Orzeczenie · 2025-12-16

saos:548540Odprawa funkcjonariusz celny przekształcenia służby w prace

Sąd
Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2025-12-16
SAOSPracyprawo pracyWysokarejonowy
Krajowa Administracja SkarbowaSłużba Celnareformaprzekształcenie stosunku pracyodprawazwolnienie ze służbySąd Najwyższyorzecznictwo

Sprawa dotyczyła roszczenia powódki T. U. o zasądzenie odprawy pieniężnej w związku z zakończeniem jej stosunku służbowego w Służbie Celnej i przekształceniem go w stosunek pracy na podstawie umowy o pracę, co nastąpiło w wyniku reformy Krajowej Administracji Skarbowej (KAS). Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi zasądził na rzecz powódki kwotę 39.249,78 zł tytułem odprawy pieniężnej, uznając, że pomimo przyjęcia propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, wygaśnięcie dotychczasowego stosunku służbowego należy traktować jako zwolnienie ze służby, co uzasadnia prawo do odprawy. Sąd oparł się na uchwale Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2020 r. (III PZP 7/19) oraz późniejszych orzeczeniach, które wskazywały na potrzebę wypełnienia luki legislacyjnej poprzez wykładnię celowościową i systemową, traktując przekształcenie stosunku służbowego w stosunek pracy jako równoznaczne ze zwolnieniem ze służby i przyznając prawo do odprawy jako gratyfikacji za wieloletnią służbę. Sąd Rejonowy zasądził również odsetki ustawowe od dnia 1 czerwca 2017 roku, uznając ten termin za datę wymagalności roszczenia. Pozwany Skarb Państwa zaskarżył wyrok, zarzucając błędną wykładnię przepisów materialnych i procesowych, w tym kwestionując prawo powódki do odprawy w sytuacji przekształcenia stosunku służbowego w stosunek pracy. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił apelację, w pełni podzielając stanowisko Sądu Rejonowego i wskazując na utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego, w tym uchwałę z dnia 6 lutego 2024 r. (III PZP 2/23), która przesądziła o prawie funkcjonariuszy „ucywilnionych” do odprawy pieniężnej. Sąd Okręgowy podkreślił, że odprawa ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę i utratę związanych z nią przywilejów, a jej przyznanie w tej sytuacji jest uzasadnione konstytucyjną zasadą równości. Sąd Okręgowy oddalił również zarzut dotyczący kosztów procesu, uznając, że nie zachodziły szczególne okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 102 k.p.c.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie prawa do odprawy pieniężnej dla funkcjonariuszy, których stosunek służbowy przekształcił się w stosunek pracy w wyniku reformy KAS, oraz kwestie związane z wymagalnością roszczeń i naliczaniem odsetek.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z reformą KAS i przekształceniem stosunku służbowego w stosunek pracy. Interpretacja przepisów może być specyficzna dla tego okresu i reformy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy funkcjonariuszowi Służby Celnej, którego stosunek służbowy przekształcił się w stosunek pracy w wyniku reformy KAS, przysługuje odprawa pieniężna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, funkcjonariuszowi przysługuje odprawa pieniężna, gdyż wygaśnięcie stosunku służbowego w wyniku przyjęcia propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę należy traktować jako zwolnienie ze służby, co uzasadnia prawo do odprawy jako gratyfikacji za wieloletnią służbę.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, które wskazuje na potrzebę wypełnienia luki legislacyjnej poprzez wykładnię funkcjonalną i systemową. Przyjęto, że wygaśnięcie stosunku służbowego w wyniku przyjęcia propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę jest równoznaczne ze zwolnieniem ze służby, co uzasadnia prawo do odprawy pieniężnej jako gratyfikacji za wieloletnią służbę i rekompensaty za utratę przywilejów związanych ze statusem funkcjonariusza.

Od kiedy należy naliczać odsetki ustawowe za opóźnienie w wypłacie odprawy pieniężnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odsetki ustawowe za opóźnienie należy naliczać od dnia 1 czerwca 2017 roku, jako daty wymagalności roszczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że odprawa powinna być wypłacona w dniu ziszczenia się wszystkich przesłanek warunkujących jej przyznanie, czyli w ostatnim dniu służby powódki. W związku z tym, pozwany pozostawał w opóźnieniu od tej daty. Podkreślono, że odsetki przysługują nawet, gdy opóźnienie wynika z okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności, a także że wyrok Sądu Najwyższego nie tworzy prawa, a jedynie wyznacza kierunki jego wykładni.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zasądzenie
Strona wygrywająca
T. U.

Strony

NazwaTypRola
T. U.osoba_fizycznapowódka
Skarb Państwa – (...) w P.organ_państwowypozwany

Przepisy (12)

Główne

p.w. KAS art. 170 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby.

p.w. KAS art. 171 § ust. 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

W przypadku przyjęcia propozycji zatrudnienia, dotychczasowy stosunek służbowy przekształca się w stosunek pracy.

u. Służbie Celnej art. 163 § ust. 4

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej

Funkcjonariuszowi zwolnionemu ze służby w związku ze zniesieniem lub reorganizacją jednostki organizacyjnej przysługuje odprawa.

Pomocnicze

p.w. KAS art. 165 § ust. 3

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Funkcjonariusze celni pełniący służbę w izbach celnych stają się funkcjonariuszami KAS, zachowując ciągłość służby.

p.w. KAS art. 165 § ust. 7

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Dyrektorzy izb administracji skarbowej składają funkcjonariuszom propozycje nowych warunków zatrudnienia lub pełnienia służby.

p.w. KAS art. 170 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej

Stosunki służbowe funkcjonariuszy KAS wygasają z dniem 31 sierpnia 2017 r., jeżeli nie otrzymają pisemnej propozycji nowych warunków zatrudnienia lub pełnienia służby do dnia 31 maja 2017 r.

k.c. art. 481 § § 1 i § 2

Kodeks cywilny

Zasady dotyczące odsetek ustawowych za opóźnienie.

k.p.c. art. 98 § § 1 i § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość odstąpienia od obciążania strony przegrywającej kosztami procesu w wypadkach szczególnie uzasadnionych.

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego w sprawach ze stosunku pracy.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa i równego traktowania przez władze publiczne.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona własności i prawa własności intelektualnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przekształcenie stosunku służbowego w stosunek pracy należy traktować jako zwolnienie ze służby, co uzasadnia prawo do odprawy pieniężnej. • Odprawa pieniężna ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę i rekompensaty za utratę przywilejów związanych ze statusem funkcjonariusza. • Naliczanie odsetek ustawowych od dnia 1 czerwca 2017 roku jako daty wymagalności roszczenia.

Odrzucone argumenty

Przekształcenie stosunku służbowego w stosunek pracy nie jest równoznaczne ze zwolnieniem ze służby i nie daje prawa do odprawy. • Prawo do odprawy nie wynika wprost z obowiązujących przepisów, a pozwany nie pozostawał w zwłoce w wypłacie.

Godne uwagi sformułowania

wygaśnięcie stosunku służbowego funkcjonariusza traktuje się jak zwolnienie ze służby • odprawa w służbach mundurowych ma charakter gratyfikacji za wieloletnią służbę • wypełnienia luki legislacyjnej przez sięgnięcie do innych metod wykładni • traktować jak zwolnienie ze służby

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do odprawy pieniężnej dla funkcjonariuszy, których stosunek służbowy przekształcił się w stosunek pracy w wyniku reformy KAS, oraz kwestie związane z wymagalnością roszczeń i naliczaniem odsetek."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z reformą KAS i przekształceniem stosunku służbowego w stosunek pracy. Interpretacja przepisów może być specyficzna dla tego okresu i reformy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej reformy administracyjnej i jej konsekwencji dla pracowników, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem pracy i administracyjnym. Orzecznictwo Sądu Najwyższego w tej kwestii ma znaczenie praktyczne.

Czy przekształcenie służby w pracę oznacza utratę odprawy? Sąd Najwyższy rozstrzyga.

Dane finansowe

WPS: 39 249,78 PLN

odprawa pieniężna: 39 249,78 PLN

zwrot kosztów procesu: 2700 PLN

Sektor

administracja publiczna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst