C-100/21

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej2023-03-21
cjeuprawo_ue_ogolneochrona srodowiskaWysokatrybunal
emisjeNOxurządzenie ograniczające skuteczność działaniaokno termiczneodszkodowanieodpowiedzialność producentahomologacjaochrona konsumentówprawo UE

Podsumowanie

Trybunał orzekł, że przepisy UE dotyczące homologacji pojazdów chronią indywidualnych nabywców przed producentami wprowadzającymi do obrotu pojazdy z nielegalnymi urządzeniami ograniczającymi emisje, a odszkodowanie powinno być adekwatne do szkody.

Sprawa dotyczyła nabywcy pojazdu z silnikiem Diesla, który był wyposażony w oprogramowanie ograniczające recyrkulację spalin w zależności od temperatury zewnętrznej ('okno termiczne'), co prowadziło do zwiększonych emisji NOx. Nabywca domagał się odszkodowania od producenta. Trybunał rozstrzygnął, że przepisy UE dotyczące homologacji pojazdów i emisji zanieczyszczeń chronią nie tylko interesy ogólne, ale także indywidualnych nabywców. W przypadku szkody, odszkodowanie powinno być adekwatne do poniesionej straty, a jego szczegółowe zasady określa prawo krajowe, o ile jest ono zgodne z zasadą skuteczności.

Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Landgericht Ravensburg dotyczył wykładni przepisów UE dotyczących homologacji pojazdów silnikowych i emisji zanieczyszczeń, w szczególności dyrektywy 2007/46/WE i rozporządzenia (WE) nr 715/2007. Sprawa dotyczyła nabywcy pojazdu z silnikiem wysokoprężnym, który był wyposażony w oprogramowanie ograniczające działanie zaworu recyrkulacji spalin (zawór EGR) w zależności od temperatury zewnętrznej ('okno termiczne'), co prowadziło do zwiększenia emisji tlenków azotu (NOx) ponad dopuszczalne normy. Nabywca dochodził od producenta odszkodowania na podstawie niemieckiego prawa cywilnego, argumentując, że pojazd był wyposażony w zabronione urządzenie ograniczające skuteczność działania. Kluczowe pytania dotyczyły tego, czy przepisy UE chronią indywidualnych nabywców, czy prawo do odszkodowania powinno obejmować każdy przypadek zawinionego działania producenta, oraz jak obliczyć odszkodowanie, w tym kwestię zaliczenia korzyści z użytkowania pojazdu. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, orzekając w wielkiej izbie, stwierdził, że przepisy te chronią również indywidualnych nabywców, zapewniając im prawo do odszkodowania od producenta w przypadku szkody spowodowanej przez niezgodne z prawem urządzenie ograniczające skuteczność działania. Trybunał podkreślił, że zasady obliczania odszkodowania, w tym kwestia zaliczenia korzyści z użytkowania pojazdu, należą do kompetencji państw członkowskich, pod warunkiem że zapewniają one skuteczne, proporcjonalne i odstraszające sankcje oraz że odszkodowanie jest adekwatne do poniesionej szkody i nie prowadzi do bezpodstawnego wzbogacenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Tak, przepisy te chronią również indywidualnych nabywców pojazdów silnikowych w stosunku do producenta, gdy pojazd jest wyposażony w zabronione urządzenie ograniczające skuteczność działania.

Uzasadnienie

Przepisy te ustanawiają bezpośredni związek między producentem a nabywcą, gwarantując zgodność pojazdu z prawem UE. Świadectwo zgodności wydawane przez producenta ma na celu ochronę nabywcy przed niedopełnieniem przez producenta obowiązku wprowadzania do obrotu zgodnych pojazdów. Wykrycie niezgodności po homologacji może podważyć ważność homologacji i świadectwa zgodności, działając na szkodę nabywcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odpowiedz_na_pytanie

Strona wygrywająca

skarżący (QB) w zakresie ochrony prawnej i możliwości dochodzenia odszkodowania, choć szczegółowe zasady obliczenia należą do prawa krajowego.

Strony

NazwaTypRola
QBosoba_fizycznaskarżący
Mercedes-Benz Group AGspolkapozwany
Daimler AGspolkapozwany
Auto Y GmbHspolkainne
Rząd niemieckiorgan_krajowyinterwenient
Komisja Europejskainstytucja_ueinterwenient

Przepisy (7)

Główne

dyrektywa ramowa art. 18 § 1

Dyrektywa 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Producent wydaje świadectwo zgodności, które towarzyszy każdemu pojazdowi.

dyrektywa ramowa art. 26 § 1

Dyrektywa 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Państwa członkowskie rejestrują, sprzedają lub dopuszczają do ruchu pojazdy tylko wtedy, gdy mają one ważne świadectwo zgodności.

dyrektywa ramowa art. 46

Dyrektywa 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

Państwa członkowskie określają skuteczne, proporcjonalne i odstraszające sankcje za naruszenie przepisów dyrektywy.

rozporządzenie nr 715/2007 art. 5 § 2

Rozporządzenie (WE) nr 715/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady

Stosowanie urządzeń ograniczających skuteczność działania układów kontrolujących emisje zanieczyszczeń jest zabronione, z wyjątkiem sytuacji niezbędnych dla zabezpieczenia silnika lub bezpieczeństwa pojazdu.

BGB art. 823 § 2

Kodeks cywilny (Niemcy)

Naprawienie szkody wynikłej z naruszenia ustawy chroniącej drugą osobę.

Pomocnicze

rozporządzenie nr 715/2007 art. 3 § 10

Rozporządzenie (WE) nr 715/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady

Definicja urządzenia ograniczającego skuteczność działania.

ZPO art. 348 § 3

Kodeks postępowania cywilnego (Niemcy)

Obowiązek przekazania sprawy izbie cywilnej przez sąd jednoosobowy w przypadku szczególnych trudności lub zasadniczego znaczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy UE dotyczące homologacji i emisji zanieczyszczeń chronią indywidualnych nabywców. Nabywca ma prawo do odszkodowania od producenta za pojazd z nielegalnym urządzeniem ograniczającym skuteczność działania. Odszkodowanie powinno być adekwatne do szkody, a jego zasady określa prawo krajowe, o ile jest zgodne z prawem UE.

Odrzucone argumenty

Przepisy UE dotyczące homologacji i emisji mają na celu wyłącznie ochronę interesów ogólnych (środowisko, bezpieczeństwo drogowe). Indywidualny nabywca nie jest chroniony przez te przepisy. Zaliczenie korzyści z użytkowania pojazdu na poczet odszkodowania jest zawsze wymagane. Sąd jednoosobowy nie może zwrócić się do TSUE z wnioskiem prejudycjalnym, jeśli sprawa ma zasadnicze znaczenie.

Godne uwagi sformułowania

urządzenie ograniczające skuteczność działania okno termiczne ochrona interesów indywidualnych nabywców zasada skuteczności adekwatne odszkodowanie bezpodstawne wzbogacenie

Skład orzekający

K. Lenaerts

prezes

L. Bay Larsen

wiceprezes

A. Arabadjiev

prezes izby

A. Prechal

prezes izby

K. Jürimäe

prezes izby

P. G. Xuereb

sprawozdawca

M. Ilešič

sędzia

N. Piçarra

sędzia

I. Jarukaitis

sędzia

A. Kumin

sędzia

N. Jääskinen

sędzia

N. Wahl

sędzia

I. Ziemele

sędzia

Z. Csehi

sędzia

O. Spineanu-Matei

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ochrona praw nabywców pojazdów z wadami prawnymi (niezgodność z normami emisji), odpowiedzialność producentów za wprowadzanie do obrotu niezgodnych pojazdów, zasady ustalania odszkodowania w przypadku naruszenia prawa UE."

Ograniczenia: Szczegółowe zasady obliczania odszkodowania zależą od prawa krajowego. Ocena, czy konkretne oprogramowanie stanowi zabronione urządzenie ograniczające skuteczność działania, należy do sądu krajowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu 'Dieselgate' i jego konsekwencji dla konsumentów, łącząc prawo ochrony środowiska z prawem cywilnym i ochroną konsumentów. Wyjaśnia, jak prawo UE chroni indywidualne interesy w obliczu naruszeń przez dużych producentów.

Kupujesz auto z 'dieslem'? Uważaj na 'okno termiczne' – TSUE wyjaśnia, jak dochodzić odszkodowania od producenta!

Sektor

motoryzacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI