Dyrektywa 2013/32/UE art. 46 § 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/32/UE

menedékjogról szóló 2007. évi LXXX. törvény art. 57 § 1, 3

Ustawa nr LXXX z 2007 r. o prawie azylu

minősített adat védelméről szóló 2009. évi CLV. törvény art. 11 § 1-3

Ustawa nr CLV z 2009 r. o ochronie informacji niejawnych

minősített adat védelméről szóló 2009. évi CLV. törvény art. 12 § 1

Ustawa nr CLV z 2009 r. o ochronie informacji niejawnych

TFUE art. 72

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 73

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo UE wymaga zapewnienia wnioskodawcom dostępu do istotnych elementów akt sprawy, nawet jeśli zawierają informacje niejawne ze względów bezpieczeństwa narodowego, aby mogli oni skutecznie bronić swoich praw. • Decyzje o cofnięciu ochrony międzynarodowej lub odmowie jej przyznania muszą być podejmowane przez organ rozstrzygający po indywidualnej ocenie wszystkich istotnych faktów i okoliczności, a nie na podstawie automatycznego odwołania do opinii organów wyspecjalizowanych. • Opinie organów wyspecjalizowanych, na których opierają się decyzje o cofnięciu ochrony, muszą być uzasadnione. • Przepisy UE nie wykluczają możliwości cofnięcia ochrony z powodu popełnienia poważnego przestępstwa w przeszłości, pod warunkiem indywidualnej oceny okoliczności.

Odrzucone argumenty

Uregulowanie krajowe, które ogranicza dostęp do informacji niejawnych i uniemożliwia ich wykorzystanie w postępowaniu, jest zgodne z prawem UE. • Organ rozstrzygający może być związany automatycznie opinią organu wyspecjalizowanego, nawet jeśli jest ona pozbawiona uzasadnienia. • Popełnienie poważnego przestępstwa w przeszłości, które było już znane organom przyznającym status uchodźcy, nie może stanowić podstawy do odmowy ochrony uzupełniającej, jeśli nie zostało uwzględnione przy przyznawaniu statusu uchodźcy.

Godne uwagi sformułowania

prawo do obrony nie ma charakteru bezwzględnego • nie mogą prowadzić do pozbawienia wszelkiej skuteczności prawa do obrony osoby zainteresowanej • nie mogą prowadzić do pozbawienia znaczenia prawa do środka zaskarżenia • niepoinformowanie tej osoby, lub w stosownym przypadku jej zastępcy prawnego, co najmniej o zasadniczej treści względów stanowiących podstawę wydanej wobec niej decyzji • organ rozstrzygający jest zobowiązany w każdym przypadku, gdy organy pełniące wyspecjalizowane funkcje w zakresie bezpieczeństwa narodowego stwierdziły w pozbawionej uzasadnienia opinii, że dana osoba stanowi zagrożenie dla tego bezpieczeństwa, do wykluczenia możliwości, aby ta osoba otrzymała ochronę uzupełniającą lub do cofnięcia udzielonej uprzednio tej osobie ochrony międzynarodowej na podstawie rzeczonej opinii.

Skład orzekający

A. Arabadjiev

prezes izby

L. Bay Larsen

sprawozdawca

I. Ziemele

sędzia

P.G. Xuereb

sędzia

A. Kumin

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów UE dotyczących ochrony międzynarodowej, prawa do obrony w kontekście informacji niejawnych, roli organu rozstrzygającego i organów wyspecjalizowanych w sprawach bezpieczeństwa narodowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów UE i ich implementacji w prawie krajowym. Konieczność indywidualnej oceny każdego przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych praw jednostki w kontekście bezpieczeństwa narodowego i ochrony międzynarodowej, co jest tematem o dużym znaczeniu społecznym i prawnym.

Czy bezpieczeństwo narodowe może pozbawić uchodźcę prawa do obrony? TSUE wyznacza granice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy