C-119/15
Podsumowanie
Trybunał orzekł, że stosowanie przez przedsiębiorcę postanowień umownych tożsamych z uznanymi za niedozwolone jest dopuszczalne, pod warunkiem zapewnienia skutecznego środka prawnego dla przedsiębiorcy kwestionującego zarówno tożsamość postanowień, jak i wysokość kary pieniężnej.
Sprawa dotyczyła wykładni dyrektyw o ochronie konsumentów w kontekście polskiego systemu rejestru klauzul abuzywnych i kar pieniężnych. Sąd Apelacyjny w Warszawie pytał, czy przedsiębiorca, który nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wpisem klauzuli do rejestru, może być karany za stosowanie tożsamej klauzuli. Trybunał stwierdził, że jest to dopuszczalne, o ile przedsiębiorcy przysługuje skuteczny środek prawny do kwestionowania zarówno tożsamości klauzuli, jak i wysokości nałożonej kary, zgodnie z art. 47 Karty Praw Podstawowych.
Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Sąd Apelacyjny w Warszawie dotyczył wykładni dyrektyw 93/13/EWG i 2009/22/WE w związku z polskim prawem dotyczącym ochrony konsumentów. Sprawa dotyczyła przedsiębiorcy („Partner” sp. z o.o. sp.k.), który został ukarany karą pieniężną za stosowanie postanowień umownych tożsamych z tymi, które zostały prawomocnie uznane za niedozwolone i wpisane do krajowego rejestru. Przedsiębiorca ten nie był stroną w postępowaniu, które doprowadziło do wpisu klauzuli do rejestru. Sąd odsyłający pytał, czy takie działanie jest zgodne z prawem UE, a także czy sam jest „sądem krajowym, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu” w rozumieniu art. 267 TFUE. Trybunał, rozpatrując pierwsze pytanie, podkreślił znaczenie skutecznej ochrony sądowej gwarantowanej przez art. 47 Karty Praw Podstawowych. Stwierdził, że stosowanie kar pieniężnych jest dopuszczalne, ale pod warunkiem, że przedsiębiorcy przysługuje skuteczny środek prawny do zaskarżenia zarówno decyzji o uznaniu tożsamości postanowień, jak i wysokości nałożonej kary. Sąd odsyłający ma obowiązek zweryfikować, czy polski system prawny zapewnia takie środki. W odniesieniu do drugiego pytania, Trybunał przypomniał swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym sąd, którego orzeczenia mogą być zaskarżone skargą kasacyjną (nawet jeśli jej dopuszczalność jest warunkowana), nie jest „sądem krajowym, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu”. W związku z tym Sąd Apelacyjny w Warszawie nie kwalifikuje się do tej kategorii. Wyrok podkreśla potrzebę zapewnienia przedsiębiorcom prawa do obrony i skutecznej ochrony sądowej w postępowaniach dotyczących klauzul abuzywnych i kar pieniężnych, jednocześnie potwierdzając możliwość stosowania kar za stosowanie tożsamych klauzul, o ile zapewnione są odpowiednie gwarancje procesowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, pod warunkiem zapewnienia przedsiębiorcy skutecznego środka prawnego do zaskarżenia decyzji o tożsamości postanowień i wysokości kary.
Uzasadnienie
Trybunał uznał, że system rejestru klauzul abuzywnych jest zgodny z prawem UE, ale musi być prowadzony przejrzyście i z poszanowaniem prawa do obrony. Kluczowe jest zapewnienie przedsiębiorcy skutecznej ochrony sądowej, która pozwoli na merytoryczną ocenę tożsamości klauzul i proporcjonalności kary.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odpowiedz_na_pytanie
Strona wygrywająca
udzielono odpowiedzi na pytanie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Biuro podróży „Partner” sp. z o.o. sp.k. | spolka | skarżący |
| Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów | organ_krajowy | pozwany |
| rząd polski | panstwo_czlonkowskie | interwenient |
| Komisja Europejska | instytucja_ue | interwenient |
Przepisy (17)
Główne
Dyrektywa 93/13/EWG art. 6 § 1
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
Dyrektywa 93/13/EWG art. 7 § 1
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
Dyrektywa 2009/22/WE art. 1
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/22/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie nakazów zaprzestania szkodliwych praktyk w celu ochrony interesów konsumentów
Dyrektywa 2009/22/WE art. 2
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/22/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie nakazów zaprzestania szkodliwych praktyk w celu ochrony interesów konsumentów
TFUE art. 267 § akapit trzeci
Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Karta praw podstawowych art. 47
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów art. 24 § 1
Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów
ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów art. 24 § 2
Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów
ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów art. 106 § 1
Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów
ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów art. 106 § 4
Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów
Pomocnicze
Dyrektywa 93/13/EWG art. 8
Dyrektywa Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich
kpc art. 398 § 1
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
kpc art. 398 § 3
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
kpc art. 398 § 9
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
kpc art. 479 § 42
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
kpc art. 479 § 43
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
kpc art. 479 § 45
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stosowanie kar pieniężnych za stosowanie klauzul tożsamych z wpisanymi do rejestru jest dopuszczalne, o ile zapewniona jest skuteczna ochrona sądowa dla przedsiębiorcy. Sąd drugiej instancji, od którego przysługuje skarga kasacyjna, nie jest sądem ostatecznym w rozumieniu art. 267 TFUE.
Godne uwagi sformułowania
skuteczna ochrona sądowa sąd krajowy, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu tożsamość postanowień zasada proporcjonalności
Skład orzekający
J.L. da Cruz Vilaça
prezes izby
M. Berger
sędzia
A. Borg Barthet
sędzia
E. Levits
sprawozdawca
F. Biltgen
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja art. 6 i 7 dyrektywy 93/13, art. 1 i 2 dyrektywy 2009/22, art. 47 Karty Praw Podstawowych, pojęcie sądu krajowego w art. 267 TFUE, zasady ochrony konsumentów i przedsiębiorców w kontekście klauzul abuzywnych i kar pieniężnych."
Ograniczenia: Konkretne zastosowanie zależy od weryfikacji przez sąd krajowy istnienia skutecznych środków prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony konsumentów i praw przedsiębiorców w kontekście polskiego prawa, a także precyzyjnej wykładni przepisów UE dotyczących odesłań prejudycjalnych.
“Czy polski przedsiębiorca może być karany za klauzulę, której nie było w jego umowie? TSUE wyjaśnia granice ochrony konsumentów.”
Sektor
usługi turystyczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI