C-137/08

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2010-11-09
cjeuochrona_konsumentownieuczciwe warunki w umowach konsumenckichWysokatrybunal
ochrona konsumentanieuczciwe warunkiwłaściwość sądudyrektywa 93/13/EWGbadanie z urzęduprawo UEpostępowanie prejudycjalne

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że sądy krajowe mają obowiązek z urzędu badać nieuczciwy charakter warunków umownych w umowach konsumenckich, w tym klauzul dotyczących właściwości sądu, nawet jeśli strony nie wniosły o to.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Sąd krajowy zapytał, czy ma obowiązek z urzędu badać nieuczciwość klauzuli umownej ustalającej właściwość sądu, nawet jeśli strony o to nie wniosły. Trybunał potwierdził, że sądy krajowe muszą z urzędu badać takie klauzule, aby zapewnić konsumentom należytą ochronę, a także wyjaśnił zakres kompetencji Trybunału w zakresie wykładni pojęć z dyrektywy.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez węgierski sąd dotyczył wykładni dyrektywy 93/13/EWG w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Głównym zagadnieniem było, czy sąd krajowy ma obowiązek z urzędu badać nieuczciwy charakter warunku umownego ustalającego właściwość sądu, nawet jeśli strony nie wniosły o to. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, orzekając w wielkiej izbie, potwierdził, że sądy krajowe są zobowiązane do zbadania z urzędu, czy warunek umowny dotyczący wyłącznej właściwości miejscowej sądu jest objęty zakresem dyrektywy, a jeśli tak, to czy jest nieuczciwy. Podkreślono, że ochrona konsumenta, jako strony słabszej, wymaga czynnej interwencji sądu, niezależnie od przepisów prawa krajowego. Trybunał wyjaśnił również, że jego kompetencje obejmują wykładnię pojęcia nieuczciwych warunków umownych oraz kryteriów ich oceny, przy czym ostateczna ocena należy do sądu krajowego. Dodatkowo, Trybunał stwierdził, że krajowy obowiązek informowania ministra sprawiedliwości o postępowaniu prejudycjalnym nie narusza mechanizmu współpracy między sądami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd krajowy jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dochodzenia w celu ustalenia, czy warunek umowny określający wyłączną właściwość miejscową sądu jest objęty zakresem dyrektywy 93/13 i czy jest nieuczciwy.

Uzasadnienie

Ochrona konsumenta, jako strony słabszej, wymaga czynnej interwencji sądu. Sąd musi zbadać, czy warunek został indywidualnie uzgodniony, a następnie ocenić jego nieuczciwość w świetle wymogów dobrej wiary i istotnej nierównowagi praw i obowiązków stron na niekorzyść konsumenta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
VB Pénzügyi Lízing Zrt.spolkapowód
Ferenc Schneiderosoba_fizycznapozwany

Przepisy (10)

Główne

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dyrektywa 93/13/EWG art. 3 § ust. 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Definiuje ogólne kryteria oceny nieuczciwego charakteru warunków umownych. Warunki nieuzgodnione indywidualnie, sprzeczne z wymogami dobrej wiary i powodujące istotną nierównowagę praw i obowiązków stron na niekorzyść konsumenta, są nieuczciwe.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 § ust. 1

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Nieuczciwe warunki nie są wiążące dla konsumenta; umowa w pozostałej części obowiązuje.

Pomocnicze

Statut TSUE art. 23 § pierwszy akapit

Statut Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Dyrektywa 93/13/EWG art. 3 § ust. 3

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Odsyła do załącznika zawierającego przykładowy wykaz warunków, które mogą być uznane za nieuczciwe.

Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § ust. 1 i 2

Dyrektywa Rady 93/13/EWG

Państwa członkowskie zapewnią stosowne i skuteczne środki zapobiegania stałemu stosowaniu nieuczciwych warunków.

Ptk art. 209/A § § 2

Polgári Törvénykönyv

Dekret rządowy nr 18/1999

ustawa o postępowaniu cywilnym art. 155/A § § 2

Polgári perrendtartásról szóló

ustawa o postępowaniu cywilnym art. 164 § § 1 i 2

Polgári perrendtartásról szóló

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sądy krajowe mają obowiązek z urzędu badać nieuczciwy charakter warunków umownych w celu zapewnienia skutecznej ochrony konsumentów. Kompetencje Trybunału obejmują wykładnię pojęć z prawa UE, w tym nieuczciwych warunków umownych. Krajowy obowiązek informowania ministra sprawiedliwości nie narusza mechanizmu współpracy sądowej.

Godne uwagi sformułowania

ochrona konsumenta w sytuacji cechującej się nierównością pomiędzy konsumentem a przedsiębiorcą, która może zostać usunięta jedynie poprzez czynną interwencję podmiotu niebędącego stroną umowy wbrew wymogom dobrej wiary prowadzi ono do istotnej nierównowagi praw i obowiązków stron wynikających z umowy na niekorzyść konsumenta

Skład orzekający

V. Skouris

prezes

A. Tizzano

prezes_izby

J.N. Cunha Rodrigues

prezes_izby

K. Lenaerts

prezes_izby

J.C. Bonichot

prezes_izby

R. Silva de Lapuerta

sprawozdawca

M. Ilešič

sędzia

J. Malenovský

sędzia

U. Lõhmus

sędzia

E. Levits

sędzia

A. Ó Caoimh

sędzia

L. Bay Larsen

sędzia

P. Lindh

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Obowiązek sądów krajowych do zbadania z urzędu nieuczciwych warunków umownych w umowach konsumenckich, w tym klauzul właściwości sądu."

Ograniczenia: Dotyczy interpretacji dyrektywy 93/13/EWG, która ma zastosowanie do umów konsumenckich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa podkreśla kluczowy obowiązek sądów w ochronie konsumentów przed nieuczciwymi praktykami, co jest istotne dla każdego konsumenta i prawnika zajmującego się prawem konsumenckim.

Sąd musi chronić konsumenta z urzędu – nawet jeśli nikt o to nie prosi!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI