C-109/23

Trybunał Sprawiedliwości2024-09-05
cjeusankcjeśrodki ograniczające wobec RosjiWysokatrybunal
sankcjeRosjaUkrainausługi prawnenieruchomościnotariuszwykładnia prawa UEograniczenia handlowe

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że niemiecki notariusz, tłumacz ustny oraz czynności związane z wykonaniem umowy sprzedaży nieruchomości nie naruszają zakazu świadczenia usług doradztwa prawnego na rzecz rosyjskich podmiotów, nawet jeśli sprzedawcą jest osoba prawna z siedzibą w Rosji.

Sprawa dotyczyła wykładni art. 5n ust. 2 rozporządzenia nr 833/2014, zakazującego świadczenia usług doradztwa prawnego na rzecz rosyjskich podmiotów. Niemiecki notariusz odmówił nadania charakteru urzędowego umowie sprzedaży nieruchomości, której sprzedawcą była rosyjska spółka, obawiając się naruszenia sankcji. Sąd odsyłający pytał, czy czynności notarialne, tłumaczenie ustne oraz czynności wykonawcze związane ze sprzedażą nieruchomości naruszają ten zakaz. Trybunał uznał, że nadanie charakteru urzędowego umowie sprzedaży, czynności wykonawcze oraz pomoc tłumacza ustnego nie stanowią usług doradztwa prawnego w rozumieniu rozporządzenia, a tym samym nie naruszają sankcji.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczył wykładni art. 5n ust. 2 rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014, który zakazuje świadczenia usług doradztwa prawnego na rzecz rządu Rosji lub osób prawnych z siedzibą w Rosji. Sprawa wyłoniła się z sytuacji, w której niemiecki notariusz odmówił nadania charakteru urzędowego umowie sprzedaży nieruchomości, której sprzedawcą była rosyjska spółka, powołując się na ryzyko naruszenia sankcji. Sąd krajowy w Berlinie zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniami, czy nadanie umowie sprzedaży nieruchomości charakteru urzędowego przez notariusza, podjęcie przez niego czynności zmierzających do wykonania tej umowy, a także świadczenie usług przez tłumacza ustnego podczas tego procesu, naruszają zakaz świadczenia usług doradztwa prawnego. Trybunał, analizując pojęcie „usług doradztwa prawnego”, stwierdził, że czynności notarialne związane z nadaniem dokumentowi charakteru urzędowego, a także czynności wykonawcze i pomoc tłumacza ustnego, nie mieszczą się w definicji tych usług. Podkreślono, że notariusz działa jako niezależny podmiot pełniący funkcje publiczne, a jego rola polega na zapewnieniu zgodności czynności z prawem i pewności obrotu, a nie na wspieraniu partykularnych interesów stron. Ponadto, Trybunał uznał, że taka interpretacja jest zgodna z celem sankcji, jakim jest zwiększenie presji na Rosję, a jednocześnie nie pozbawia rosyjskich podmiotów możliwości rozporządzania swoimi nieruchomościami w Unii Europejskiej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nadanie charakteru urzędowego umowie sprzedaży nieruchomości przez notariusza, czynności zmierzające do wykonania tej umowy, ani świadczenie usług przez tłumacza ustnego podczas tego procesu, nie są objęte zakazem świadczenia usług doradztwa prawnego na rzecz rosyjskiej osoby prawnej.

Uzasadnienie

Trybunał uznał, że czynności notarialne związane z nadaniem dokumentowi charakteru urzędowego nie stanowią usług doradztwa prawnego w rozumieniu rozporządzenia, ponieważ notariusz działa jako niezależny podmiot pełniący funkcje publiczne, a nie jako doradca prawny świadczący usługi na rzecz klienta. Podobnie, czynności wykonawcze i pomoc tłumacza ustnego nie są usługami doradztwa prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

strona wnosząca o interpretację (w kontekście pytania)

Strony

NazwaTypRola
GMosoba_fizycznawnoszący_odwołanie
ONosoba_fizycznawnoszący_odwołanie
PRinnepozwany
Visit-Moscow Ltdspolkastrona_w_postępowaniu_głównym
rząd niemieckipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd estońskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd niderlandzkipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd polskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
rząd fińskipanstwo_czlonkowskieinterwenient
Rada Unii Europejskiejinstytucja_ueinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (11)

Główne

Rozporządzenie nr 833/2014 art. 5n § 2

Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014

Zakaz świadczenia usług doradztwa prawnego na rzecz osób prawnych z siedzibą w Rosji nie obejmuje nadania przez notariusza charakteru urzędowego umowie sprzedaży nieruchomości, czynności wykonawczych związanych z tą umową, ani usług tłumacza ustnego.

Pomocnicze

Rozporządzenie nr 833/2014 art. 5n § 6

Rozporządzenie Rady (UE) nr 833/2014

Wyjątek od zakazu świadczenia usług, które są absolutnie niezbędne do zapewnienia dostępu do postępowań sądowych.

Rozporządzenie nr 269/2014 art. 2

Rozporządzenie Rady (UE) nr 269/2014

BGB art. 311b § 1

Kodeks cywilny (Niemcy)

BGB art. 925 § 1

Kodeks cywilny (Niemcy)

Beurkundungsgesetz art. 4

Ustawa o nadawaniu dokumentom charakteru urzędowego (Niemcy)

Beurkundungsgesetz art. 17 § 1

Ustawa o nadawaniu dokumentom charakteru urzędowego (Niemcy)

BNotO art. 1

Prawo o notariacie (Niemcy)

BNotO art. 14 § 1

Prawo o notariacie (Niemcy)

BNotO art. 15 § 1

Prawo o notariacie (Niemcy)

Grundbuchordnung art. 29 § 1

Ustawa o księgach wieczystych (Niemcy)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Notariusz działa jako niezależny podmiot pełniący funkcje publiczne, a nie jako świadczący usługi doradztwa prawnego. Czynności notarialne związane z nadaniem dokumentowi charakteru urzędowego nie są usługami doradztwa prawnego. Czynności wykonawcze związane z umową sprzedaży nieruchomości nie są usługami doradztwa prawnego. Usługi tłumacza ustnego nie są usługami doradztwa prawnego. Taka interpretacja jest zgodna z celem sankcji i nie pozbawia rosyjskich podmiotów możliwości rozporządzania nieruchomościami.

Odrzucone argumenty

Nadanie charakteru urzędowego umowie sprzedaży nieruchomości przez notariusza jest usługą doradztwa prawnego objętą zakazem. Czynności wykonawcze i pomoc tłumacza ustnego również naruszają zakaz.

Godne uwagi sformułowania

notariusz nie świadczy usługi, lecz wykonuje czynności urzędowe niezależny i bezstronny doradca wszystkich stron nie wydaje się oczywiste, by rozpatrywane czynności wiązały się ze świadczeniem stronom umowy sprzedaży nieruchomości jakiegokolwiek doradztwa prawnego przez notariusza zawód tłumacza ustnego nie ma charakteru prawniczego

Skład orzekający

A. Prechal

prezes izby

F. Biltgen

sprawozdawca

N. Wahl

sędzia

J. Passer

sędzia

M.L. Arastey Sahún

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja pojęcia 'usług doradztwa prawnego' w kontekście sankcji UE, rola notariusza w transakcjach nieruchomościowych, zastosowanie sankcji UE do czynności notarialnych i pomocniczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży nieruchomości przez rosyjskie podmioty i interpretacji konkretnego przepisu rozporządzenia nr 833/2014. Konieczność oceny przez sąd krajowy, czy konkretne czynności wykonawcze nie wykraczają poza ramy interpretacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania sankcji UE w codziennych transakcjach, takich jak sprzedaż nieruchomości, oraz wyjaśnia rolę notariusza w kontekście prawa unijnego. Jest to istotne dla prawników i przedsiębiorców.

Sankcje UE a sprzedaż nieruchomości: Czy notariusz narusza prawo, finalizując transakcję z rosyjskim podmiotem?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI