saos:377905
Podsumowanie
Sąd Okręgowy oddalił apelację od postanowienia o oddaleniu wniosku o wpis hipoteki kaucyjnej, uznając, że obciążenie nieruchomości po jej zajęciu przez komornika jest nieważne.
Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał apelację M. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w Gryficach, które oddaliło wniosek o wpis hipoteki kaucyjnej. Sąd Okręgowy uznał apelację za nieuzasadnioną, podkreślając, że obciążenie nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu przez komornika jest nieważne na mocy art. 930 § 3 k.p.c., nawet jeśli późniejsze postępowanie egzekucyjne zostało umorzone.
Sąd Okręgowy w Szczecinie, rozpoznając apelację M. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w Gryficach o oddaleniu wniosku o wpis hipoteki kaucyjnej, oddalił apelację. Sąd pierwszej instancji oddalił wniosek, wskazując na nieważność obciążenia nieruchomości po jej zajęciu przez komornika, zgodnie z art. 930 § 3 k.p.c. Apelujący załączył postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, jednak Sąd Okręgowy uznał, że nawet umorzenie egzekucji nie konwaliduje czynności obciążenia nieruchomości dokonanej po jej zajęciu. Sąd podkreślił, że pierwsze zajęcie nieruchomości nie wyklucza kolejnego w interesie innego wierzyciela, ale obciążenie przez dłużnika po zajęciu jest nieważne. Sąd odwołał się do uchwały Sądu Najwyższego III CZP 15/08, która potwierdza, że po nowelizacji KPC obciążenie nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu jest nieważne. Ponadto, sąd wieczystoksięgowy bada jedynie stan rzeczy istniejący w chwili złożenia wniosku i nie stosuje art. 316 § 1 k.p.c. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520 § 1 k.p.c., uznając, że w postępowaniu wieczystoksięgowym brak jest podstaw do odstąpienia od reguły wzajemnego ponoszenia kosztów.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, obciążenie nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu przez komornika jest nieważne, nawet jeśli późniejsze postępowanie egzekucyjne zostało umorzone.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do art. 930 § 3 k.p.c., który stanowi, że obciążenie nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu jest nieważne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego nie konwaliduje tej nieważnej czynności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
brak wskazania konkretnej strony wygrywającej, apelacja oddalona
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. B. | inne | wnioskodawca |
| M. S. | inne | uczestnik postępowania / apelujący |
| Firmy Handlowej (...) Warchoł – (...) Spółki Jawnej w S. | spółka | uczestnik postępowania |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 930 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Obciążenie nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu jest nieważne.
Pomocnicze
k.p.c. art. 925 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nieruchomość jest zajęta z chwilą doręczenia dłużnikowi wezwania lub dokonania wpisu w księdze wieczystej/złożenia wniosku komornika do zbioru dokumentów.
k.p.c. art. 927 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wierzyciel przyłącza się do postępowania wszczętego wcześniej i ma te same prawa co pierwszy wierzyciel.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu procesowym do innych postępowań.
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego ponoszenia kosztów postępowania.
k.p.c. art. 626 § 8 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres badania wniosku o wpis w księdze wieczystej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieważność obciążenia nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu na podstawie art. 930 § 3 k.p.c. Brak możliwości stosowania art. 316 § 1 k.p.c. w postępowaniu wieczystoksięgowym. Ograniczony zakres badania wniosku o wpis w księdze wieczystej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja apelującego oparta na umorzeniu postępowania egzekucyjnego jako podstawie do wpisu hipoteki.
Godne uwagi sformułowania
obciążenia przez dłużnika nieruchomości po jej zajęciu jest nieważne nie każde obciążanie nieruchomości jest nieważne, ale tylko to dokonane przez dłużnika wszelkie obciążenia dokonywane przez dłużnika z mocy prawa są nieważne sąd rozpoznając wniosek o wpis w księdze wieczystej związany jest stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku sąd prowadzący księgi wieczyste ocenia zatem jako materiał dowodowy jedynie dokumenty mające stanowić podstawę wpisu
Skład orzekający
Zbigniew Ciechanowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Grzesik
sędzia
Marzenna Ernest
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 930 § 3 k.p.c. dotyczącego nieważności obciążeń nieruchomości po zajęciu oraz zakresu badania sądu wieczystoksięgowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia nieruchomości po jej zajęciu w postępowaniu egzekucyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z obciążaniem nieruchomości po zajęciu egzekucyjnym, co ma istotne znaczenie praktyczne dla wierzycieli i dłużników.
“Czy można obciążyć nieruchomość po jej zajęciu przez komornika? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
POSTANOWIENIE Dnia 23 lutego 2018 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Zbigniew Ciechanowicz ( spr.) Sędziowie: SO Małgorzata Grzesik SO Marzenna Ernest po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2018 roku w Szczecinie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. B. z udziałem M. S. i Firmy Handlowej (...) Warchoł – (...) Spółki Jawnej w S. o wpis hipotek w księgach wieczystych (...) , na skutek apelacji M. S. od pkt III postanowienia Sądu Rejonowego w Gryficach z dnia 26 stycznia 2017 r. w sprawie o sygn. akt Dz.KW 1746/09, Dz.KW 1831/09 i Dz.KW 1834/09 postanawia: I. oddalić apelację, II. ustalić, że koszty postępowania strony ponoszą we własnym zakresie. SSO Małgorzata Grzesik SSO Zbigniew Ciechanowicz SSO Marzenna Ernest UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 maja 2009 r. Sąd Rejonowy w Gryficach w sprawie sygn. akt V Dz, Kw. (...) , (...) , (...) , (...) , (...) , (...) KW nr (...) w pkt III oddalił wniosek wnioskodawcy P. B. o wpis hipoteki kaucyjnej łącznej na wniosek Dz. Kw. 1746/09, Dz. Kw 1831/09, Dz. Kw. 1834/09. W uzasadnieniu wskazał, iż jak wynika z treści ksiąg wieczystych KW nr (...) w dziale III dokonano wpisu ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji w dniu 2 grudnia 2003 r. do których nastąpiły kolejne przyłączania. Sąd przytoczył treść art. 930 § 3 k.p.c. wskazując, iż obciążania przez dłużnika nieruchomości po jej zajęciu jest nieważne. Apelację (błędnie nazwaną zażaleniem) od powyższego postanowienia o oddaleniu wniosku o wpis hipoteki kaucyjnej łącznej wniósł M. S. wnosząc o zmianę postanowienia. Do odwołania załączył kserokopię postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Środzie W. . wydanym w sprawie KM 932/03 o stwierdzeniu umorzenia postepowania egzekucyjnego z dnia 21.02. (...) . z mocy samego sprawa na podstawie art. 823 k.p.c. m.in. co do nieruchomości objętych księgą wieczystą KW nr (...) . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja okazała się nieuzasadniona. Zgodnie z treścią art. 925 § 1 k.p.c. w stosunku do dłużnika nieruchomość jest zajęta z chwilą doręczenia mu wezwania. W stosunku do dłużnika, któremu nie doręczono wezwania, jako też w stosunku do osób trzecich, nieruchomość jest zajęta z chwilą dokonania wpisu w księdze wieczystej lub złożenia wniosku komornika do zbioru dokumentów. Natomiast zgodnie z art. 927 § 1 k.p.c. Wierzyciel, który skierował egzekucję do nieruchomości po jej zajęciu przez innego wierzyciela, przyłącza się do postępowania wszczętego wcześniej i nie może żądać powtórzenia czynności już dokonanych; poza tym ma te same prawa co pierwszy wierzyciel. § 2. W przypadku, o którym mowa w § 1 , komornik składa do sądu właściwego do prowadzenia księgi wieczystej wniosek o wpis o przyłączeniu się wierzyciela do egzekucji lub o złożenie wniosku do zbioru dokumentów. Podkreślić zatem należy, iż pierwsze zajęcie nieruchomości nie wyklucza dokonania kolejnego w interesie i na rzecz innego wierzyciela. O ile nie jest to powtórzenie pierwszego zajęcia, to ma ono zagwarantować każdemu wierzycielowi udaremnienie usunięcia rzeczy spod egzekucji. Jak wynika z odpisu Kw nr (...) na dzień 31 marca 2009 r. egzekucja z nieruchomości prowadzona była już w szeregu spraw m.in. w sprawie Km 1072/04, Km 1073/04, (...) , km 2637/04, km1877/03, km 1517/04, (...) , (...) , Km 1752/05, Km 1395/05, Km 445/07, km 1089/05, km 1079/08, km 15373/08, km 1722/08, Km 1578/08, km 1648/08, (...) , km 1605/08, km 1819/08, km 1913/08, km 179/09, 130/09, 322/09, 321/09, km 353/09. W tym stanie rzeczy rację należy przyznać Sądowi I instancji, iż dokonana 27 marca 2009 r. czynność w postaci ustanowienia przez P. B. hipoteki kaucyjnej m.in. na rzecz apelującego była nieważna w myśli art. 930 § 3 k.p.c. . Na ten moment bowiem nieruchomość była zajęta na rzecz innych jeszcze wierzycieli zgodnie z art. 927 § 1 k.p.c. , a nie tylko na rzecz (...) Sp. z o.o. R. legis art. 930 § 3 k.p.c. wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z 29 kwietnia 2008 r. (III CZP 15/08) stwierdzając, że przepis ten dodany został do Kodeksu postępowania cywilnego przez ustawę z 2 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 172, poz. 1804), która weszła w życie z dniem 5 maja 2005 r., gdyż wcześniej w judykaturze utrwalił się pogląd, że do obciążenia przez dłużnika nieruchomości po jej zajęciu ma zastosowanie art. 930 § 1 k.p.c. , zgodnie z którym czynność prawna obciążająca nieruchomość była ważna, ale nie wywierała wpływu na dalszy bieg egzekucji. Ustawodawca miał wątpliwość, czy obciążenie nieruchomości może być prawidłowo uznawane za „rozporządzenie”, o którym mowa w art. 930 § 1 k.p.c. i dlatego do art. 930 dodał § 3 . Po nowelizacji KPC obciążenie nieruchomości przez dłużnika po jej zajęciu jest nieważne. Z treści tego przepisu należy wyciągnąć dwa wnioski. Po pierwsze, nie każde obciążanie nieruchomości jest nieważne, ale tylko to dokonane przez dłużnika. Po drugie, wszelkie obciążenia dokonywane przez dłużnika z mocy prawa są nieważne (zob. Łukasz Matys, NIERUCHOMOŚCI 2015, Nr 8, za SIP Legalis). Powyższych wniosków nie zmienia również okoliczność, iż na mocy postanowień Komornika sądowego przy Sądzie Rejonowy w Gryficach J. K. o umorzeniu egzekucji z nieruchomości we wszystkich wskazanych sprawach w oparciu o treść art. 985 § 1 k.p.c. - czynności zajęcia podlegały uchyleniu i na wniosek wykreśleniu z księgi wieczystej (tom IX KW (...) ). Co ważne bowiem postanowienia komornika pochodzą z października 2010 r., a więc z daty po dokonaniu czynności obciążającej nieruchomość, co w żaden sposób nie może jej konwalidować i czynić wniosek o wpis skutecznym. Dodać tutaj należy, że kwestia odpowiedniego stosowania w postępowaniu wieczystoksięgowym art. 316 § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w sytuacji zmiany okoliczności sprawy między wydaniem zaskarżonego postanowienia o wyrokowaniem przez sąd odwoławczy została rozstrzygnięta w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2009 r. (III CZP 80/09). Sąd Najwyższy przyjął, że sąd rozpoznając wniosek o wpis w księdze wieczystej związany jest stanem rzeczy istniejącym w chwili złożenia wniosku. Nie ma podstaw do stosowania przez sąd wieczystoksięgowy art. 316 § 1 k.p.c. , który umożliwia i nakazuje sądowi rozpoznającemu sprawy w procesie ocenę całokształtu rzeczy przed wydaniem wyroku. Dodać należy, że według art. 626 8 § 2 k.p.c. , sąd rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Sąd prowadzący księgi wieczyste ocenia zatem jako materiał dowodowy jedynie dokumenty mające stanowić podstawę wpisu, które są składane równocześnie z samym wnioskiem. Stanowisko przyjęte w uchwale z dnia 16 grudnia 2009 r., zostało podtrzymane przez Sąd Najwyższy m.in. w postanowieniach: z dnia 1 czerwca 2011 r., II CSK 481/10, z dnia 6 kwietnia 2011 r., I CSK 367/10, z dnia 17 lutego 2011 r., IV CSK 311/10, z dnia 27 lipca 2010 r., II CSK 122/10, czy z dnia 27 lipca 2010 r., II CSK 155/10. W tych okolicznościach na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. apelacja w całości podlegała oddaleniu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. , uznając, że w postępowaniu wieczystoksięgowym brak jest podstaw do odstąpienia od reguły zawartej w tym przepisie. Z istoty postępowania wieczystoksięgowego wynika bowiem, że nie występuje w nim kolizja interesów uczestników postępowania. Jest to bowiem postępowanie rejestrowe, nie ma w nim możliwości rozstrzygania sporów o własność czy prowadzenia jakiegokolwiek postępowania rozpoznawczego, jak to ma miejsce w innych postępowaniach niespornych (tak samo Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 27 lipca 2010 r., II Cz 54/10). SSO Małgorzata Grzesik SSO Zbigniew Ciechanowicz SSO Marzenna Ernest ZARZĄDZENIE 1. Odnotować, zakreślić 2. Doręczyć: wnioskodawcy i skarżącemu z pouczeniem o skardze kasacyjnej. 3. zwrócić akta wieczystoksięgowe ze względu na ich ilość. Dnia 23 lutego 2018 r.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę