C-157/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-02-16
cjeuprawo_ue_ogolnepraworzadnosctrybunal
praworzadnoscochrona budzetuzasady finansoweTFUETUEkompetencje UEprocedura ustawodawczakontrola sadowna

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości oddalił skargę Rzeczypospolitej Polskiej o stwierdzenie nieważności rozporządzenia w sprawie warunkowości budżetowej, uznając je za zgodne z prawem UE.

Rzeczpospolita Polska wniosła skargę o stwierdzenie nieważności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2020/2092 w sprawie ogólnego systemu warunkowości służącego ochronie budżetu Unii. Polska argumentowała, że rozporządzenie narusza zasadę przyznania kompetencji, obejście art. 7 TUE i art. 269 TFUE, a także inne przepisy traktatowe. Trybunał Sprawiedliwości oddalił skargę, uznając, że rozporządzenie jest zgodne z prawem Unii, a jego celem jest ochrona budżetu UE przed naruszeniami zasad państwa prawnego, które wpływają na należyte zarządzanie finansami.

Skarga Rzeczypospolitej Polskiej dotyczyła rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2020/2092 w sprawie ogólnego systemu warunkowości służącego ochronie budżetu Unii. Polska podnosiła, że rozporządzenie narusza zasadę przyznania kompetencji, ponieważ UE nie posiada kompetencji do ustanowienia takiego mechanizmu warunkowości, który uzależnia wypłaty z budżetu od przestrzegania zasad państwa prawnego. Zarzucono również obejście art. 7 TUE (procedura dotycząca naruszenia wartości UE) i art. 269 TFUE (ograniczenie kontroli sądowej), a także naruszenie zasady pomocniczości i prawa do rzetelnego procesu. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej oddalił skargę. Stwierdził, że art. 322 ust. 1 lit. a) TFUE stanowi właściwą podstawę prawną dla rozporządzenia, a jego celem jest ochrona budżetu Unii przed naruszeniami zasad państwa prawnego, które wpływają na należyte zarządzanie finansami. Trybunał uznał, że mechanizm warunkowości jest zgodny z prawem UE i nie narusza art. 7 TUE ani art. 269 TFUE, ponieważ ma odmienny cel i przedmiot od procedury przewidzianej w art. 7 TUE. Ponadto, Trybunał odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia zasady pomocniczości, prawa do rzetelnego procesu oraz zasady równości państw członkowskich.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (7)

Odpowiedź sądu

Tak, rozporządzenie zostało przyjęte na właściwej podstawie prawnej, tj. art. 322 ust. 1 lit. a) TFUE.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że art. 322 ust. 1 lit. a) TFUE, dotyczący zasad finansowych, może stanowić podstawę prawną dla mechanizmu warunkowości, który uzależnia wypłaty z budżetu UE od przestrzegania zasad państwa prawnego, ponieważ ma on na celu ochronę budżetu UE przed naruszeniami wpływającymi na należyte zarządzanie finansami.

Strony

NazwaTypRola
Rzeczpospolita Polskapanstwo_czlonkowskieskarżący
Węgrypanstwo_czlonkowskieinterwenient
Parlament Europejskiinstytucja_uepozwana
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwana
Królestwo Belgiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Daniipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Federalna Niemiecpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Irlandiapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Hiszpaniipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Francuskapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Wielkie Księstwo Luksemburgapanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Niderlandówpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Republika Finlandiipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Królestwo Szwecjipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (19)

Główne

TFUE art. 322 § 1 lit. a)

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna dla przyjęcia zasad finansowych, w tym mechanizmu warunkowości służącego ochronie budżetu Unii.

Pomocnicze

TFUE art. 311 § akapit trzeci

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TFUE art. 312 § 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

TUE art. 7

Traktat o Unii Europejskiej

Procedura dotycząca naruszenia wartości UE, uznana za odmienną od mechanizmu warunkowości.

TFUE art. 269

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Ograniczenie kontroli sądowej nad decyzjami Rady Europejskiej w sprawach dotyczących art. 7 TUE, uznane za nie naruszone przez zaskarżone rozporządzenie.

TUE art. 2

Traktat o Unii Europejskiej

Wartości Unii, w tym państwo prawne, stanowiące podstawę mechanizmu warunkowości.

TUE art. 4 § 1

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada przyznania kompetencji.

TUE art. 4 § 2 zdanie pierwsze

Traktat o Unii Europejskiej

Obowiązek poszanowania tożsamości narodowej państw członkowskich.

TUE art. 4 § 2 zdanie drugie

Traktat o Unii Europejskiej

Obowiązek poszanowania podstawowych funkcji państw członkowskich.

TFUE art. 296 § akapit drugi

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Wymóg uzasadnienia aktów Unii.

TUE art. 5 § 2

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada przyznania kompetencji.

TFUE art. 317

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zasada należytego zarządzania finansami.

Protokół (nr 2) w sprawie stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności

Rozporządzenie (WE) nr 1049/2001

Regulamin wewnętrzny Rady

Wytyczne dotyczące postępowania z wewnętrznymi dokumentami Rady

Rozporządzenie (UE, Euratom) nr 883/2013

Rozporządzenie finansowe (UE, Euratom) 2018/1046

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Arabadjiev

sprawozdawca

A. Prechal

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

E. Regan

sędzia

S. Rodin

sędzia

I. Jarukaitis

sędzia

N. Jääskinen

sędzia

I. Ziemele

sędzia

J. Passer

prezes izby

M. Ilešič

sędzia

J.-C. Bonichot

sędzia

M. Safjan

sędzia

F. Biltgen

sędzia

P.G. Xuereb

sędzia

N. Piçarra

sędzia

L.S. Rossi

sędzia

A. Kumin

sędzia

N. Wahl

sędzia

D. Gratsias

sędzia

M.L. Arastey Sahún

sędzia

M. Gavalec

sędzia

Z. Csehi

sędzia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI