C-106/19 i C-232/19

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2022-07-14
cjeuprawo_ue_ogolneprawo instytucjonalneWysokatrybunal
siedziba agencjiEMAprawo instytucjonalnekompetencjeprawodawca UEpaństwa członkowskieprocedura ustawodawczadopuszczalność skargiinteres prawnylegitymacja procesowa

Podsumowanie

Trybunał Sprawiedliwości UE oddalił skargi Włoch i gminy Mediolan o stwierdzenie nieważności rozporządzenia ustalającego siedzibę Europejskiej Agencji Leków w Amsterdamie, uznając, że kompetencja do ustalenia siedziby agencji należy do prawodawcy UE, a nie państw członkowskich, oraz że Parlament Europejski nie został pozbawiony swoich prerogatyw.

Włochy i gmina Mediolan wniosły skargi o stwierdzenie nieważności rozporządzenia ustalającego siedzibę Europejskiej Agencji Leków (EMA) w Amsterdamie. Argumentowały, że naruszono prerogatywy Parlamentu Europejskiego i że decyzja państw członkowskich o wyborze Amsterdamu była wadliwa. Trybunał Sprawiedliwości UE uznał skargi za niedopuszczalne w odniesieniu do gminy Mediolan, ale rozpoznał je co do istoty. Stwierdził, że kompetencja do ustalenia siedziby agencji należy do prawodawcy Unii, a nie państw członkowskich, i że art. 341 TFUE nie ma zastosowania do agencji. Trybunał uznał również, że Parlament Europejski nie został pozbawiony swoich prerogatyw, a decyzja państw członkowskich miała jedynie charakter polityczny. W konsekwencji skargi zostały oddalone.

Skargi Republiki Włoskiej i gminy Mediolan dotyczyły stwierdzenia nieważności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1718, które ustaliło siedzibę Europejskiej Agencji Leków (EMA) w Amsterdamie. Skarżący argumentowali, że naruszono prerogatywy Parlamentu Europejskiego w procesie legislacyjnym oraz że decyzja państw członkowskich o wyborze Amsterdamu była wadliwa. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) rozpoznał skargi, uznając najpierw skargę gminy Mediolan za dopuszczalną, mimo że nie jest ona państwem członkowskim. Następnie TSUE rozpoznał sprawę co do istoty, stwierdzając, że kompetencja do ustalenia siedziby agencji Unii, takich jak EMA, należy do prawodawcy Unii, a nie do państw członkowskich działających na podstawie art. 341 TFUE. Trybunał podkreślił, że art. 341 TFUE odnosi się wyłącznie do instytucji Unii, a nie do agencji. TSUE uznał również, że decyzja państw członkowskich z dnia 20 listopada 2017 r. ustalająca siedzibę EMA w Amsterdamie miała jedynie charakter polityczny i nie była prawnie wiążąca, w związku z czym nie mogła ograniczać prerogatyw prawodawcy Unii. Trybunał stwierdził, że Parlament Europejski nie został pozbawiony swoich uprawnień legislacyjnych, a proces legislacyjny, choć mógł być pod wpływem politycznym, przebiegł zgodnie z prawem. W konsekwencji, TSUE oddalił obie skargi jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Kompetencja do ustalenia miejsca siedziby organu lub jednostki organizacyjnej Unii należy do prawodawcy Unii, a nie do państw członkowskich na podstawie art. 341 TFUE. Artykuł ten odnosi się wyłącznie do instytucji Unii.

Uzasadnienie

Trybunał analizował brzmienie, kontekst i cel art. 341 TFUE. Stwierdził, że przepis ten odnosi się wyłącznie do 'instytucji Unii' wymienionych w art. 13 ust. 1 TUE, a nie do agencji. Wskazał, że traktaty wyraźnie rozróżniają instytucje od organów i jednostek organizacyjnych. W związku z tym, ustalenie siedziby agencji należy do prawodawcy Unii, który działa zgodnie z odpowiednimi procedurami ustawodawczymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skarge

Strona wygrywająca

Rada i Parlament Europejski

Strony

NazwaTypRola
Republika Włoskapanstwo_czlonkowskieskarżący
Comune di Milanoinneskarżący
Rada Unii Europejskiejinstytucja_uepozwany
Parlament Europejskiinstytucja_uepozwany
Królestwo Niderlandówpanstwo_czlonkowskieinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (16)

Główne

TFUE art. 341

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Dotyczy wyłącznie siedzib instytucji Unii, nie agencji.

TFUE art. 263

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna skargi o stwierdzenie nieważności dla osób fizycznych i prawnych.

TFUE art. 114

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna przyjęcia zaskarżonego rozporządzenia (harmonizacja przepisów).

TFUE art. 168

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Podstawa prawna przyjęcia zaskarżonego rozporządzenia (zdrowie publiczne).

Rozporządzenie (UE) 2018/1718

Pomocnicze

TFUE art. 289

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Definicja aktu ustawodawczego.

TFUE art. 294

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zwykła procedura ustawodawcza.

TUE art. 10

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada demokracji przedstawicielskiej.

TUE art. 13

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada równowagi instytucjonalnej.

TUE art. 14

Traktat o Unii Europejskiej

Rola i prerogatywy Parlamentu Europejskiego.

TUE art. 50

Traktat o Unii Europejskiej

Procedura wystąpienia z Unii.

Rozporządzenie (WE) nr 726/2004

Decyzja 93/C 323/01

Decyzja z Edynburga

protokół nr 6

Protokół (nr 6) w sprawie ustalenia siedzib instytucji i niektórych organów, jednostek organizacyjnych i służb Unii Europejskiej

Decyzja Rady 2009/937/UE

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kompetencja do ustalenia siedziby agencji Unii należy do prawodawcy Unii, a nie państw członkowskich. Decyzja państw członkowskich o wyborze siedziby EMA miała charakter polityczny i nie była prawnie wiążąca. Parlament Europejski nie został pozbawiony swoich prerogatyw legislacyjnych. Gmina Mediolan posiada legitymację procesową i interes prawny do wniesienia skargi.

Odrzucone argumenty

Kompetencja do ustalenia siedziby EMA należy do państw członkowskich na podstawie art. 341 TFUE. Decyzja państw członkowskich o wyborze siedziby EMA była prawnie wiążąca i naruszyła prerogatywy Parlamentu. Zaskarżone rozporządzenie jest wadliwe z powodu wadliwości decyzji państw członkowskich. Gmina Mediolan nie posiada legitymacji procesowej ani interesu prawnego.

Godne uwagi sformułowania

kompetencja do decydowania o ustaleniu miejsca siedziby organów i jednostek organizacyjnych Unii nie należy do państw członkowskich, lecz do prawodawcy Unii decyzja z dnia 20 listopada 2017 r. jest pozbawiona wiążących skutków prawnych w prawie Unii prerogatywy Parlamentu Europejskiego nie zostały naruszone

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

A. Arabadjiev

sędzia

K. Jürimäe

sędzia

C. Lycourgos

sędzia

E. Regan

sędzia

S. Rodin

sędzia

I. Jarukaitis

sędzia

J. Passer

prezes izby

J.-C. Bonichot

sędzia

M. Safjan

sędzia

F. Biltgen

sędzia

P.G. Xuereb

sędzia

A. Kumin

sędzia

N. Wahl

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kompetencji prawodawcy Unii w zakresie siedzib agencji, dopuszczalność skargi przez jednostki samorządu terytorialnego, charakter prawny decyzji międzyrządowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania siedziby agencji UE.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podziału kompetencji między instytucjami UE a państwami członkowskimi oraz dopuszczalności skargi przez podmioty inne niż państwa członkowskie, co ma znaczenie dla praktyki prawniczej.

Kto decyduje o siedzibie agencji UE? Trybunał Sprawiedliwości rozstrzyga spór między Włochami a Amsterdamem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI