6/II SA 3302/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Warszawie oddalił skargę małżonków prowadzących działalność gospodarczą, uznając, że ustawa Prawo działalności gospodarczej nie przewiduje prowadzenia działalności w formie małżeństwa jako jednego przedsiębiorcy, a jedynie spółki prawa handlowego.
Małżonkowie Anna G.-P. i Jerzy P. prowadzili działalność gospodarczą pod firmą "J.P.I.", wpisaną do ewidencji działalności gospodarczej. Burmistrz wykreślił ich z ewidencji na podstawie przepisów Prawa działalności gospodarczej, uznając, że małżeństwo wspólnie prowadzące działalność nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, opierając się na domniemaniu spółki cywilnej między małżonkami. WSA w Warszawie oddalił skargę, stwierdzając, że ustawa nie przewiduje takiej formy prowadzenia działalności.
Sprawa dotyczyła skargi małżonków Anny G.-P. i Jerzego P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy W.-C. o wykreśleniu ich z ewidencji działalności gospodarczej. Małżonkowie prowadzili działalność pod firmą "J.P.I.", wpisaną do ewidencji na podstawie ustawy o działalności gospodarczej z 1988 r. Burmistrz powołał się na przepisy ustawy Prawo działalności gospodarczej z 1999 r., które nakazywały wykreślenie z ewidencji jednostek organizacyjnych niebędących przedsiębiorcami w rozumieniu tej ustawy. SKO podtrzymało decyzję, wskazując na domniemanie istnienia spółki cywilnej między małżonkami prowadzącymi wspólnie działalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę. Sąd uznał, że ustawa Prawo działalności gospodarczej z 1999 r. nie zna podmiotu gospodarczego - przedsiębiorcy występującego jako dwie osoby fizyczne ani przedsiębiorcy działającego w formie jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, z wyjątkiem spółki prawa handlowego. W związku z tym, małżeństwo wspólnie prowadzące działalność nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu tej ustawy, co uzasadniało wykreślenie z ewidencji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, ustawa Prawo działalności gospodarczej z 1999 r. nie zna podmiotu gospodarczego - przedsiębiorcy występującego jako dwie osoby fizyczne ani przedsiębiorcy działającego w formie jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, z wyjątkiem spółki prawa handlowego.
Uzasadnienie
Ustawa Prawo działalności gospodarczej z 1999 r. zdefiniowała katalog przedsiębiorców w sposób zamknięty, nie obejmując formy wspólnego prowadzenia działalności przez małżonków jako jednego przedsiębiorcy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.p.d.g. art. 2 § ust. 2-3
Ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej
Ustawa nie zna podmiotu gospodarczego - przedsiębiorcy występującego jako dwie osoby fizyczne ani przedsiębiorcy działającego w formie jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, z wyjątkiem spółki prawa handlowego.
u.p.d.g. art. 88i
Ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej
Nakazuje wykreślić z ewidencji działalności gospodarczej wpisy jednostek organizacyjnych, które w dniu 1 stycznia 2001 r. nie są przedsiębiorcami.
Pomocnicze
u.d.g. art. 15 § ust. 2
Ustawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej
Podstawa prawna wpisu do ewidencji działalności gospodarczej przed wejściem w życie Prawa działalności gospodarczej z 1999 r.
u.p.d.g. art. 88e § ust. 3
Ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej
p.w.u.krs art. 1a § ust. 3
Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym
Nakłada obowiązek dostosowania formy działalności do wymogów nowej ustawy na wspólników spółek cywilnych.
k.c. art. 860
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące spółki cywilnej.
k.p.a. art. 138 § par. 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 97 § par. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Reguluje przekazywanie spraw do rozpoznania przez wojewódzkie sądy administracyjne w kontekście dwuinstancyjności.
p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
przepisy wprowadzające
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa Prawo działalności gospodarczej z 1999 r. nie przewiduje prowadzenia działalności w formie małżeństwa jako jednego przedsiębiorcy.
Odrzucone argumenty
Małżonkowie nie zawarli umowy spółki cywilnej, a przyjęcie domniemania istnienia spółki cywilnej nie znajduje prawnego uzasadnienia. Przyjęcie domniemania istnienia spółki cywilnej narusza prawo przez przyjęcie daty wykreślenia z ewidencji na dzień 28 maja 2002 r., podczas gdy powinno nastąpić z dniem, w którym decyzja stała się ostateczna.
Godne uwagi sformułowania
Ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej nie zna podmiotu gospodarczego - przedsiębiorcy występującego jako dwie osoby fizyczne. nie zna też przedsiębiorcy działającego w formie jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, z wyjątkiem spółki prawa handlowego W powszechnej praktyce przyjmuje się, iż między małżonkami prowadzącymi działalność gospodarczą wpisanymi do ewidencji istnieje umowa spółki cywilnej /domniemanie spółki cywilnej/.
Skład orzekający
Romanowski Zdzisław
przewodniczący sprawozdawca
Śliwińska Grażyna
członek
Czarnecki Andrzej
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa działalności gospodarczej z 1999 r. dotyczących form prowadzenia działalności gospodarczej przez małżonków oraz kwestii wykreślenia z ewidencji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji i może być mniej aktualne w kontekście obecnych przepisów dotyczących przedsiębiorców.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje ewolucję prawa gospodarczego i problemy interpretacyjne związane z nowymi regulacjami, co jest ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie gospodarczym.
“Czy małżeństwo może być przedsiębiorcą? Sąd wyjaśnia wątpliwości prawne.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony6/II SA 3302/02 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2004-03-22 orzeczenie prawomocne Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Romanowski Zdzisław /przewodniczący sprawozdawca/ Śliwińska Grażyna Czarnecki Andrzej Symbol z opisem 6046 Inne koncesje i zezwolenia Powołane przepisy Dz.U. 1999 nr 101 poz. 1178 art. 2 ust. 2-3, art. 88i Ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej. Tezy Ustawa z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej nie zna podmiotu gospodarczego - przedsiębiorcy występującego jako dwie osoby fizyczne. Dodatkowo, nie zna też przedsiębiorcy działającego w formie jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej, z wyjątkiem spółki prawa handlowego /art. 2 ust. 2 i 3/. Z tego właśnie względu przepis art. 88i tej ustawy nakazuje wykreślić z ewidencji działalności gospodarczej wpisy jednostek organizacyjnych, które w dniu 1 stycznia 2001 r. nie są przedsiębiorcami /są jednostkami organizacyjnymi nie posiadającymi osobowości prawnej/. Takim przedsiębiorcą w rozumieniu wspomnianego art. 2 ust. 2 i 3 tej ustawy nie jest małżeństwo wspólnie prowadzące działalność gospodarczą. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2004 r. sprawy ze skargi Anny G.-P. i Jerzego P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 26 sierpnia 2002 r. (...) w przedmiocie wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej - oddala skargę. Uzasadnienie Anna G.-P. i Jerzy P. - małżonkowie, jako prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "J.P.I.", 17 grudnia 1999 r. zostali wpisani do prowadzonej przez Prezydenta m.st. W. dla Dzielnicy M. Gminy W.-C. ewidencji działalności gospodarczej pod (...). Prawną podstawę wpisu stanowił art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej /Dz.U. nr 41 poz. 324 ze zm./. Decyzją z 14 maja 2002 r. Burmistrz Gminy W.-C. wykreślił powyższy wpis z ewidencji działalności gospodarczej z dniem 28 maja 2002 r. Powołał się w tym względzie na art. 88i w zw. z art. 88e ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. Prawo działalności gospodarczej /Dz.U. nr 101 poz. 1178 ze zm./. Stosownie do tych przepisów wpisy do ewidencji działalności gospodarczej jednostek organizacyjnych, które w dniu 1 stycznia 2001 r. nie są przedsiębiorcami, podlegają wykreśleniu z urzędu, a wykreślenie to następuje w drodze decyzji administracyjnej. Małżonkowie Anna G.-P. i Jerzy P. odwołali się od ww. decyzji Burmistrza do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. /zwanego dalej SKO/. Podnieśli, że jako małżonkowie nie składali nigdy oświadczenia woli o zawiązaniu spółki cywilnej. Prowadzą działalność gospodarczą jako jeden przedsiębiorca. Objęci są wspólnością majątkową małżeńską. SKO nie uwzględniło odwołania. Decyzją z 26 sierpnia 2002 r. na zasadzie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa powyższą decyzję Burmistrza utrzymało w mocy. Wskazało w pierwszym rzędzie na art. 1a ust. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym - Dz.U. nr 121 poz. 770 ze zm. Według tego przepisu osoby fizyczne, które do 31 grudnia 2000 r. wykonywały działalność gospodarczą jako wspólnicy spółek cywilnych, są obowiązane w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, o której mowa w ust. 1 /chodzi o ustawę Prawo działalności gospodarczej, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r./ dostosować formę wykonywanej działalności do wymagań tej ustawy. Według SKO w powszechnej praktyce przyjmuje się, iż między małżonkami prowadzącymi działalność gospodarczą wpisanymi do ewidencji istnieje umowa spółki cywilnej /domniemanie spółki cywilnej/. Zatem także małżonkowie łącznie wpisani do ewidencji powinni dostosować prowadzoną działalność do wymogów ustawy o KRS. Jeżeli nie dokonali odpowiednich zgłoszeń, organ prowadzący ewidencję działalności gospodarczej, miał prawo wykreślić ich z ewidencji. Anna G.-P. i Jerzy P. zaskarżyli powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego /NSA/, wnosząc o jej uchylenie. Powtórzyli argumentację odwołania, że nie zawierali umowy spółki cywilnej, natomiast przyjęcie domniemania w tym względzie nie znajduje prawnego uzasadnienia. Skarżący powołali się na przepisy dotyczące instytucji spółki cywilnej /art. 860 i nast. Kc/, akcentując dowolność stanowiska decyzji o istnieniu między nimi umowy spółki cywilnej. Zdaniem skarżących, nawet przy przyjęciu domniemania istnienia spółki cywilnej, zaskarżona decyzja narusza prawo przez przyjęcie daty wykreślenia z ewidencji na dzień 28 maja 2002 r. Stosownie bowiem do uchwały składu pięciu sędziów NSA z dnia 10 grudnia 2001 r. OPK 21/01 /ONSA 2002 Nr 3 poz. 105/, jeżeli wspólnicy spółki cywilnej nie przekształcili jej zgodnie z przepisami nowego prawa gospodarczego, wykreślenie z urzędu wpisu z ewidencji następuje z dniem, w którym decyzja o wykreśleniu stała się ostateczna. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Podtrzymało zajęte w sprawie stanowisko. Podkreśliło, że ww. ustawa Prawo działalności gospodarczej zdefiniowała na nowo katalog przedsiębiorców mogących prowadzić działalność gospodarczą w oparciu o wpis w ewidencji gospodarczej przedsiębiorców. Katalog ten ma charakter zamknięty, a enumeratywnie wymienione w ustawie formy działalności są jedynymi możliwymi w ramach jej obowiązywania. Wobec tego, że ustawodawca nie dopuścił prowadzenia działalności w formie, w jakiej dotychczas funkcjonowali skarżący, wydane w sprawie orzeczenie jest uzasadnione /bez względu na to, czy zawarli umowę spółki cywilnej czy nie/. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie: - ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz. 1269/, - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/, - ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271/, zwana - Przepisy wprowadzające. Powyższe regulacje prawne statuują dwuinstancyjne sądownictwo administracyjne. W świetle art. 97 par. 1 Przepisów wprowadzających, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI