C-121/15

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2016-09-07
cjeuenergiarynek gazuWysokatrybunal
gaz ziemnyrynek wewnętrznyregulowane taryfyusługi w ogólnym interesie gospodarczymbezpieczeństwo dostawspójność terytorialnakonkurencjaproporcjonalnośćniedyskryminacja

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że regulowane taryfy gazu ziemnego stanowią przeszkodę dla konkurencyjnego rynku, ale mogą być dopuszczalne w celu realizacji celów leżących w ogólnym interesie gospodarczym, takich jak bezpieczeństwo dostaw i spójność terytorialna, pod warunkiem przestrzegania zasady proporcjonalności i niedyskryminacji.

Sprawa dotyczyła zgodności francuskich regulowanych taryf gazu ziemnego z dyrektywą 2009/73/WE. Conseil d'État zapytał TSUE, czy interwencja państwa w ceny stanowi przeszkodę dla konkurencyjnego rynku i jakie kryteria oceny zgodności z prawem UE należy zastosować. Trybunał uznał, że regulowane taryfy z natury stanowią przeszkodę dla konkurencyjnego rynku, ale mogą być uzasadnione celami leżącymi w ogólnym interesie gospodarczym, takimi jak bezpieczeństwo dostaw i spójność taryfowa, pod warunkiem przestrzegania zasady proporcjonalności i niedyskryminacji.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni dyrektywy 2009/73/WE w sprawie wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego. Spór dotyczył francuskich regulowanych taryf sprzedaży gazu ziemnego, które zdaniem skarżącego naruszały cele dyrektywy. Conseil d'État zadał Trybunałowi dwa pytania: po pierwsze, czy interwencja państwa w ceny gazu stanowi z natury przeszkodę dla konkurencyjnego rynku, a po drugie, jakie kryteria oceny zgodności takiej interwencji z dyrektywą należy zastosować, w tym możliwość realizacji celów takich jak bezpieczeństwo dostaw i spójność terytorialna. Trybunał orzekł, że regulowane taryfy gazu ziemnego, ustalane przez organy władzy publicznej, stanowią z natury przeszkodę dla realizacji konkurencyjnego rynku gazu ziemnego, nawet jeśli nie uniemożliwiają oferowania konkurencyjnych cen przez innych dostawców. Jednakże, interwencja taka może być dopuszczalna, jeśli służy celom leżącym w ogólnym interesie gospodarczym, takim jak bezpieczeństwo dostaw i spójność terytorialna, co jest zgodne z art. 106 ust. 2 TFUE i art. 3 ust. 2 dyrektywy 2009/73/WE. Kluczowe jest przy tym przestrzeganie zasady proporcjonalności, co oznacza, że interwencja musi być niezbędna do osiągnięcia celu, ograniczona czasowo i nie może wykraczać poza to, co jest konieczne. Ponadto, zobowiązania z zakresu usług publicznych muszą być jasno określone, przejrzyste, niedyskryminacyjne i weryfikowalne, gwarantując równy dostęp dla przedsiębiorstw. Do sądu krajowego należy ocena spełnienia tych warunków.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, interwencja państwa członkowskiego polegająca na zobowiązaniu niektórych dostawców do oferowania końcowemu odbiorcy dostaw gazu ziemnego według taryf regulowanych stanowi z samej swej natury przeszkodę dla realizacji konkurencyjnego rynku gazu ziemnego, nawet jeśli nie sprzeciwia się to oferowaniu konkurencyjnych dostaw po cenach niższych niż te taryfy.

Uzasadnienie

Regulowane taryfy ustalane przez organy władzy publicznej nie wynikają ze swobodnego kształtowania cen rynkowych i wpływają na swobodę działania przedsiębiorstw oraz proces konkurencji. Istnienie dwóch segmentów rynku (regulowanego i rynkowego) jest niezgodne z celem stworzenia otwartego i konkurencyjnego rynku wewnętrznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Association nationale des opérateurs détaillants en énergie (ANODE)inneskarżący
Premier ministreorgan_krajowypozwany
Ministre de l’Économie, de l’Industrie et du Numériqueorgan_krajowypozwany
Commission de régulation de l’énergieorgan_krajowypozwany
ENGIEspolkapozwany
Rząd francuskiorgan_krajowyinterwenient
Rząd węgierskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (17)

Główne

TFUE art. 106 § ust. 2

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Pozwala państwom członkowskim na nałożenie obowiązków użyteczności publicznej na przedsiębiorstwa, jeśli nie stanowi to przeszkody w wykonywaniu powierzonych zadań i nie narusza rozwoju handlu w sposób sprzeczny z interesem Unii.

Dyrektywa 2009/73/WE art. 3 § ust. 1

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego

Państwa członkowskie zapewniają, aby przedsiębiorstwa gazowe działały zgodnie z zasadami dyrektywy, mając na celu stworzenie konkurencyjnego, bezpiecznego i zrównoważonego pod względem środowiskowym rynku gazu ziemnego.

Dyrektywa 2009/73/WE art. 3 § ust. 2

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego

Państwa członkowskie mogą w ogólnym interesie gospodarczym nałożyć na przedsiębiorstwa gazowe obowiązki użyteczności publicznej, które muszą być jasno określone, przejrzyste, niedyskryminacyjne, weryfikowalne i gwarantować równy dostęp.

Pomocnicze

Code de l'énergie art. L. 100-1

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de l'énergie art. L. 121-32

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de l'énergie art. L. 121-46

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de commerce art. L. 410-2

Kodeks handlowy (Francja)

Code de l'énergie art. L. 445-1

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de l'énergie art. L. 445-2

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de l'énergie art. L. 445-3

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de l'énergie art. L. 445-4

Kodeks energetyczny (Francja)

Code de l'énergie art. L. 441-1

Kodeks energetyczny (Francja)

Dekret nr 2009-1603

Dekret nr 2009-1603 z dnia 18 grudnia 2009 r. dotyczący regulowanych taryf sprzedaży gazu ziemnego

Dekret nr 2013-400 z dnia 16 maja 2013 r.

Karta Praw Podstawowych art. 36

Karta praw podstawowych Unii Europejskiej

TFUE art. 14

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Protokół (nr 26) w sprawie usług świadczonych w interesie ogólnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Regulowane taryfy gazu ziemnego stanowią z natury przeszkodę dla konkurencyjnego rynku. Interwencja państwa w ceny gazu może być dopuszczalna w celu realizacji celów leżących w ogólnym interesie gospodarczym (bezpieczeństwo dostaw, spójność terytorialna), pod warunkiem przestrzegania zasady proporcjonalności i niedyskryminacji. Państwa członkowskie mają swobodę w określaniu celów polityki krajowej w zakresie usług publicznych, pod warunkiem przestrzegania prawa UE.

Odrzucone argumenty

Francuskie regulowane taryfy gazu ziemnego nie naruszają celów dyrektywy 2009/73/WE. Interwencja państwa w ceny gazu jest zgodna z zasadą swobodnej gry rynkowej.

Godne uwagi sformułowania

interwencja państwa członkowskiego polegająca na zobowiązaniu niektórych dostawców [...] do oferowania końcowemu odbiorcy dostaw gazu ziemnego według taryf regulowanych stanowi z samej swej natury przeszkodę dla [...] realizacji konkurencyjnego rynku gazu ziemnego celów leżących w ogólnym interesie gospodarczym, takich jak bezpieczeństwo dostaw i spójność terytorialna zasada proporcjonalności niezbędne do osiągnięcia zamierzonych przez nią celów leżących w ogólnym interesie gospodarczym

Skład orzekający

J.L. da Cruz Vilaça

prezes izby

F. Biltgen

sędzia

A. Borg Barthet

sprawozdawca

E. Levits

sędzia

M. Berger

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad konkurencji w sektorze gazu ziemnego w kontekście obowiązków użyteczności publicznej i celów ogólnego interesu gospodarczego."

Ograniczenia: Ocena proporcjonalności i niedyskryminacji interwencji państwa należy do sądu krajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu liberalizacji rynków energii w UE – konfliktu między konkurencją a celami polityki publicznej, takimi jak bezpieczeństwo dostaw i spójność taryfowa. Wyjaśnia, kiedy państwa mogą interweniować w ceny.

Czy państwo może dyktować ceny gazu? TSUE wyjaśnia granice interwencji w liberalizowanym rynku energii.

Sektor

energia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI