C-148/15

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2016-10-19
cjeuswobody_rynkuswobodny przepływ towarówWysokatrybunal
leki na receptęjednolite cenyswobodny przepływ towarówśrodki o skutku równoważnymochrona zdrowiaaptekisprzedaż wysyłkowaNiemcy

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że niemieckie przepisy ustalające jednolite ceny dla leków na receptę sprzedawanych przez apteki stanowią środek o skutku równoważnym z ograniczeniem ilościowym w przywozie i nie mogą być uzasadnione ochroną zdrowia, ponieważ nie są odpowiednie do osiągnięcia tego celu.

Sprawa dotyczyła niemieckich przepisów ustalających jednolite ceny sprzedaży leków na receptę w aptekach. Deutsche Parkinson Vereinigung eV promowała system bonusów dla swoich członków przy zakupie leków od holenderskiej apteki wysyłkowej, co zostało zaskarżone przez stowarzyszenie zwalczające nieuczciwą konkurencję. Sąd odsyłający zapytał Trybunał, czy takie ustalanie cen stanowi ograniczenie swobodnego przepływu towarów (art. 34 TFUE) i czy można je uzasadnić ochroną zdrowia (art. 36 TFUE). Trybunał uznał, że przepisy te dyskryminują apteki z innych państw członkowskich i nie są proporcjonalne ani właściwe do osiągnięcia celu ochrony zdrowia.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 34 i 36 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) w kontekście niemieckich przepisów ustalających jednolite ceny sprzedaży dla wydawanych na receptę produktów leczniczych stosowanych u ludzi. Spór toczył się między Deutsche Parkinson Vereinigung eV (DPV), która promowała system bonusów przy zakupie leków od holenderskiej apteki wysyłkowej, a Zentrale zur Bekämpfung unlauteren Wettbewerbs eV (ZBUW), która uważała, że system ten narusza niemieckie przepisy o jednolitych cenach. Sąd odsyłający, Oberlandesgericht Düsseldorf, zapytał Trybunał, czy ustalanie jednolitych cen stanowi środek o skutku równoważnym z ograniczeniem ilościowym w przywozie (art. 34 TFUE) i czy może być uzasadnione ochroną zdrowia i życia ludzi (art. 36 TFUE). Trybunał stwierdził, że niemieckie przepisy dotyczące jednolitych cen dotykają w większym stopniu apteki z siedzibą w innych państwach członkowskich niż apteki krajowe, co utrudnia dostęp do rynku produktom z innych państw członkowskich, a zatem stanowią środek o skutku równoważnym z ograniczeniem ilościowym w przywozie. Następnie Trybunał rozpatrzył uzasadnienie oparte na ochronie zdrowia. Stwierdził, że choć cel zapewnienia pewnego i należytej jakości zaopatrzenia w produkty lecznicze jest chroniony przez art. 36 TFUE, to jednak przepisy krajowe muszą być właściwe i proporcjonalne. W tej sprawie Trybunał uznał, że przedstawione dowody nie wykazały, iż ustalanie jednolitych cen jest odpowiednie do zapewnienia równomiernego zaopatrzenia, zwłaszcza na obszarach wiejskich, ani że konkurencja cenowa miałaby negatywny wpływ na jakość usług aptecznych. W związku z tym orzeczono, że przepisy te nie mogą być uzasadnione celem ochrony zdrowia i życia ludzi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, stanowi środek o skutku równoważnym, ponieważ dotyczy w większym stopniu sprzedaży produktów leczniczych przez apteki mające siedzibę w innych państwach członkowskich niż sprzedaży przez apteki krajowe, co może w większym stopniu utrudniać dostęp do rynku produktom pochodzącym z innych państw członkowskich.

Uzasadnienie

Trybunał stwierdził, że ustalanie jednolitych cen sprzedaży leków na receptę przez apteki, w tym apteki wysyłkowe z innych państw członkowskich, stanowi środek o skutku równoważnym z ograniczeniem ilościowym w przywozie, ponieważ w większym stopniu utrudnia dostęp do rynku produktom z innych państw członkowskich niż produktom krajowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (DPV) / udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Deutsche Parkinson Vereinigung eVinneskarżący
Zentrale zur Bekämpfung unlauteren Wettbewerbs eVinnepozwany
Rząd niemieckiinneinterwenient
Rząd włoskiinneinterwenient
Rząd niderlandzkiinneinterwenient
Rząd szwedzkiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (6)

Główne

TFUE art. 34

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakaz ograniczeń ilościowych w przywozie i wszelkich środków o skutku równoważnym.

TFUE art. 36

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dopuszczalność ograniczeń handlu uzasadnionych ochroną zdrowia i życia ludzi, pod warunkiem, że nie stanowią one środka arbitralnej dyskryminacji ani ukrytego ograniczenia handlu.

Pomocnicze

Arzneimittelgesetz art. 78 ust. 1

Ustawa o produktach leczniczych

Upoważnienie do ustalania przedziałów cenowych dla produktów leczniczych.

Arzneimittelgesetz art. 78 ust. 2

Ustawa o produktach leczniczych

Wymóg uwzględniania interesów konsumentów, aptek i handlu hurtowego oraz zapewnienia jednolitej aptecznej ceny sprzedaży.

Arzneimittelgesetz art. 73 ust. 1 pkt 1a

Ustawa o produktach leczniczych

Dotyczy sprzedaży wysyłkowej produktów leczniczych przez apteki z innych państw członkowskich.

Heilmittelwerbegesetz art. 7 ust. 1 pkt 2

Ustawa dotycząca reklamy w sektorze zdrowia

Zakaz pieniężnych dopłat, rabatów lub prezentów reklamowych do produktów leczniczych wydawanych na receptę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niemieckie przepisy o jednolitych cenach leków na receptę stanowią środek o skutku równoważnym z ograniczeniem ilościowym w przywozie (art. 34 TFUE). Przepisy te dyskryminują apteki z innych państw członkowskich. Przepisy te nie są właściwe ani proporcjonalne do osiągnięcia celu ochrony zdrowia i życia ludzi (art. 36 TFUE).

Odrzucone argumenty

Niemieckie przepisy o jednolitych cenach leków na receptę są uzasadnione ochroną zdrowia i życia ludzi. Jednolite ceny zapewniają równomierne zaopatrzenie ludności, zwłaszcza na obszarach wiejskich. Konkurencja cenowa ze strony aptek wysyłkowych mogłaby prowadzić do zaniku tradycyjnych aptek i obniżenia jakości usług.

Godne uwagi sformułowania

środek o skutku równoważnym z ograniczeniem ilościowym w przywozie ochrona zdrowia i życia ludzi ma pierwszorzędne znaczenie regulowanie krajowe musi być właściwe dla zagwarantowania realizacji słusznego zamierzonego celu i nie wykracza poza to, co jest konieczne dla jego osiągnięcia dowody dostarczone przez zainteresowane państwo członkowskie powinny pozwalać na racjonalne stwierdzenie, że wybrane środki są odpowiednie dla realizacji zamierzonych celów

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes_izby

E. Regan

sprawozdawca

A. Arabadjiev

sędzia

C. G. Fernlund

sędzia

S. Rodin

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 34 i 36 TFUE w kontekście krajowych regulacji cenowych dotyczących produktów leczniczych, zwłaszcza w odniesieniu do sprzedaży wysyłkowej i uzasadnienia opartego na ochronie zdrowia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niemieckich przepisów o jednolitych cenach leków na receptę, ale zasady dotyczące swobodnego przepływu towarów i proporcjonalności uzasadnień mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnie dostępnych produktów (leki) i konfliktu między swobodami UE a krajowymi regulacjami mającymi chronić zdrowie publiczne, co jest tematem interesującym dla prawników i konsumentów.

Czy państwo może dyktować ceny leków na receptę, ograniczając konkurencję z zagranicy? TSUE mówi: nie zawsze!

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI