C-149/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-10-18
cjeuprawo_ue_ogolneochrona praw autorskichWysokatrybunal
prawo autorskieudostępnianie plikówodpowiedzialnośćłącze internetoweochrona rodzinyprawa podstawoweTSUEdyrektywasankcjedowody

Podsumowanie

TSUE orzekł, że prawo UE sprzeciwia się przepisom krajowym, które wyłączają odpowiedzialność posiadacza łącza internetowego za naruszenie praw autorskich przez członka rodziny, jeśli posiadacz ten nie poda szczegółów dotyczących korzystania z łącza.

Sprawa dotyczyła odpowiedzialności posiadacza łącza internetowego za naruszenie praw autorskich przez członka rodziny poprzez udostępnianie plików. Niemieckie prawo krajowe, w interpretacji sądu odsyłającego, wyłączało odpowiedzialność posiadacza, jeśli wskazał on członka rodziny mającego dostęp do łącza, bez konieczności podawania szczegółów dotyczących korzystania z Internetu. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że takie przepisy są sprzeczne z dyrektywami UE dotyczącymi egzekwowania praw własności intelektualnej, ponieważ nie zapewniają skutecznych i odstraszających sankcji oraz nie pozwalają na uzyskanie niezbędnych dowodów, naruszając tym samym równowagę między prawem własności intelektualnej a prawem do ochrony życia rodzinnego.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez Landgericht München I (sąd okręgowy w Monachium) w związku ze sporem między wydawnictwem Bastei Lübbe a Michaelem Strotzerem. Spór dotyczył odszkodowania za naruszenie prawa autorskiego poprzez udostępnienie audiobooka do pobrania przez łącze internetowe należące do M. Strotzera. Niemieckie prawo krajowe, w interpretacji sądu odsyłającego, opierało się na orzecznictwie Bundesgerichtshof, zgodnie z którym posiadacz łącza internetowego jest domniemanym sprawcą naruszenia, chyba że udowodni, iż korzystała z niego osoba trzecia. Jednakże, jeśli dostęp do łącza miał członek rodziny, posiadacz mógł zwolnić się z odpowiedzialności, wskazując tę osobę, bez konieczności podawania szczegółów dotyczących momentu i charakteru korzystania z Internetu, powołując się na ochronę życia rodzinnego (art. 7 Karty praw podstawowych). Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, rozpatrując pytania prejudycjalne, uznał, że przepisy krajowe w takiej interpretacji są sprzeczne z art. 8 dyrektywy 2001/29 i art. 3 dyrektywy 2004/48. Dyrektywy te wymagają, aby sankcje i środki naprawcze były skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Wyłączenie odpowiedzialności posiadacza łącza w sytuacji, gdy nie podaje on szczegółów dotyczących korzystania z Internetu przez członka rodziny, uniemożliwia ustalenie naruszenia i zidentyfikowanie sprawcy, co prowadzi do naruszenia prawa własności intelektualnej i prawa do skutecznego środka prawnego. Trybunał podkreślił konieczność wyważenia między prawem własności intelektualnej a prawem do ochrony życia prywatnego i rodzinnego, wskazując, że choć ochrona rodziny jest ważna, nie może ona prowadzić do całkowitego wyłączenia odpowiedzialności i uniemożliwienia dochodzenia roszczeń. Sąd odsyłający został zobowiązany do weryfikacji, czy istnieją inne środki prawne pozwalające na skuteczne dochodzenie roszczeń w takich okolicznościach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Takie przepisy krajowe są sprzeczne z prawem Unii, ponieważ nie zapewniają skutecznych i odstraszających sankcji ani nie umożliwiają uzyskania niezbędnych dowodów, naruszając tym samym prawo własności intelektualnej i prawo do skutecznego środka prawnego, a także nie zachowują odpowiedniej równowagi między prawem własności intelektualnej a prawem do ochrony życia rodzinnego.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że wyłączenie odpowiedzialności posiadacza łącza w sytuacji, gdy nie podaje on szczegółów dotyczących korzystania z Internetu przez członka rodziny, uniemożliwia ustalenie naruszenia i zidentyfikowanie sprawcy. To z kolei narusza prawo własności intelektualnej i prawo do skutecznego środka prawnego. Ochrona życia rodzinnego nie może prowadzić do całkowitego wyłączenia odpowiedzialności i uniemożliwienia dochodzenia roszczeń. Sąd odsyłający musi zweryfikować, czy istnieją inne środki prawne pozwalające na skuteczne dochodzenie roszczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (w kontekście prawa UE, które nakazuje zapewnienie skutecznych środków)

Strony

NazwaTypRola
Bastei Lübbe GmbH & Co. KGspolkaskarżący
Michael Strotzerosoba_fizycznapozwany
rząd austriackipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (12)

Główne

Dyrektywa 2001/29/WE art. 3 § 1

Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym

Państwa członkowskie powinny zapewnić autorom wyłączne prawo do zezwalania lub zabraniania na jakiekolwiek publiczne udostępnianie ich utworów.

Dyrektywa 2001/29/WE art. 8 § 1

Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym

Państwa członkowskie przewidują stosowne sankcje i środki naprawcze w przypadku naruszenia praw i obowiązków wymienionych w tej dyrektywie. Sankcje te muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Dyrektywa 2001/29/WE art. 8 § 2

Dyrektywa 2001/29/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 maja 2001 r. w sprawie harmonizacji niektórych aspektów praw autorskich i pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym

Każde państwo członkowskie podejmuje niezbędne środki w celu zapewnienia, że podmiot praw autorskich, którego interesy zostaną naruszone, będzie mógł wytoczyć powództwo o odszkodowanie.

Dyrektywa 2004/48/WE art. 3 § 2

Dyrektywa 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej

Środki, procedury i środki naprawcze przewidziane przez państwa członkowskie powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.

Dyrektywa 2004/48/WE art. 6 § 1

Dyrektywa 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej

Państwa członkowskie zapewniają, że na wniosek strony, która przedstawiła należyte dowody, właściwe organy sądowe mogą nakazać przedstawienie dowodów przez stronę przeciwną.

Urheberrechtsgesetz art. 97 § 1

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Niemcy)

Kto bezprawnie narusza prawo autorskie, może zostać wezwany do usunięcia naruszenia lub jego zaniechania.

Urheberrechtsgesetz art. 97 § 2

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Niemcy)

Kto popełnia naruszenie umyślnie albo nieumyślnie, jest wobec poszkodowanego zobowiązany do naprawienia powstałej szkody.

Pomocnicze

Dyrektywa 2004/48/WE art. 8 § 3

Dyrektywa 2004/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej

Przepis ten nie sprzeciwia się stosowaniu krajowych przepisów umożliwiających odmowę przekazania informacji, które zmusiłyby osobę do przyznania się do udziału lub udziału bliskich krewnych w naruszeniu prawa własności intelektualnej.

Karta praw podstawowych art. 7

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego.

Karta praw podstawowych art. 17 § 2

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Prawo własności intelektualnej.

Karta praw podstawowych art. 52 § 1

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

Ograniczenia praw i wolności nie powinny naruszać ich istotnej treści i muszą być proporcjonalne.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna odesłań prejudycjalnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy krajowe wyłączające odpowiedzialność posiadacza łącza internetowego za naruszenie praw autorskich przez członka rodziny, bez konieczności podawania szczegółów dotyczących korzystania z Internetu, nie zapewniają skutecznych i odstraszających sankcji. Takie przepisy uniemożliwiają uzyskanie niezbędnych dowodów, co narusza prawo własności intelektualnej i prawo do skutecznego środka prawnego. Należy zachować odpowiednią równowagę między prawem własności intelektualnej a prawem do ochrony życia rodzinnego, a całkowite wyłączenie odpowiedzialności narusza tę równowagę.

Odrzucone argumenty

Ochrona życia rodzinnego (art. 7 Karty praw podstawowych) powinna prowadzić do wyłączenia odpowiedzialności posiadacza łącza, jeśli wskaże on członka rodziny mającego dostęp do łącza, bez konieczności podawania dalszych szczegółów. Orzecznictwo Bundesgerichtshof jest zgodne z prawem UE, ponieważ zapewnia możliwość odmowy przekazania informacji, które mogłyby obciążyć członków rodziny.

Godne uwagi sformułowania

sankcje muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające zapewnienie wysokiego, równoważnego i jednakowego poziomu ochrony własności intelektualnej niezbędne wyważenie pomiędzy wymogami związanymi z ochroną poszczególnych praw podstawowych kwalifikowane naruszenie przysługujących podmiotowi praw autorskich podstawowych praw do skutecznego środka prawnego i własności intelektualnej prawie absolutną ochronę członkom rodziny posiadacza łącza internetowego

Skład orzekający

M. Vilaras

prezes_trzeciej_izby

J. Malenovský

sprawozdawca

L. Bay Larsen

sędzia

M. Safjan

sędzia

D. Šváby

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie odpowiedzialności za naruszenia praw autorskich w Internecie, zwłaszcza w kontekście udostępniania plików i dostępu do sieci przez członków rodziny. Wskazuje na konieczność zapewnienia skutecznych środków dochodzenia roszczeń i równowagi między prawami podstawowymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji udostępniania plików przez łącze internetowe i interpretacji przepisów UE w kontekście ochrony życia rodzinnego. Konieczność analizy przepisów krajowych pod kątem zgodności z prawem UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu naruszeń praw autorskich w Internecie i konfliktu między ochroną własności intelektualnej a prawem do prywatności rodzinnej, co czyni ją interesującą dla prawników i użytkowników sieci.

Czy ochrona rodziny zwalnia z odpowiedzialności za piractwo w Internecie? TSUE odpowiada!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI