C-111/09

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2010-05-20
cjeuprawo_ue_ogolnewspółpraca sądowa w sprawach cywilnychWysokatrybunal
jurysdykcjarozporządzenie Bruksela Iubezpieczeniawdanie się w spórmilczące zawarcie umowy jurysdykcyjnejsądowe postępowanie cywilneochrona strony słabszej

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że wdanie się przez pozwanego w spór bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji, nawet jeśli skarga została wniesiona niezgodnie z przepisami o jurysdykcji szczególnej, stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji.

Sprawa dotyczyła wykładni rozporządzenia nr 44/2001 w przedmiocie jurysdykcji w sprawach cywilnych. Sąd krajowy zapytał, czy wdanie się przez pozwanego w spór bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji, mimo wniesienia skargi niezgodnie z przepisami o jurysdykcji szczególnej (w tym przypadku w sprawach ubezpieczeniowych), skutkuje ustaleniem jurysdykcji sądu na podstawie art. 24 rozporządzenia. Trybunał orzekł, że takie wdanie się w spór stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji, a sąd musi stwierdzić swoją właściwość, nawet jeśli przepisy o jurysdykcji szczególnej nie zostały zastosowane.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 24 i 26 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych. Sprawa toczyła się między czeskim towarzystwem ubezpieczeniowym a ubezpieczającym zamieszkałym w Słowacji, o zapłatę składki ubezpieczeniowej. Pozwany zakwestionował żądania co do istoty, ale nie podniósł zarzutu braku jurysdykcji sądu czeskiego. Sąd krajowy powziął wątpliwości, czy jego jurysdykcja została skutecznie ustalona, obawiając się, że jego orzeczenie może nie zostać uznane na podstawie art. 35 rozporządzenia. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, analizując art. 24 rozporządzenia, orzekł, że zasada milczącego zawarcia umowy dotyczącej jurysdykcji ma zastosowanie również w przypadkach, gdy skarga została wniesiona niezgodnie z przepisami o jurysdykcji szczególnej (np. w sprawach ubezpieczeniowych), pod warunkiem że pozwany nie podniesie zarzutu braku jurysdykcji. Trybunał podkreślił, że art. 24 zdanie drugie, zawierające wyjątki od tej zasady, powinno być interpretowane zwężająco. W związku z tym, sąd, do którego wniesiono skargę niezgodnie z zasadami jurysdykcji szczególnej, musi stwierdzić swoją właściwość, jeśli pozwany wdał się w spór i nie podniósł zarzutu braku jurysdykcji, ponieważ takie zachowanie stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji. Trybunał dodał, że art. 35 rozporządzenia nie stoi na przeszkodzie uznaniu orzeczenia wydanego przez taki sąd, gdyż dotyczy on orzeczeń wydanych przez niewłaściwy sąd, a nie przez sąd, który stał się właściwy na podstawie art. 24.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, takie wdanie się w spór stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji, a sąd musi stwierdzić swoją właściwość.

Uzasadnienie

Artykuł 24 rozporządzenia nr 44/2001 ustanawia zasadę, że sąd uzyskuje jurysdykcję, jeżeli pozwany wda się w spór, chyba że podniesie zarzut braku jurysdykcji lub sprawa dotyczy jurysdykcji wyłącznej. Ta zasada ma zastosowanie również do sporów objętych jurysdykcją szczególną, ponieważ wyjątki od niej (art. 24 zdanie drugie) powinny być interpretowane zwężająco. Wdanie się w spór bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji jest traktowane jako milczące przyjęcie jurysdykcji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
Česká podnikatelská pojišťovna as, Vienna Insurance Groupspolkaskarżący
Michal Bilasosoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 24

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Wdanie się przez pozwanego w spór bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji, nawet jeśli skarga została wniesiona niezgodnie z przepisami o jurysdykcji szczególnej (z wyjątkiem jurysdykcji wyłącznej).

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 35 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Nie stanowi podstawy do odmowy uznania orzeczenia, jeśli sąd stał się właściwy na podstawie art. 24.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 8 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Określa zasady jurysdykcyjne w sprawach dotyczących ubezpieczenia.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 12 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Ubezpieczyciel może pozywać tylko przed sądami państwa członkowskiego, na którego terytorium pozwany ma miejsce zamieszkania.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 13 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Od przepisów o jurysdykcji w sprawach ubezpieczenia można odstąpić na podstawie umowy tylko po powstaniu sporu.

Rozporządzenie nr 44/2001 art. 26 § 1

Rozporządzenie Rady (WE) nr 44/2001

Sąd z urzędu stwierdza brak swej jurysdykcji, jeżeli pozwany nie wdaje się w spór i jego jurysdykcja nie wynika z innych przepisów rozporządzenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wdanie się przez pozwanego w spór bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji, nawet jeśli skarga została wniesiona niezgodnie z przepisami o jurysdykcji szczególnej. Artykuł 24 zdanie drugie rozporządzenia nr 44/2001, zawierające wyjątki od zasady milczącego zawarcia umowy jurysdykcyjnej, powinno być interpretowane zwężająco. Artykuł 35 rozporządzenia nr 44/2001 nie stoi na przeszkodzie uznaniu orzeczenia wydanego przez sąd, który stał się właściwy na podstawie art. 24.

Godne uwagi sformułowania

wdanie się przez pozwanego w spór stanowi milczące zawarcie umowy dotyczącej jurysdykcji zasada ogólna [...] powinna podlegać wykładni zwężającej jurysdykcja sądu państwa członkowskiego pochodzenia nie może być przedmiotem ponownego badania

Skład orzekający

J.C. Bonichot

prezes_izby

C. Toader

sprawozdawca

K. Schiemann

sędzia

P. Kūris

sędzia

L. Bay Larsen

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji sądu w przypadku wdania się pozwanego w spór bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji, nawet w sprawach z jurysdykcją szczególną."

Ograniczenia: Dotyczy interpretacji rozporządzenia nr 44/2001 (obecnie rozporządzenie Bruksela Ia). Wyjątek stanowi jurysdykcja wyłączna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia ważną zasadę proceduralną dotyczącą jurysdykcji, która ma praktyczne znaczenie dla prawników zajmujących się transgranicznymi sporami cywilnymi.

Pozwany wdał się w spór i przegrał sprawę o jurysdykcję? TSUE wyjaśnia, kiedy milczące działanie tworzy jurysdykcję sądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI