C-120/17

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2018-08-07
cjeuprawo_ue_ogolneochrona uzasadnionych oczekiwań, prawo rolniczeWysokatrybunal
wsparcie rozwoju obszarów wiejskichwcześniejsza emerytura rolniczadziedziczenieochrona uzasadnionych oczekiwańprawo UEinterpretacja przepisówzatwierdzenie przez Komisjęzmiana stanowiska

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące wsparcia dla wcześniejszych emerytur rolniczych nie pozwalają na ich dziedziczenie, ale jednocześnie uznał, że prawo do dziedziczenia mogło powstać na gruncie uzasadnionych oczekiwań, jeśli zostało zatwierdzone przez Komisję.

Sprawa dotyczyła wykładni przepisów UE o wsparciu dla wcześniejszych emerytur rolniczych w kontekście możliwości ich dziedziczenia. Łotewski sąd konstytucyjny pytał, czy przepisy te dopuszczają dziedziczenie, oraz czy zasada ochrony uzasadnionych oczekiwań może chronić spadkobierców, jeśli prawo krajowe zezwalało na dziedziczenie, a Komisja je zatwierdziła. Trybunał stwierdził, że przepisy UE nie zezwalają na dziedziczenie, ale uznał, że uzasadnione oczekiwania spadkobierców mogły powstać w sytuacji, gdy prawo krajowe zostało zatwierdzone przez Komisję, a późniejsza zmiana stanowiska Komisji nie mogła ich przekreślić.

Sprawa C-120/17 dotyczyła wykładni przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, w szczególności przepisów dotyczących wsparcia w postaci wcześniejszej emerytury dla rolników. Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym został złożony przez łotewski sąd konstytucyjny w związku ze sporem dotyczącym ważności umów o przyznanie wcześniejszych emerytur rolniczych. Problem prawny wynikał z faktu, że łotewskie prawo krajowe (dekret nr 1002) początkowo przewidywało możliwość dziedziczenia tego wsparcia, co zostało zatwierdzone przez Komisję Europejską w 2004 r. Jednak w 2015 r. wprowadzono zmianę (dekret nr 187), która zniosła tę możliwość. Spadkobiercy rolników, którzy otrzymali wsparcie, domagali się jego wypłaty, powołując się na uzasadnione oczekiwania. Trybunał Sprawiedliwości UE w swoim wyroku z dnia 7 sierpnia 2018 r. rozstrzygnął, że artykuły 10-12 rozporządzenia nr 1257/1999 należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie przyjmowaniu przez państwa członkowskie środków umożliwiających przeniesienie wsparcia w postaci wcześniejszej emerytury w drodze dziedziczenia. Uzasadniono to osobistym charakterem tego wsparcia, które jest ściśle związane z osobą rolnika przechodzącego na emeryturę i zaprzestającego działalności. Jednocześnie Trybunał uznał, że zasada ochrony uzasadnionych oczekiwań może mieć zastosowanie. Stwierdził, że jeśli norma prawa krajowego, która przewiduje dziedziczenie wsparcia, została zatwierdzona przez Komisję jako zgodna z prawem UE, a następnie rolnicy przystąpili do programu na podstawie tej praktyki, to mogło powstać uzasadnione oczekiwanie u spadkobierców. W tej konkretnej sprawie, mimo późniejszej zmiany stanowiska Komisji w 2011 r., Trybunał uznał, że nie mogło ono przekreślić uzasadnionych oczekiwań spadkobierców, którzy nie byli świadomi tej zmiany i których prawa zostały ukształtowane na podstawie wcześniejszego zatwierdzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te należy interpretować w ten sposób, że stoją na przeszkodzie przyjęciu takich środków.

Uzasadnienie

Przepisy dotyczące wsparcia w postaci wcześniejszej emerytury rolniczej mają charakter osobisty, są ściśle związane z osobą rolnika spełniającego określone warunki (wiek, zaprzestanie działalności, staż pracy) i mają na celu zachęcenie do wcześniejszego zakończenia działalności. Nie przewidują one możliwości przeniesienia tego wsparcia na spadkobierców.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

spadkobiercy (w zakresie ochrony uzasadnionych oczekiwań)

Strony

NazwaTypRola
Administratīvā rajona tiesaorgan_krajowywnoszący_odwołanie
Ministru kabinetsorgan_krajowypozwany
Latvijas Republikas Satversmes tiesaorgan_krajowyinne
Lauku atbalsta dienestsorgan_krajowyinne
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

Rozporządzenie nr 1257/1999 art. 10

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999

Określa cele wsparcia w postaci wcześniejszej emerytury, w tym zapewnienie dochodu starszym rolnikom decydującym się na zaprzestanie gospodarowania. Interpretowane jako wsparcie o charakterze osobistym, niepodlegające dziedziczeniu.

Rozporządzenie nr 1257/1999 art. 11

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999

Formułuje przesłanki dotyczące osoby przekazującego gospodarstwo rolne (wiek, staż, zaprzestanie działalności), które są ściśle powiązane z osobą beneficjenta i nie mogą być spełnione przez spadkobierców.

Rozporządzenie nr 1257/1999 art. 12 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999

Ustala maksymalny okres wypłat wsparcia (15 lat) i limit wiekowy (do 75 lat dla przekazującego gospodarstwo), co sugeruje, że śmierć beneficjenta kończy wypłaty.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 1257/1999 art. 39

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999

Rozporządzenie nr 1257/1999 art. 44 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999

Dotyczy oceny planów rozwoju wsi przez Komisję i przyjmowania programów rozwoju wsi. W kontekście sprawy, decyzja Komisji z 2004 r. zatwierdzająca plan z możliwością dziedziczenia była kluczowa dla powstania uzasadnionych oczekiwań.

Konstytucja Łotwy art. 105

Konstytucja Republiki Łotewskiej

Dotyczy prawa własności, co było przedmiotem rozważań sądu konstytucyjnego Łotwy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy krajowe zezwalające na dziedziczenie wsparcia zostały zatwierdzone przez Komisję. Długi okres od zatwierdzenia do zmiany stanowiska Komisji wzmocnił uzasadnione oczekiwania spadkobierców. Spadkobiercy nie byli świadomi zmiany stanowiska Komisji. Prawo UE nie zawierało jasnego zakazu dziedziczenia wsparcia.

Odrzucone argumenty

Przepisy UE (art. 10-12 rozporządzenia 1257/1999) mają charakter osobisty i nie przewidują dziedziczenia wsparcia. Zmiana stanowiska Komisji w 2011 r. powinna była zakończyć uzasadnione oczekiwania.

Godne uwagi sformułowania

przepisy te należy interpretować w ten sposób, że nie zezwalają one państwom członkowskim na przewidzenie przeniesienie tego wsparcia w drodze dziedziczenia zasadę ochrony uzasadnionych oczekiwań należy interpretować w ten sposób, że norma prawa krajowego [...] prowadzi do powstania uzasadnionych oczekiwań u spadkobierców wniosek [...] nie położył kresu tym uzasadnionym oczekiwaniom

Skład orzekający

J. Malenovský

prezes_izby

D. Šváby

sędzia

M. Vilaras

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów UE dotyczących wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, zasada ochrony uzasadnionych oczekiwań w kontekście zatwierdzonych przez Komisję przepisów krajowych i późniejszej zmiany stanowiska."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego wsparcia (wcześniejsza emerytura rolnicza) i konkretnego rozporządzenia UE. Ograniczone do sytuacji, gdy prawo krajowe zostało zatwierdzone przez Komisję, a następnie zmieniono stanowisko.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy konfliktu między przepisami UE a prawem krajowym, a także ważnej zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań, co jest istotne dla praktyków prawa i obywateli.

Czy można dziedziczyć emeryturę rolniczą? TSUE: UE mówi 'nie', ale uzasadnione oczekiwania mogą chronić spadkobierców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI