C-129/24

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2026-01-15
cjeuochrona_srodowiskadostęp do informacji o środowiskuWysokatrybunal
dostęp do informacjiśrodowiskoKonwencja z Aarhusanonimowośćpseudonimwnioskodawcaidentyfikacjaprawo UEIrlandia

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że prawo UE nie wymaga od wnioskodawców informacji o środowisku podawania ich prawdziwego nazwiska lub adresu, ale przepisy krajowe mogą to wymagać, o ile są zgodne z zasadami równoważności i skuteczności.

Sprawa dotyczyła wykładni dyrektywy o dostępie do informacji o środowisku w kontekście wniosków składanych anonimowo lub pod pseudonimem. Sąd odsyłający z Irlandii pytał, czy pojęcie 'wnioskodawcy' wymaga identyfikacji przez podanie prawdziwego nazwiska lub adresu. Trybunał Sprawiedliwości UE stwierdził, że prawo UE nie narzuca takiego wymogu, ale dopuszcza przepisy krajowe, które go wprowadzają, pod warunkiem przestrzegania zasad równoważności i skuteczności.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez High Court w Irlandii dotyczył wykładni dyrektywy 2003/4/WE w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska oraz Konwencji z Aarhus. Spór powstał między irlandzkim przedsiębiorstwem Coillte a Komisarzem ds. Informacji o Środowisku w związku z odrzuceniem przez Coillte 130 wniosków o informacje, które zostały złożone anonimowo lub pod pseudonimem. Coillte domagało się podania prawdziwego nazwiska lub adresu, twierdząc, że wnioski te mogły być częścią zorganizowanej akcji mającej na celu zakłócenie jego działania. Sąd odsyłający miał wątpliwości co do zgodności irlandzkich przepisów krajowych, które wymagały podania nazwiska/nazwy i adresu, z prawem UE. Trybunał Sprawiedliwości UE, analizując pojęcie 'wnioskodawcy' w rozumieniu dyrektywy i Konwencji z Aarhus, orzekł, że prawo UE nie wymaga identyfikacji wnioskodawcy przez podanie jego rzeczywistego nazwiska lub adresu. Jednakże, Trybunał zaznaczył, że przepisy krajowe mogą wprowadzać taki wymóg, o ile są zgodne z zasadami równoważności (nie mniej korzystne niż w podobnych sytuacjach podlegających prawu krajowemu) i skuteczności (nie czynią niemożliwym lub zbyt utrudnionym wykonywania prawa dostępu do informacji). W tym kontekście, wymóg podania nazwiska/adresu nie jest uznany za naruszający te zasady.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, pojęcie 'wnioskodawcy' nie obejmuje wymogu identyfikacji na podstawie rzeczywistego nazwiska lub adresu.

Uzasadnienie

Dyrektywa 2003/4/WE i Konwencja z Aarhus nie zawierają wyraźnego wymogu podania przez wnioskodawcę jego rzeczywistego nazwiska lub adresu. Celem dyrektywy jest zapewnienie dostępu do informacji bez konieczności wykazywania interesu, a wymóg identyfikacji nie jest niezbędny do realizacji tego celu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

wnioskodawcy (w zakresie interpretacji prawa UE)

Strony

NazwaTypRola
Coillte Cuideachta Ghníomhaíochta Ainmnithespolkapozwany
Commissioner for Environmental Informationorgan_krajowypozwany
Doeosoba_fizycznawnioskodawca
John Doeosoba_fizycznawnioskodawca
Jane Doeosoba_fizycznawnioskodawca
Irelandpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Attorney Generalorgan_krajowyinterwenient
Right to Know CLGinneinterwenient
rząd czeskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd włoskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Dyrektywa 2003/4/WE art. 2 § 5

Dyrektywa 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylająca dyrektywę Rady 90/313/EWG

Pojęcie 'wnioskodawcy' oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną zwracającą się o udostępnienie informacji o środowisku, bez wymogu podania rzeczywistego nazwiska lub adresu.

Dyrektywa 2003/4/WE art. 3 § 1

Dyrektywa 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylająca dyrektywę Rady 90/313/EWG

Organy władzy publicznej są obowiązane udostępnić informacje o środowisku każdemu wnioskodawcy na jego wniosek, bez konieczności wykazania przez niego interesu.

Dyrektywa 2003/4/WE art. 3 § 5

Dyrektywa 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylająca dyrektywę Rady 90/313/EWG

Państwa członkowskie zapewniają ustalenia praktyczne dla skutecznej realizacji prawa dostępu, które mogą obejmować wymóg identyfikacji wnioskodawcy.

Dyrektywa 2003/4/WE art. 4 § 1

Dyrektywa 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylająca dyrektywę Rady 90/313/EWG

Można odmówić udostępnienia informacji, jeśli wniosek jest oczywiście nieuzasadniony.

Konwencja z Aarhus art. 4 § 1

Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzona w Aarhus w dniu 25 czerwca 1998 r.

Organy władzy publicznej udostępniają społeczeństwu informacje dotyczące środowiska bez konieczności wykazywania interesu.

irlandzkie przepisy krajowe art. 6 § 1

European Communities (Access to Information on the Environment) Regulations 2007–2018

Wymóg złożenia wniosku w formie pisemnej lub elektronicznej, zawierającego nazwisko (nazwę), adres oraz inne dane kontaktowe wnioskodawcy.

Pomocnicze

Konwencja z Aarhus art. 2 § 4

Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzona w Aarhus w dniu 25 czerwca 1998 r.

Definicja 'społeczeństwa'.

Konwencja z Aarhus art. 2 § 5

Konwencja o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska, sporządzona w Aarhus w dniu 25 czerwca 1998 r.

Definicja 'zainteresowanej społeczności'.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo UE (dyrektywa 2003/4/WE i Konwencja z Aarhus) nie wymaga od wnioskodawców podawania ich rzeczywistego nazwiska lub adresu. Przepisy krajowe mogą wymagać identyfikacji wnioskodawcy, o ile są zgodne z zasadami równoważności i skuteczności. Wymóg podania nazwiska/adresu nie czyni praktycznie niemożliwym lub nadmiernie utrudnionym wykonywania prawa dostępu do informacji.

Odrzucone argumenty

Pojęcie 'wnioskodawcy' wymaga identyfikacji na podstawie rzeczywistego nazwiska lub adresu. Irlandzkie przepisy krajowe są zgodne z prawem UE, nawet jeśli wymagają podania nazwiska/adresu.

Godne uwagi sformułowania

pojęcie 'wnioskodawcy' [...] nie obejmuje wymogu, by osoba fizyczna lub prawna była zidentyfikowana na podstawie rzeczywistego nazwiska (nazwy) lub aktualnego adresu fizycznego, lecz nie stoi ono na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, w których wprowadzono obowiązek, by wnioskodawca był tak zidentyfikowany, z poszanowaniem zasad równoważności i skuteczności.

Skład orzekający

M.L. Arastey Sahún

prezeska izby

J. Passer

sprawozdawca

E. Regan

sędzia

D. Gratsias

sędzia

B. Smulders

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'wnioskodawcy' w kontekście dostępu do informacji o środowisku oraz dopuszczalność wymogów identyfikacyjnych w prawie krajowym."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego kontekstu dostępu do informacji o środowisku i nie może być bezpośrednio przenoszona na inne obszary prawa bez analizy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa porusza ważny temat równowagi między prawem do informacji a potencjalnymi nadużyciami, co jest istotne dla społeczeństwa obywatelskiego i organizacji pozarządowych.

Czy można żądać informacji o środowisku anonimowo? TSUE wyjaśnia granice prawa dostępu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI