C-107/13

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2014-03-13
cjeupodatkiVAT — odliczenie podatku naliczonegoWysokatrybunal
VATodliczenie podatkuzaliczkaniewykonana dostawakorektaoszustwo podatkowezasada neutralnościprawo UE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że prawo do odliczenia VAT od zaliczki na poczet dostawy towarów, która ostatecznie nie została wykonana, podlega korekcie, nawet jeśli dostawca nie zwrócił zaliczki i pozostał zobowiązany do zapłaty podatku.

Sprawa dotyczyła prawa do odliczenia VAT przez spółkę FIRIN OOD, która zapłaciła zaliczkę na poczet dostawy mąki, ale dostawa nie została zrealizowana. Bułgarska administracja podatkowa zakwestionowała odliczenie, uznając transakcję za część oszustwa podatkowego. Sąd odsyłający zapytał TSUE, czy prawo do odliczenia powinno zostać odmówione lub skorygowane, gdy dostawa nie dochodzi do skutku, oraz czy krajowe przepisy o odpowiedzialności solidarnej są zgodne z prawem UE. TSUE uznał, że prawo do odliczenia podlega korekcie, jeśli dostawa nie zostanie wykonana, niezależnie od tego, czy dostawca zwrócił zaliczkę, pod warunkiem, że nie doszło do oszustwa ze strony odbiorcy.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Administratiwen syd Weliko Tyrnowo dotyczył wykładni dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Sprawa dotyczyła spółki FIRIN OOD, która dokonała płatności zaliczkowej na poczet dostawy 10000 ton pszenicy, od której wystawiono fakturę z naliczonym VAT. Dostawa jednak nie została zrealizowana, a administracja podatkowa zakwestionowała prawo FIRIN do odliczenia VAT, wskazując na oszustwo podatkowe i brak uprawnień dostawcy do handlu zbożem. TSUE rozpatrzył cztery pytania prejudycjalne, z których pierwsze trzy dotyczyły prawa do odliczenia VAT od zaliczki w przypadku niewykonania dostawy, a czwarte – zgodności bułgarskich przepisów o odpowiedzialności solidarnej z prawem UE. TSUE uznał pytania dotyczące odpowiedzialności solidarnej za niedopuszczalne z uwagi na brak związku ze stanem faktycznym sporu. Odnosząc się do prawa do odliczenia, Trybunał przypomniał, że prawo to powstaje w momencie, gdy podatek staje się wymagalny, a w przypadku zaliczek VAT staje się wymagalny w momencie otrzymania wpłaty, pod warunkiem, że przyszła dostawa jest jasno określona. TSUE podkreślił, że zwalczanie oszustw jest celem dyrektywy, ale odmowa prawa do odliczenia jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy podatnik wiedział lub powinien był wiedzieć o oszustwie. W przypadku niewykonania dostawy, prawo do odliczenia podlega korekcie na podstawie art. 185 dyrektywy, nawet jeśli dostawca nie zwrócił zaliczki i pozostał zobowiązany do zapłaty podatku. TSUE orzekł, że przepisy dyrektywy wymagają korekty odliczenia VAT dokonanego przez odbiorcę faktury wystawionej na zapłatę zaliczki, jeżeli dostawa nie została ostatecznie wykonana, mimo że dostawca pozostał zobowiązany do zapłaty podatku i nie zwrócił zaliczki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Prawo do odliczenia VAT od zaliczki na poczet dostawy towarów, która ostatecznie nie została wykonana, podlega korekcie, nawet jeśli dostawca pozostał zobowiązany do zapłaty podatku i nie zwrócił zaliczki.

Uzasadnienie

TSUE stwierdził, że prawo do odliczenia powstaje w momencie wymagalności podatku, a w przypadku zaliczek VAT staje się wymagalny w momencie otrzymania wpłaty, pod warunkiem, że przyszła dostawa jest jasno określona. Jednakże, jeśli dostawa nie zostanie wykonana, prawo do odliczenia podlega korekcie na podstawie art. 185 dyrektywy 2006/112. Odmowa odliczenia jest dopuszczalna tylko w przypadku udowodnionego oszustwa ze strony odbiorcy. Korekta jest wymagana, aby zapewnić neutralność podatku VAT i ścisły związek między prawem do odliczenia a wykorzystaniem towarów do transakcji opodatkowanych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

udzielono odpowiedzi na pytanie

Strony

NazwaTypRola
FIRIN OODspolkaskarżący
Direktor na direkcija „Obżałwane i danyczno-osiguritełna praktika” – Weliko Tyrnowo pri Centrałno uprawlenie na Nacionałnata agencija za prichoditeorgan_krajowypozwany
Rząd bułgarskiinneinterwenient
Rząd estońskiinneinterwenient
Rząd włoskiinneinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (8)

Główne

Dyrektywa 2006/112/WE art. 65

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

W przypadku wpłaty zaliczki przed dostawą towarów lub świadczeniem usługi, VAT staje się wymagalny w momencie otrzymania wpłaty i naliczany jest od wysokości otrzymanej wpłaty. Przepis ten powinien być interpretowany ściśle.

Dyrektywa 2006/112/WE art. 90 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Podstawa opodatkowania jest stosownie obniżana w przypadku anulowania, wypowiedzenia, rozwiązania, całkowitego lub częściowego niewywiązania się z płatności lub obniżenia ceny po dokonaniu dostawy.

Dyrektywa 2006/112/WE art. 168 § lit. a)

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Podatnik jest uprawniony do odliczenia VAT należnego lub zapłaconego od towarów i usług, które zostały mu dostarczone lub mają być mu dostarczone przez innego podatnika, jeżeli towary i usługi są wykorzystywane na potrzeby opodatkowanych transakcji.

Dyrektywa 2006/112/WE art. 185 § 1

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Korekta odliczenia jest dokonywana w szczególności, gdy po złożeniu deklaracji VAT nastąpi zmiana czynników uwzględnianych przy określaniu kwoty odliczenia, na przykład w przypadku anulowania zakupów.

Dyrektywa 2006/112/WE art. 193

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Każdy podatnik dokonujący podlegającej opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenia usług obowiązany jest do zapłaty VAT, z wyjątkiem sytuacji, gdy do zapłaty VAT zobowiązana jest inna osoba.

Pomocnicze

Dyrektywa 2006/112/WE art. 203

Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Każda osoba, która wykazuje VAT na fakturze, jest zobowiązana do zapłaty podatku VAT.

ZDDS art. 70 § 5

Zakon za danyk wyrchu dobawenata stojnost

Nie istnieje prawo do odliczenia naliczonego podatku VAT, jeżeli został on wykazany na fakturze niezgodnie z prawem.

ZDDS art. 177

Zakon za danyk wyrchu dobawenata stojnost

Reguluje odpowiedzialność zarejestrowanej osoby będącej odbiorcą opodatkowanej dostawy za niezapłacony podatek obciążający inną zarejestrowaną osobę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do odliczenia VAT od zaliczki podlega korekcie, jeśli dostawa nie zostanie wykonana, nawet jeśli dostawca nie zwrócił zaliczki. Odmowa odliczenia VAT jest dopuszczalna tylko w przypadku udowodnionego oszustwa ze strony odbiorcy.

Odrzucone argumenty

Prawo do odliczenia VAT od zaliczki nie powinno być kwestionowane, jeśli dostawca nie zwrócił zaliczki i pozostał zobowiązany do zapłaty podatku. Krajowe przepisy o odpowiedzialności solidarnej za VAT są zgodne z prawem UE.

Godne uwagi sformułowania

podmioty prawa nie mogą powoływać się na przepisy prawa Unii w celu popełnienia przestępstwa lub nadużycia swoich uprawnień niezgodne z zasadami funkcjonowania prawa do odliczenia [...] jest sankcjonowanie odmową możliwości skorzystania z tego prawa podatnika, który nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że w ramach danej transakcji dostawca dopuścił się przestępstwa poszanowanie zasady neutralności podatkowej zapewnia możliwość [...] skorygowania w każdym przypadku nieprawidłowo zafakturowanego podatku

Skład orzekający

R. Silva de Lapuerta

prezes izby

J.L. da Cruz Vilaça

sędzia

G. Arestis

sędzia

J.C. Bonichot

sprawozdawca

A. Arabadjiev

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad odliczania i korygowania VAT od zaliczek w przypadku niewykonania dostawy, a także zasady zwalczania oszustw podatkowych w kontekście VAT."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaliczki na poczet dostawy towarów, która nie została zrealizowana. Kwestia odpowiedzialności solidarnej została uznana za niedopuszczalną w tym konkretnym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia VAT – odliczania podatku od zaliczek i konsekwencji niewykonania transakcji. Wyjaśnia granice między prawem do odliczenia a walką z oszustwami podatkowymi, co jest kluczowe dla praktyków.

Czy zapłacona zaliczka na towar, który nigdy nie dotarł, uprawnia do odliczenia VAT? TSUE wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI