saos:490339
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd odrzucił pozew o zapłatę świadczenia rodzinnego z Niemiec z powodu braku jurysdykcji krajowej, wskazując na właściwość sądów niemieckich.
Matka małoletnich powódek domagała się od ojca dzieci zasądzenia kwoty 36465,12 zł tytułem zaległego świadczenia rodzinnego z Niemiec, argumentując, że pozwany nie dostarczył wymaganych dokumentów. Sąd Rejonowy w Poznaniu odrzucił pozew, stwierdzając brak jurysdykcji krajowej. Sąd uznał, że sprawa dotyczy czynu niedozwolonego lub podobnego, a zdarzenie wywołujące szkodę (brak dostarczenia dokumentów) nastąpiło w Niemczech, co czyni właściwym sąd niemiecki.
Powódki, małoletnie Z. R. i P. R., reprezentowane przez matkę A. R., wniosły pozew o zapłatę 36465,12 zł od pozwanego J. R., ojca dzieci. Uzasadnieniem żądania był brak dostarczenia przez pozwanego dokumentów niezbędnych do uzyskania dodatku dyferencyjnego z Niemiec, co skutkowało odmową wypłaty świadczenia przez niemiecki urząd. Sąd Rejonowy Poznań - Stare Miasto w Poznaniu, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić pozew z powodu braku jurysdykcji krajowej. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 4/2009 w sprawie jurysdykcji w sprawach dotyczących zobowiązań alimentacyjnych oraz rozporządzenia nr (...) z 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych. Analizując art. 7 pkt 2 rozporządzenia, sąd uznał, że żądanie powódek ma źródło w odpowiedzialności deliktowej, a miejscem, gdzie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę (brak dostarczenia dokumentów), są Niemcy. W związku z tym, właściwym do rozpoznania sprawy jest sąd niemiecki, a polski sąd nie posiada jurysdykcji krajowej. Sąd odrzucił również możliwość zastosowania przepisów dotyczących zobowiązań alimentacyjnych, wskazując, że sprawa dotyczy świadczenia publicznego, a nie stosunku rodzinnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, polski sąd nie posiada jurysdykcji krajowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że żądanie powódek ma źródło w odpowiedzialności deliktowej, a zdarzenie wywołujące szkodę (brak dostarczenia dokumentów) nastąpiło w Niemczech. Zgodnie z art. 7 pkt 2 rozporządzenia UE nr (...) z 2012 r., właściwym do rozpoznania sprawy jest sąd miejsca, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, czyli sąd niemiecki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie pozwu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. R. | osoba_fizyczna | powódka |
| P. R. | osoba_fizyczna | powódka |
| A. R. | osoba_fizyczna | przedstawicielka ustawowa powódek |
| J. R. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 1099 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd bierze brak jurysdykcji krajowej pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy i w razie stwierdzenia odrzuca pozew.
rozporządzenie art. 7 § pkt 2
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012
Osoba, która ma miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego może być pozwana w innym państwie członkowskim w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego - przed sądy miejsca, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę.
Pomocnicze
rozporządzenie art. 4
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012
Osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane przed sądy tego państwa członkowskiego, a przed sądy innego państwa członkowskiego tylko zgodnie z przepisami rozdziału II.
Rozporządzenie Rady (WE) nr 4/2009
Nie ma zastosowania, gdyż sprawa nie dotyczy zobowiązań alimentacyjnych w rozumieniu tego rozporządzenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak jurysdykcji krajowej polskiego sądu ze względu na miejsce zdarzenia wywołującego szkodę w Niemczech. Niemiecki sąd jest właściwy do rozpoznania sprawy dotyczącej czynu niedozwolonego lub podobnego, gdzie szkoda nastąpiła lub może nastąpić w Niemczech. Sprawa nie podlega jurysdykcji w sprawach alimentacyjnych.
Godne uwagi sformułowania
Pojęcie miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, koncentruje się na miejscu, w którym szkoda zaistniała, oraz na miejscu, w którym nastąpiło zdarzenie będące przyczyną leżącą u podstaw powstania szkody. Okoliczność poniesienia przez powoda szkody nie powoduje przyznania jurysdykcji krajowej sądom miejsca zamieszkania powoda, gdy zdarzenie przyczynowe i urzeczywistnienie się szkody znajdują się w innym państwie członkowskim.
Skład orzekający
Michał Przybył
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie jurysdykcji krajowej w sprawach transgranicznych dotyczących czynów niedozwolonych lub podobnych, w szczególności w kontekście świadczeń z zagranicy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji rozporządzenia UE nr 1215/2012 w odniesieniu do szkody powstałej w wyniku braku współpracy w uzyskaniu świadczeń zagranicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy z jurysdykcją w sprawach transgranicznych, szczególnie gdy dotyczą świadczeń z innego kraju UE i wymagają współpracy między rodzicami mieszkającymi w różnych państwach.
“Polski sąd nie pomoże w uzyskaniu świadczeń z Niemiec – dlaczego?”
Dane finansowe
WPS: 36 465,12 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyPOSTANOWIENIE 11 maja 2023 r. Sąd Rejonowy Poznań - Stare Miasto w P. Wydział I Cywilny w składzie: Przewodniczący: Asesor sądowy Michał Przybył po rozpoznaniu 11 maja 2023 r. w P. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Z. R. , P. R. przeciwko J. R. o zapłatę postanawia: na podstawie art. 1099 § 1 k.p.c. odrzucić pozew Asesor sądowy Michał Przybył ZASADNICZE MOTYWY ROZSTRZYGNIĘCIA: Małoletnie powódki reprezentowane przez matkę A. R. domagają się zapłaty od pozwanego, albowiem nie dostarczył on wymaganych dokumentów umożliwiających uzyskanie należnego dodatku dyferencyjnego w Niemczech. Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr (...) z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz. U. UE. L. z 2012 r. Nr 351, str. 1 z późn. zm., dalej: rozporządzenie) – art. 4 - osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane, niezależnie od ich obywatelstwa, przed sądy tego państwa członkowskiego . Osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane przed sądy innego państwa członkowskiego tylko zgodnie z przepisami ustanowionymi w sekcjach 2-7 rozdziału II ww. rozporządzenia. W ocenie Sądu żądanie powódek ma swoje źródło w odpowiedzialności deliktowej, zatem zastosowanie powinien znaleźć art. 7 pkt 2 rozporządzenia, zgodnie z którym: Osoba, która ma miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego może być pozwana w innym państwie członkowskim w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego - przed sądy miejsca, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę . Pojęcie miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, koncentruje się na miejscu, w którym szkoda zaistniała, oraz na miejscu, w którym nastąpiło zdarzenie będące przyczyną leżącą u podstaw powstania szkody. W takim przypadku dopuszcza się złożenie powództwa przeciwko pozwanemu zgodnie z wyborem powoda: po pierwsze – przed sądem miejsca, w którym szkoda zaistniała, lub po drugie – przed sądem miejsca, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę, jeżeli te dwa miejsca nie są identyczne. Powód może złożyć pozew do sądu w pierwszym lub w drugim miejscu, co powoduje, że jurysdykcja krajowa określona w taki sposób ma dla pozwanego charakter bezwzględnie obowiązujący, a dla powoda – fakultatywny. Jednak pojęcie miejsca gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę nie może być interpretowane zbyt szeroko, aby nie obejmowało swym zasięgiem każdego miejsca, gdzie mogą być odczuwalne negatywne następstwa zdarzenia, które już spowodowało szkodę rzeczywiście powstałą w innym miejscu. Ponadto pojęcie to nie obejmuje swym zasięgiem miejsca zamieszkania powoda, gdzie znajduje się jego ośrodek interesów majątkowych, jedynie z tego względu, że poniósł on tam szkodę, tracąc składniki własnego majątku w innym państwie członkowskim. Okoliczność poniesienia przez powoda szkody nie powoduje przyznania jurysdykcji krajowej sądom miejsca zamieszkania powoda, gdy zdarzenie przyczynowe i urzeczywistnienie się szkody znajdują się w innym państwie członkowskim. Jurysdykcja krajowa miejsca zamieszkania powoda będzie uzasadniona w sytuacji, gdy miejsce to rzeczywiście jest miejscem zdarzenia przyczynowego lub urzeczywistnienia się szkody. Miejscem szkody w niniejszej sprawie pozostaje miejsce położenia urzędu, który wydał częściowo odmowną decyzję. Szkoda bowiem po stronie powódek polegała na utraconych korzyściach – środkach które otrzymałyby, gdyby przedłożono pełną dokumentację dotyczącą zatrudnienia w Niemczech. Należało mieć również na względzie, że reguły zmierzające do ustalenia jurysdykcji wynikającej z art. 7 pkt 2 rozporządzenia bazują na występowaniu szczególnie ścisłego związku między sporem a sądami właściwymi dla miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę. Istnienie tego związku powoduje przyznanie jurysdykcji krajowej tym sądom z uwagi na prawidłowe sprawowanie wymiaru sprawiedliwości i sprawną organizację postępowania. Sąd właściwy dla miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, jest co do zasady w najlepszej sytuacji do wydania orzeczenia w sprawie, w szczególności ze względu na bliskość do przedmiotu sporu, łatwość w przeprowadzeniu postępowania dowodowego i koncentrację materiału dowodowego. Przyznanie tym samym jurysdykcji, w przypadku utraty korzyści, sądowi właściwemu dla miejsca zamieszkania powoda premiuje znacząco jego pozycję, nie realizując celu ustanowienia wyjątku w art. 7 pkt 2 rozporządzenia. W odniesieniu zaś do zdarzenia wywołującego szkodę, to jest nim brak dostarczenia wymaganej przez Fundusz Rodzinny S. dokumentacji zatrudnienia pozwanego. Pozwany nie przedłożył tych dokumentów i w tym stanie powódka upatruje źródła odpowiedzialności pozwanego. Skoro zdarzenie wywołujące szkodę nastąpiło w Niemczech w miejscu położenia urzędu, to właściwym do rozpoznania sprawy jest właściwy sąd niemiecki. Asesor sądowy Michał Przybył UZASADNIENIE Postanowienia z 11.05.2023 r. Pozwem z 14.04.2023 r. małoletnie powódki Z. i P. R. reprezentowane przez swoją matkę A. R. wniosły o zasądzenie od pozwanego J. R. kwoty 36465,12 zł wraz z odsetkami oraz kosztami procesu. W uzasadnieniu wskazano, że powódki domagają się zwrotu zaległego i aktualnego świadczenia rodzinnego z Niemiec od J. R. , albowiem ojciec małoletnich powódek uniemożliwia uzyskanie dodatku dyferencyjnego na dzieci, nie chcąc dostarczyć dokumentów potrzebnych urzędowi niemieckiemu. Matka powódek wskazała, że 23 maja 2022 r. złożyła wniosek o dodatek dyferencyjny z Niemiec na dzieci – małoletnie powódki. Dodatek należy się rodzicowi, który mieszka z dziećmi, od daty rozpoczęcia pracy w Niemczech przez ojca dzieci, czyli od września 2019 r. W odpowiedzi na wniosek urząd niemiecki ( F. ) poprosiło o dostarczenie przez matkę powódek dokumentów od ojca dzieci dotyczących jego zatrudnienie oraz zamieszkania w Niemczech. A. R. wystosowała wezwanie do ojca dzieci oraz poprosiła urząd niemiecki o zwrócenie się do ojca o potrzebne dokumenty. F. wypłaciło świadczenie na dzieci za okres od grudnia 2021 r., ponieważ tylko takie dokumenty otrzymało. OCENA PRAWNA: Powództwo podlegało odrzuceniu, albowiem Sąd polski nie ma w tej sprawie jurysdykcji. Zgodnie z art. 1099 k.p.c. Brak jurysdykcji krajowej sąd bierze pod rozwagę z urzędu w każdym stanie sprawy. W razie stwierdzenia braku jurysdykcji krajowej sąd odrzuca pozew lub wniosek, z zastrzeżeniem art. 1104 § 2 lub art. 1105 § 6 . Żaden z wyjątków w sprawie nie nastąpił. Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr (...) z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz. U. UE. L. z 2012 r. Nr 351, str. 1 z późn. zm., dalej: rozporządzenie) – art. 4 - osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane, niezależnie od ich obywatelstwa, przed sądy tego państwa członkowskiego. Osoby mające miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego mogą być pozywane przed sądy innego państwa członkowskiego tylko zgodnie z przepisami ustanowionymi w sekcjach 2-7 rozdziału II ww. rozporządzenia. Miejscem zamieszkania pozwanego są Niemcy. W ocenie Sądu żądanie powódek ma swoje źródło w odpowiedzialności deliktowej, zatem zastosowanie powinien znaleźć art. 7 pkt 2 rozporządzenia, zgodnie z którym: Osoba, która ma miejsce zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego może być pozwana w innym państwie członkowskim w sprawach dotyczących czynu niedozwolonego lub czynu podobnego do czynu niedozwolonego - przed sądy miejsca, w którym nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę . Pojęcie miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, koncentruje się na miejscu, w którym szkoda zaistniała, oraz na miejscu, w którym nastąpiło zdarzenie będące przyczyną leżącą u podstaw powstania szkody. W takim przypadku dopuszcza się złożenie powództwa przeciwko pozwanemu zgodnie z wyborem powoda: po pierwsze – przed sądem miejsca, w którym szkoda zaistniała, lub po drugie – przed sądem miejsca, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę, jeżeli te dwa miejsca nie są identyczne. Powód może złożyć pozew do sądu w pierwszym lub w drugim miejscu, co powoduje, że jurysdykcja krajowa określona w taki sposób ma dla pozwanego charakter bezwzględnie obowiązujący, a dla powoda – fakultatywny. Jednak pojęcie miejsca gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę nie może być interpretowane zbyt szeroko, aby nie obejmowało swym zasięgiem każdego miejsca, gdzie mogą być odczuwalne negatywne następstwa zdarzenia, które już spowodowało szkodę rzeczywiście powstałą w innym miejscu. Ponadto pojęcie to nie obejmuje swym zasięgiem miejsca zamieszkania powoda, gdzie znajduje się jego ośrodek interesów majątkowych, jedynie z tego względu, że poniósł on tam szkodę, tracąc składniki własnego majątku w innym państwie członkowskim. Okoliczność poniesienia przez powoda szkody nie powoduje przyznania jurysdykcji krajowej sądom miejsca zamieszkania powoda, gdy zdarzenie przyczynowe i urzeczywistnienie się szkody znajdują się w innym państwie członkowskim. Jurysdykcja krajowa miejsca zamieszkania powoda będzie uzasadniona w sytuacji, gdy miejsce to rzeczywiście jest miejscem zdarzenia przyczynowego lub urzeczywistnienia się szkody . Miejscem szkody w niniejszej sprawie pozostaje miejsce położenia urzędu niemieckiego, który wydał częściowo odmowną decyzję. Szkoda bowiem po stronie powódek polegała na utraconych korzyściach – środkach które otrzymałyby, gdyby przedłożono pełną dokumentację dotyczącą zatrudnienia w Niemczech. Należało mieć również na względzie, że reguły zmierzające do ustalenia jurysdykcji wynikającej z art. 7 pkt 2 rozporządzenia bazują na występowaniu szczególnie ścisłego związku między sporem a sądami właściwymi dla miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę. Istnienie tego związku powoduje przyznanie jurysdykcji krajowej tym sądom z uwagi na prawidłowe sprawowanie wymiaru sprawiedliwości i sprawną organizację postępowania. Sąd właściwy dla miejsca, gdzie nastąpiło lub może nastąpić zdarzenie wywołujące szkodę, jest co do zasady w najlepszej sytuacji do wydania orzeczenia w sprawie, w szczególności ze względu na bliskość do przedmiotu sporu, łatwość w przeprowadzeniu postępowania dowodowego i koncentrację materiału dowodowego. Przyznanie tym samym jurysdykcji, w przypadku utraty korzyści, sądowi właściwemu dla miejsca zamieszkania powoda premiuje znacząco jego pozycję, nie realizując celu ustanowienia wyjątku w art. 7 pkt 2 rozporządzenia. W odniesieniu zaś do zdarzenia wywołującego szkodę, to jest nim brak dostarczenia wymaganej przez Fundusz Rodzinny S. dokumentacji zatrudnienia pozwanego. Pozwany nie przedłożył tych dokumentów i w tym stanie powódka upatruje źródła odpowiedzialności pozwanego. Skoro zdarzenie wywołujące szkodę nastąpiło w Niemczech w miejscu położenia urzędu, to właściwym do rozpoznania sprawy jest właściwy sąd niemiecki. Nie sposób również przyjąć jakoby żądanie powódek miało źródło w bezpodstawnym wzbogaceniu pozwanego. Takie twierdzenia faktyczne w ogóle nie zostały sformułowane. Relacja stron nie ma również charakteru kontraktowego. W niniejszej sprawie nie mają również zastosowania przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych, albowiem żądanie powódek nie wynika ze stosunku rodzinnego ani pokrewieństwa. Nie ma charakteru alimentacyjnego, ponieważ sprawa dotyczy świadczenia publicznego (socjalnego). Uzasadnienie pozwu wyraźnie określa, brak współpracy pozwanego i odmowną decyzję urzędu niemieckiego jako źródło utraconych korzyści. Asesor sądowy Michał Przybył
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI