(...)

Sąd Okręgowy w PoznaniuPoznań2021-12-15
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
księgi wieczystewpiswłasnośćsąd wieczystoksięgowykompetencje sądupostępowanie wieczystoksięgowenieruchomościspadek

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie sądu niższej instancji, nakazując wpis własności na rzecz wnioskodawcy, uznając ograniczone kompetencje sądu wieczystoksięgowego.

Sąd Rejonowy we Wrześni oddalił wniosek o wpis własności nieruchomości na rzecz Z. B., wskazując na potrzebę wykazania, że nieruchomość weszła do majątku wspólnego małżeńskiego T. B. Sąd Okręgowy w Poznaniu, rozpoznając apelację, uchylił to postanowienie. Uznał, że sąd wieczystoksięgowy ma ograniczone kompetencje i nie powinien rozstrzygać sporów o istnienie praw, a jedynie badać dokumenty pod kątem ich zdolności do wykreowania, zmiany lub wygaszenia prawa. W związku z tym, nakazał dokonanie wpisu zgodnie z wnioskiem.

Sprawa dotyczyła wniosku Z. B. o wpis własności nieruchomości w księdze wieczystej KW nr (...). Sąd Rejonowy we Wrześni oddalił ten wniosek, argumentując, że wnioskodawca nie wykazał, iż nieruchomość weszła do majątku wspólnego małżeńskiego T. B., który był pierwotnie wpisany jako właściciel. Sąd Rejonowy powołał się na art. 31 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Wnioskodawca złożył apelację, zarzucając sądowi I instancji błąd co do okoliczności faktycznych i naruszenie przepisów postępowania. Sąd Okręgowy w Poznaniu uznał apelację za uzasadnioną. Podkreślił, że sąd wieczystoksięgowy ma ograniczone kompetencje (art. 626^8 § 2 k.p.c.) i nie powinien rozstrzygać sporów o istnienie praw. Jego zadaniem jest zbadanie wniosku i dołączonych dokumentów pod kątem ich formy i treści, czyli ich zdolności do wykreowania, zmiany lub wygaszenia prawa. Okoliczności podniesione przez Sąd Rejonowy (dotyczące majątku wspólnego małżeńskiego) wykraczały poza zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego, który powinien opierać się na treści księgi wieczystej oraz treści wniosku i dołączonych dokumentów (w tym przypadku prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po T. B. na rzecz Z. B.). W związku z tym Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, uchylając je i nakazując dokonanie wpisu własności na rzecz Z. B.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sąd wieczystoksięgowy ma ograniczone kompetencje i nie powinien rozstrzygać sporów o istnienie praw, a jedynie badać dokumenty pod kątem ich formy i treści, czyli ich zdolności do wykreowania, zmiany lub wygaszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na art. 626^8 § 2 k.p.c., wskazując, że celem ograniczenia kognicji sądu wieczystoksięgowego jest zabezpieczenie postępowania przed uwikłaniem w rozstrzyganie sporów o istnienie praw oraz zapewnienie sprawności i przejrzystości ksiąg wieczystych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i nakazanie wpisu

Strona wygrywająca

Z. B.

Strony

NazwaTypRola
Z. B.osoba_fizycznawnioskodawca
T. B.osoba_fizycznadotychczasowy właściciel

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 626^8 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Ograniczenie kognicji sądu wieczystoksięgowego.

k.p.c. art. 626^9

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia wniosku o wpis.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o procesie do postępowań nieprocesowych.

u.k.w.h. art. 31

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Wymagane dokumenty do wykazania nabycia nieruchomości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ograniczone kompetencje sądu wieczystoksięgowego. Sąd wieczystoksięgowy nie powinien rozstrzygać sporów o istnienie praw. Okoliczności dotyczące majątku wspólnego małżeńskiego wykraczają poza kognicję sądu wieczystoksięgowego.

Odrzucone argumenty

Nieruchomość nie weszła do majątku wspólnego małżeńskiego T. B.

Godne uwagi sformułowania

ograniczenia kognicji sądu wieczystego potrzeba zabezpieczenia postępowania o wpis przed deformacją polegającą na uwikłaniu sądu prowadzącego księgi w rozstrzyganie sporów o istnienie praw nie tylko sprawności działania tego sądu, ale i przejrzystości prowadzonym przez niego księgom

Skład orzekający

Maria Antecka

przewodnicząca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie kompetencji sądu wieczystoksięgowego i zakresu jego kognicji przy rozpoznawaniu wniosków o wpis."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wpis własności na podstawie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, gdzie sąd niższej instancji błędnie rozszerzył zakres badania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne zasady dotyczące ograniczonej kognicji sądu wieczystoksięgowego, co jest kluczowe dla praktyków prawa nieruchomości.

Sąd wieczystoksięgowy nie jest od rozstrzygania sporów o majątek – kluczowe orzeczenie dla rynku nieruchomości.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 15 grudnia 2021 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodnicząca: sędzia Maria Antecka po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2021 roku w Poznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. B. o wpis własności na skutek apelacji wniesionej przez wnioskodawcę od postanowienia Sądu Rejonowego we Wrześni z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt (...) , KW (...) postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie w punkcie 1. i nakazać dokonanie wpisu zgodnie z wnioskiem; 2. kosztami postępowania apelacyjnego obciążyć wnioskodawcę w zakresie poniesionym. Maria Antecka UZASADNIENIE punktu 1. postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 15 grudnia 2021 r. W sprawie z wniosku Z. B. , o wpis własności w księdze wieczystej KW nr (...) , Sąd Rejonowy we Wrześni postanowieniem z 6 lipca 2021 r. oddalił wniosek (punkt 1. ) oraz kosztami postępowania obciążył wnioskodawcę w zakresie poniesionym (punkt 2.). W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że prawo własności nieruchomości zapisanej w księdze wieczystej Kw nr (...) przysługuje T. B. . Z. B. domaga się wpisu siebie w miejsce dotychczasowego właściciela na podstawie prawomocnego postanowienia wydanego przez Sąd Rejonowy we Wrześni w spawie I Ns 88/20. Zdaniem Sądu Rejonowego, skoro w chwili nabycia przedmiotowej nieruchomości T. B. pozostawał w związku małżeńskim to wnioskodawca winien wykazać na podstawie dokumentów wymaganych przez art.31 u.k.w.h., że nieruchomość ta weszła do majątku wspólnego małżeńskiego T. B. . Z orzeczeniem tym nie zgodził się wnioskodawca, zaskarżając je apelacją i wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i nakazane wpisu zgodnie z wnioskiem, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Apelujący zarzucił sądowi I instancji błąd co do okoliczności faktycznych, naruszenie przepisów postepowania i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja okazała się uzasadniona. Sąd Rejonowy pominął normę procesowa wynikającą z art. 626 8 §2 k.p.c. , przesądzającą o woli ustawodawcy ograniczenia kognicji sądu wieczystoksięgowego. Przyczyną, dla której ustawodawca zdecydował o ograniczeniu kognicji była, z uwagi na funkcje ksiąg wieczystych, potrzeba zabezpieczenia postępowania o wpis przed deformacją polegającą na uwikłaniu sądu prowadzącego księgi w rozstrzyganie sporów o istnienie praw podlegających ochronie, a także zapewnienie nie tylko sprawności działania tego sądu, ale i przejrzystości prowadzonym przez niego księgom. Sąd rozstrzygający zatem wniosek o wpis, ma obowiązek zbadania tego wniosku, obowiązek zbadania dołączonych do niego dokumentów, tak w zakresie ich formy jak i treści to jest ich zdolności do wykreowania, zmiany lub wygaszenia prawa, które ma być wpisane lub wykreślone z księgi ( por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2014 r., II CSK 218/13). Zgodnie z art. 626 9 k.p.c. Sąd oddala wniosek o wpis, jeżeli brak jest podstaw albo istnieją przeszkody do jego dokonania. Okoliczności, jakie Sąd Rejonowy powołał w uzasadnieniu oddalenia wniosku o wpis mieszczą się poza treścią księgi wieczystej ( w dziale II. księgi wieczystej KW nr (...) wpisany jest jako właściciel T. B. ) oraz poza treścią wniosku i dołączonych do niego dokumentów (odpis prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po T. B. w całości przez Z. B. i wniosek o wpisanie prawa własności na rzecz Z. B. ). Z przyczyn opisanych wyżej, wniosek o wpis prawa własności zgodnie z żądaniem Z. B. winien być uwzględniony Mając powyższe na względzie, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386§1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżone postanowienie w punkcie 1., uchylając je i nakazując dokonanie wpisu zgodnie z wnioskiem. Maria Antecka

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI