C-147/12

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2013-07-18
cjeuprawo_ue_ogolnewspolpraca_sadowa_cywilnaWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela Iczyn niedozwolonyodpowiedzialność zarząduodpowiedzialność akcjonariuszadługi spółkimiejsce zdarzenia szkodowegoprawo prywatne międzynarodowe

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że jurysdykcja w sprawach dotyczących odpowiedzialności członków zarządu i akcjonariuszy za długi spółki akcyjnej leży w miejscu związanym z działalnością i sytuacją finansową spółki, a nie w miejscu siedziby pozwanego.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia nr 44/2001 w przedmiocie jurysdykcji sądów w sprawach o odszkodowanie przeciwko członkom zarządu i akcjonariuszom spółki za jej długi. Sąd odsyłający pytał, czy takie powództwa mieszczą się w definicji czynu niedozwolonego i gdzie leży jurysdykcja. Trybunał uznał, że powództwa te podlegają rozporządzeniu i jurysdykcja przysługuje sądowi miejsca związanego z działalnością i finansami spółki, a nie miejsca zamieszkania pozwanego. Odpowiedź na pytanie dotyczące zobowiązania akcjonariusza do zapłaty długu została uznana za niedopuszczalną z powodu braku wystarczających informacji.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez szwedzki sąd Hovrätten för Nedre Norrland dotyczył wykładni rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji sądów w sprawach cywilnych i handlowych. Sprawa główna dotyczyła powództwa wytoczonego przez spółkę ÖFAB przeciwko F. Kootowi (członkowi zarządu) i Evergreen Investments BV (akcjonariuszowi) spółki Copperhill Mountain Lodge AB, domagającego się od nich zapłaty długów spółki. Powództwo opierało się na szwedzkim prawie, które przewiduje odpowiedzialność członków zarządu i akcjonariuszy za długi spółki w określonych sytuacjach, gdy spółka jest niedokapitalizowana i powinna zostać postawiona w stan likwidacji. Sąd odsyłający pytał, czy takie powództwa mieszczą się w pojęciu „czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego” w rozumieniu art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001, a także gdzie leży jurysdykcja do ich rozpoznania. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że powództwa te podlegają rozporządzeniu nr 44/2001 i mieszczą się w definicji czynu niedozwolonego. Co do jurysdykcji, Trybunał stwierdził, że miejscem, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, jest miejsce, z którym powiązana jest działalność spółki oraz jej sytuacja finansowa, a niekoniecznie miejsce zamieszkania pozwanego. Trybunał podkreślił, że przepisy o jurysdykcji szczególnej należy interpretować ściśle i że powinny one zapewniać wysoki stopień przewidywalności. Pytanie dotyczące akcjonariusza, który zobowiązał się do zapłaty długu, zostało uznane za niedopuszczalne z powodu braku wystarczających informacji faktycznych. Ostatecznie, Trybunał orzekł, że okoliczność przeniesienia wierzytelności nie wpływa na określenie sądu właściwego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, takie powództwa mieszczą się w pojęciu „czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego” w rozumieniu art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że powództwa te nie opierają się na umowie, lecz na naruszeniu obowiązków prawnych przez członka zarządu i akcjonariusza, co prowadzi do odpowiedzialności za długi spółki i naprawienia szkody wierzycielom. Zastosowanie art. 5 pkt 3 jest uzasadnione, gdy nie ma zastosowania art. 5 pkt 1 (umowa).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
ÖFAB, Östergötlands Fastigheter ABspolkaskarżący
Frank Kootosoba_fizycznapozwany
Evergreen Investments BVspolkapozwany
Copperhill Mountain Lodge ABspolkainne
rząd szwedzkipanstwo_czlonkowskieinne
rząd greckipanstwo_czlonkowskieinne
rząd Zjednoczonego Królestwapanstwo_czlonkowskieinne
Komisja Europejskainstytucja_ueinne
Toréns Entreprenad i Östersund ABspolkainne
Kakelmässan Norr Handelsbolagspolkainne
Invest i Årefjällen i Stockholm ABspolkainne

Przepisy (5)

Główne

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 2 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane przed sądy tego państwa członkowskiego (zasada ogólna).

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 5 § 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Jurysdykcja szczególna w sprawach czynów niedozwolonych – sąd miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę.

ABL art. 25 § 18

Aktiebolagslag (szwedzka ustawa o spółkach akcyjnych)

Przepis prawa szwedzkiego przewidujący odpowiedzialność członków zarządu za długi spółki w przypadku niedopełnienia obowiązków kontrolnych i formalnych.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 1 § 2 lit. b

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Nie ma zastosowania do upadłości, układów i innych podobnych postępowań, chyba że powództwo jest z nimi ściśle związane lub stanowi wyłączną prerogatywę syndyka.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 5 § 1 lit. a

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych

Jurysdykcja szczególna w sprawach umownych – sąd miejsca wykonania zobowiązania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powództwa przeciwko członkom zarządu i akcjonariuszom za długi spółki, oparte na naruszeniu obowiązków prawnych, mieszczą się w pojęciu czynu niedozwolonego z art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001. Jurysdykcja w takich sprawach leży w miejscu związanym z działalnością i sytuacją finansową spółki. Przeniesienie wierzytelności nie wpływa na określenie sądu właściwego.

Odrzucone argumenty

Argument, że powództwa są wyłączone z zakresu rozporządzenia nr 44/2001 na podstawie art. 1 ust. 2 lit. b (postępowanie upadłościowe). Argument, że jurysdykcja powinna być ustalana na podstawie charakteru długów spółki (umowny lub pozaumowny). Argument, że pytanie czwarte powinno zostać rozpatrzone merytorycznie.

Godne uwagi sformułowania

przepisy o jurysdykcji szczególnej należy interpretować w sposób ścisły pojęcie „czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego” obejmuje wszelkie powództwa, które zmierzają do pociągnięcia pozwanego do odpowiedzialności i które nie są związane z „umową lub roszczeniem wynikającym z umowy” miejsce, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, jest zazwyczaj najbardziej odpowiednie do orzekania, w szczególności ze względu na bliskość w stosunku do sporu i łatwość administrowania dowodami przepisy o jurysdykcji powinny posiadać wysoki stopień przewidywalności

Skład orzekający

T. von Danwitz

sprawozdawca

A. Rosas

sędzia

E. Juhász

sędzia

D. Šváby

sędzia

C. Vajda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji w sprawach o odpowiedzialność członków zarządu i akcjonariuszy za długi spółki, wykładnia art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie odpowiedzialność wynika z przepisów krajowych dotyczących niedokapitalizowania spółki. Pytanie czwarte zostało uznane za niedopuszczalne, co ogranicza możliwość stosowania do przypadków zobowiązania akcjonariusza do zapłaty długu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia jurysdykcji w kontekście odpowiedzialności zarządu i akcjonariuszy za długi spółki, co jest istotne dla praktyki prawniczej i biznesowej. Wykładnia przepisów rozporządzenia nr 44/2001 ma szerokie zastosowanie.

Gdzie pozwać członka zarządu i akcjonariusza za długi spółki? TSUE wskazuje na miejsce działalności, nie zamieszkania!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI