C-117/06

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2007-10-11
cjeusankcjeśrodki ograniczające wobec osób powiązanych z terroryzmemWysokatrybunal
sankcjeterroryzmAl-KaidaOsama bin Ladenzamrożenie funduszyzasoby gospodarczenieruchomościksięga wieczystaprawo UETSUE

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że wpis do księgi wieczystej przeniesienia własności nieruchomości na rzecz osoby objętej sankcjami jest niedozwolony, nawet jeśli umowa sprzedaży i zapłata ceny nastąpiły przed wpisem na listę sankcyjną.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia nr 881/2002 w kontekście sprzedaży nieruchomości osobie, która później została wpisana na listę sankcyjną ONZ i UE. Sąd krajowy pytał, czy ostateczny wpis do księgi wieczystej przeniesienia własności jest dopuszczalny, gdy umowa sprzedaży i zapłata ceny miały miejsce przed wpisem na listę. Trybunał orzekł, że wpis taki jest niedozwolony, ponieważ stanowi udostępnienie zasobów gospodarczych osobie objętej sankcjami, co jest sprzeczne z celem rozporządzenia o zwalczaniu terroryzmu.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni rozporządzenia Rady (WE) nr 881/2002, które wprowadza środki ograniczające wobec osób związanych z Osamą bin Ladenem, Al-Kaidą i talibami. Sprawa wywodziła się z postępowania dotyczącego sprzedaży nieruchomości przez G. Möllendorf i C. Möllendorf-Niehuus na rzecz grupy kupujących, w tym Ageela A. Al-Ageela, który został później umieszczony w wykazie osób objętych sankcjami. Umowa sprzedaży i zapłata ceny nastąpiły przed wpisem na listę sankcyjną, jednak ostateczny wpis do księgi wieczystej miał nastąpić po tym fakcie. Niemiecki sąd krajowy (Kammergericht Berlin) zapytał Trybunał Sprawiedliwości UE, czy art. 2 ust. 3 i art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 881/2002 zabraniają dokonania wpisu przeniesienia własności do księgi wieczystej w takiej sytuacji. Trybunał, rozpatrując pytania łącznie, stwierdził, że ostateczny wpis do księgi wieczystej stanowi udostępnienie zasobów gospodarczych osobie objętej sankcjami, co jest zabronione przez art. 2 ust. 3 rozporządzenia. Podkreślono, że zakaz ten ma szerokie znaczenie i obejmuje wszelkie czynności umożliwiające uzyskanie funduszy, towarów lub usług, a jego celem jest natychmiastowe odcięcie podmiotów powiązanych z terroryzmem od środków finansowych. Trybunał zaznaczył również, że art. 9 rozporządzenia nr 881/2002 oznacza, iż środki ograniczające stosuje się również do czynności wykonawczych w stosunku do umów zawartych przed wejściem w życie rozporządzenia. Kwestie związane z prawem krajowym dotyczącym zwrotu ceny sprzedaży i ewentualnym naruszeniem prawa własności sprzedających zostały pozostawione do rozstrzygnięcia sądowi krajowemu, z zastrzeżeniem konieczności przestrzegania praw podstawowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis ten zabrania dokonania po tym dniu, na podstawie tej umowy, ostatecznego wpisu przeniesienia własności do księgi wieczystej.

Uzasadnienie

Ostateczne wpisanie przeniesienia własności do księgi wieczystej stanowi udostępnienie zasobów gospodarczych osobie objętej sankcjami, co jest zabronione przez art. 2 ust. 3 rozporządzenia nr 881/2002. Celem rozporządzenia jest natychmiastowe odcięcie podmiotów powiązanych z terroryzmem od środków finansowych i gospodarczych. Zakaz ten ma zastosowanie również do czynności wykonawczych w stosunku do umów zawartych przed wejściem w życie rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Gerdę Möllendorfosoba_fizycznaskarżący
Christiane Möllendorf-Niehuusosoba_fizycznaskarżący
Salem-Abdul Ghanim El-Rafeiemosoba_fizycznakupujący
Kamal Rafehiemosoba_fizycznakupujący
Ageel A. Al-Ageelosoba_fizycznakupujący
Rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
Rząd włoskiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Wspólnot Europejskichinstytucja_ueinterwenient

Przepisy (10)

Główne

Rozporządzenie nr 881/2002 art. 2 § 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 881/2002

Zakazuje udostępniania zasobów gospodarczych osobom wymienionym w załączniku I, aby uniemożliwić im uzyskiwanie funduszy, towarów lub usług. Zakaz ma szerokie znaczenie i obejmuje wszelkie czynności umożliwiające rzeczywiste uzyskanie prawa do pełnego rozporządzania rzeczą.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 881/2002 art. 4 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 881/2002

Zakazuje świadomego i celowego udziału w działaniach, których celem jest obejście art. 2.

Rozporządzenie nr 881/2002 art. 1 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 881/2002

Definicja 'zasobów gospodarczych' jako aktywów każdego rodzaju, które nie są funduszami, lecz mogą służyć do uzyskiwania funduszy, towarów lub usług.

Rozporządzenie nr 881/2002 art. 9

Rozporządzenie Rady (WE) nr 881/2002

Środki wprowadzone rozporządzeniem stosuje się bez względu na jakiekolwiek prawa lub obowiązki nałożone przez umowy zawarte przed wejściem w życie rozporządzenia, co oznacza zakaz dokonywania czynności wykonawczych w stosunku do takich umów.

Rozporządzenie nr 881/2002 art. 2 § 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 881/2002

Zakazuje udostępniania funduszy osobom wymienionym w załączniku I.

Rozporządzenie nr 881/2002 art. 2a § 4

Rozporządzenie Rady (WE) nr 881/2002

Wprowadza wyjątek od zakazu z art. 2 ust. 2 w zakresie płatności należnych z tytułu umów zawartych przed dniem objęcia rachunków sankcjami, pod warunkiem zamrożenia tych płatności.

BGB art. 925

Kodeks cywilny (Niemcy)

BGB art. 873

Kodeks cywilny (Niemcy)

BGB art. 275

Kodeks cywilny (Niemcy)

BGB art. 323

Kodeks cywilny (Niemcy)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ostateczny wpis do księgi wieczystej przeniesienia własności nieruchomości na rzecz osoby objętej sankcjami stanowi udostępnienie zasobów gospodarczych, co jest zabronione przez art. 2 ust. 3 rozporządzenia nr 881/2002. Zakaz udostępniania zasobów gospodarczych ma szerokie znaczenie i obejmuje wszelkie czynności umożliwiające uzyskanie funduszy, towarów lub usług, niezależnie od równowagi ekonomicznej transakcji. Środki ograniczające stosuje się również do czynności wykonawczych w stosunku do umów zawartych przed wejściem w życie rozporządzenia (art. 9). Cel rozporządzenia – natychmiastowe odcięcie podmiotów powiązanych z terroryzmem od środków finansowych – wymaga rygorystycznego stosowania zakazów.

Odrzucone argumenty

Zakaz udostępniania zasobów gospodarczych dotyczy tylko transakcji, w których brak jest równowagi ekonomicznej między świadczeniem a świadczeniem wzajemnym. Umowa sprzedaży i zapłata ceny nastąpiły przed wpisem na listę sankcyjną, co powinno wyłączać zastosowanie zakazu. Stosowanie zakazu narusza prawo własności sprzedających. Zwrot ceny sprzedaży przez sprzedających na rzecz kupujących mógłby naruszać prawo własności sprzedających.

Godne uwagi sformułowania

„zasoby gospodarcze” oznaczają aktywa każdego rodzaju, zarówno materialne i niematerialne, ruchome i nieruchome, które nie są funduszami, lecz mogące służyć do uzyskiwania funduszy, towarów lub usług „zamrożenie zasobów gospodarczych” oznacza zapobieganie wykorzystywaniu ich do uzyskiwania funduszy, towarów lub usług w jakikolwiek sposób, w tym, ale nie wyłącznie, poprzez sprzedaż, wynajem lub ich zastawianie Żadne zasoby gospodarcze nie zostają udostępnione, bezpośrednio lub pośrednio, osobie fizycznej lub prawnej, grupie lub podmiotowi oznaczonemu przez komitet ds. sankcji i wymienionemu w załączniku I lub też na ich rzecz, aby uniemożliwić tej osobie, grupie lub podmiotowi uzyskiwanie funduszy, towarów czy usług Świadomy i celowy udział w działaniach, których przedmiotem lub celem jest, bezpośrednio albo pośrednio, próba obejścia art. 2 lub wspieranie transakcji określonych w art. 3, jest zabroniony ostateczne wpisanie przeniesienia własności rzeczy do księgi wieczystej jest taką czynnością, ponieważ bezsporne jest, że w prawie niemieckim dopiero po dokonaniu tej czynności nabywca ma prawo nie tylko do obciążenia hipoteką nieruchomości, której własność została na niego w ten sposób przeniesiona, lecz także i przede wszystkim do jej zbycia środki wprowadzone tym rozporządzeniem, wśród których figuruje zamrożenie funduszy, oznaczają także zakaz dokonywania czynności wykonawczych w stosunku do umów zawartych przed wejściem w życie tego rozporządzenia

Skład orzekający

C.W.A. Timmermans

prezes izby

L. Bay Larsen

sędzia

K. Schiemann

sędzia

P. Kūris

sędzia

J.C. Bonichot

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o sankcjach finansowych UE, w szczególności zakazu udostępniania zasobów gospodarczych osobom objętym sankcjami, nawet w przypadku transakcji rozpoczętych przed nałożeniem sankcji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży nieruchomości i wpisu do księgi wieczystej, ale zasady interpretacji przepisów o sankcjach mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak przepisy antyterrorystyczne UE mogą wpływać na codzienne transakcje cywilne, nawet gdy umowy zostały zawarte przed nałożeniem sankcji. Podkreśla znaczenie celu sankcji i szeroką interpretację zakazów.

Czy umowa sprzedaży nieruchomości sprzed 11 lat może zostać zablokowana przez sankcje UE? TSUE odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy