C-140/12
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że prawo UE stoi na przeszkodzie automatycznemu wykluczeniu obywateli UE niebędących aktywnymi zawodowo z prawa do świadczeń socjalnych, jeśli nie spełniają oni warunku posiadania wystarczających zasobów, aby nie obciążać systemu pomocy społecznej.
Sprawa dotyczyła obywatela Niemiec, który przeniósł się do Austrii i ubiegał się o dodatek wyrównawczy do swojej niskiej emerytury. Austriackie przepisy uzależniały przyznanie tego dodatku od posiadania wystarczających zasobów, aby nie stanowić obciążenia dla systemu pomocy społecznej. Sąd odsyłający zapytał, czy dodatek ten jest świadczeniem z systemu pomocy społecznej w rozumieniu dyrektywy 2004/38/WE. Trybunał stwierdził, że prawo UE stoi na przeszkodzie automatycznemu wykluczeniu z takich świadczeń, jeśli nie przeprowadzono indywidualnej oceny obciążenia dla systemu pomocy społecznej.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 7 ust. 1 lit. b) dyrektywy 2004/38/WE w sprawie prawa obywateli Unii do swobodnego przemieszczania się i pobytu. Sprawa dotyczyła obywatela Niemiec, Petera Breya, który przeniósł się do Austrii i ubiegał się o dodatek wyrównawczy do swojej niskiej emerytury. Austriackie przepisy uzależniały przyznanie tego dodatku od posiadania wystarczających zasobów, aby nie stanowić obciążenia dla systemu pomocy społecznej. Sąd odsyłający, Oberster Gerichtshof, zapytał, czy dodatek ten należy uznać za świadczenie z „systemu pomocy społecznej” w rozumieniu dyrektywy 2004/38/WE. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) orzekł, że prawo Unii, w szczególności dyrektywa 2004/38/WE, stoi na przeszkodzie uregulowaniu państwa członkowskiego, które automatycznie wyklucza obywateli innych państw członkowskich, niebędących aktywnymi zawodowo, z prawa do świadczeń takich jak dodatek wyrównawczy, jeśli nie spełniają oni warunku posiadania wystarczających zasobów, aby nie obciążać systemu pomocy społecznej. TSUE podkreślił, że państwa członkowskie muszą przeprowadzić całościową ocenę obciążenia dla systemu pomocy społecznej, uwzględniając indywidualne okoliczności, a nie stosować automatyczne wykluczenia. Prawo do swobodnego przemieszczania się jest podstawową zasadą prawa UE i warunki jego stosowania należy interpretować zawężająco i proporcjonalnie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, dodatek wyrównawczy należy uznać za świadczenie z systemu pomocy społecznej w rozumieniu art. 7 ust. 1 lit. b) dyrektywy 2004/38/WE, ponieważ jest finansowany przez władze publiczne i ma na celu zapewnienie minimum egzystencji.
Uzasadnienie
Trybunał stwierdził, że cel świadczenia (zapewnienie minimum egzystencji) i jego finansowanie (przez władze publiczne, bez składek) kwalifikują go jako świadczenie pomocy społecznej, niezależnie od tego, czy jest objęte rozporządzeniem nr 883/2004.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
Peter Brey (pośrednio, poprzez udzielenie odpowiedzi na pytanie prejudycjalne)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Pensionsversicherungsanstalt | organ_krajowy | pozwany |
| Peter Brey | osoba_fizyczna | skarżący |
| Rząd austriacki | inne | interwenient |
| Rząd niemiecki | inne | interwenient |
| Irlandia | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Rząd grecki | inne | interwenient |
| Rząd niderlandzki | inne | interwenient |
| Rząd szwedzki | inne | interwenient |
| Rząd Zjednoczonego Królestwa | inne | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (12)
Główne
TFUE art. 267
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dyrektywa 2004/38/WE art. 7 § 1 lit. b)
Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Pojęcie 'systemu pomocy społecznej' należy interpretować autonomicznie i jednolicie w całej UE, uwzględniając cel przepisu, którym jest zapobieganie nieracjonalnemu obciążeniu systemu pomocy społecznej przez obywateli UE niebędących aktywnymi zawodowo. Obejmuje ono świadczenia finansowane przez władze publiczne, mające na celu zapewnienie minimum egzystencji.
Dyrektywa 2004/38/WE art. 8 § 4
Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Państwa członkowskie nie mogą ustanowić określonej kwoty jako 'wystarczających środków', lecz muszą uwzględnić osobistą sytuację danej osoby. Kwota ta nie powinna być wyższa niż próg kwalifikujący obywateli przyjmującego państwa członkowskiego do pomocy społecznej lub minimalna renta z tytułu zabezpieczenia społecznego.
Dyrektywa 2004/38/WE art. 24 § 1
Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Dyrektywa 2004/38/WE art. 24 § 2
Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § 3
Rozporządzenie (WE) nr 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 70
Rozporządzenie (WE) nr 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady
Dotyczy specjalnych nieskładkowych świadczeń pieniężnych. Świadczenia te są udzielane wyłącznie w państwie członkowskim miejsca zamieszkania.
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 4
Rozporządzenie (WE) nr 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady
Zasada równego traktowania: osoby, do których stosuje się rozporządzenie, korzystają z tych samych świadczeń i podlegają tym samym obowiązkom co obywatele państwa członkowskiego.
ASVG art. 292 § 1
Allgemeines Sozialversicherungsgesetz
Przepis austriacki dotyczący dodatku wyrównawczego, uzależniający jego przyznanie od stałego i legalnego zamieszkania w Austrii oraz posiadania wystarczających zasobów.
NAG art. 51 § 1 pkt 2
Niederlassungs- und Aufenthaltsgesetz
Austriacki przepis implementujący dyrektywę 2004/38/WE, uzależniający prawo pobytu od posiadania wystarczających zasobów i pełnego ubezpieczenia zdrowotnego, aby nie korzystać ze świadczeń pomocy społecznej ani dodatku wyrównawczego.
Pomocnicze
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 3 § 5 lit. a)
Rozporządzenie (WE) nr 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady
Rozporządzenie nr 883/2004 art. 1 § lit. j)
Rozporządzenie (WE) nr 883/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady
Definicja 'zamieszkania' jako miejsca, w którym osoba zwykle przebywa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Dodatek wyrównawczy, jako świadczenie finansowane przez państwo w celu zapewnienia minimum egzystencji, jest świadczeniem pomocy społecznej w rozumieniu dyrektywy 2004/38/WE. Automatyczne wykluczenie obywateli UE niebędących aktywnymi zawodowo z prawa do świadczeń socjalnych, bez indywidualnej oceny, narusza prawo UE i zasadę proporcjonalności. Warunki prawa do pobytu nie mogą być tak restrykcyjne, aby uniemożliwić korzystanie z podstawowych praw obywateli UE.
Odrzucone argumenty
Dodatek wyrównawczy nie jest świadczeniem pomocy społecznej w rozumieniu dyrektywy 2004/38/WE, ponieważ jest objęty rozporządzeniem nr 883/2004. Państwo członkowskie ma prawo uzależnić przyznanie świadczeń socjalnych od spełnienia warunków legalnego pobytu, w tym posiadania wystarczających zasobów.
Godne uwagi sformułowania
„nieracjonalne obciążenie dla systemu pomocy społecznej” „wystarczające zasoby” „specjalne nieskładkowe świadczenie pieniężne” „automatyczne wykluczenie” „całościowa ocena obciążenia” „zasada proporcjonalności”
Skład orzekający
M. Ilešič
prezes izby
E. Jarašiūnas
sędzia
A. Ó Caoimh
sprawozdawca
C. Toader
sędzia
C.G. Fernlund
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'pomocy społecznej' w kontekście prawa pobytu obywateli UE, zasady proporcjonalności i zakazu automatycznego wykluczenia z świadczeń socjalnych dla osób nieaktywnych zawodowo."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju świadczenia (dodatek wyrównawczy) i jego związku z prawem pobytu. Ocena 'nieracjonalnego obciążenia' pozostaje w gestii państw członkowskich, ale wymaga indywidualnej analizy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu praw obywateli UE – dostępu do świadczeń socjalnych po przeprowadzce do innego kraju UE, co jest istotne dla wielu osób i budzi pytania o granice solidarności między państwami członkowskimi.
“Czy możesz stracić prawo do świadczeń socjalnych w UE, bo masz za mało pieniędzy?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI