Pełny tekst orzeczenia

III RC 171/25

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

Sygn. akt III RC 171/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 kwietnia 2026 r. Sąd Rejonowy w Lidzbarku Warmińskim - Wydział III Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Robert Kłosowski Protokolant: starszy sekretarz sądowy Aleksandra Sauk po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2026 roku w Lidzbarku Warmińskim na rozprawie sprawy z powództwa małoletniego K. H. (1) reprezentowaneego przez przedstawicielkę ustawową D. D. (1) przeciwko S. H. (2) o podwyższenie alimentów orzeka I. 
        podwyższa z dniem 17 listopada 2025 roku alimenty od pozwanego S. H. (2) na rzecz małoletniego powoda K. H. (1) , których wysokość po raz ostatni została ustalona wyrokiem Sądu Rejonowego w Lidzbarku Warmińskim z dnia 31 maja 2022 r. w sprawie III RC 147/21 w kwocie po 700 zł miesięcznie do kwoty po 1200 (jeden tysiąc dwieście) złotych miesięcznie, płatnych do 10 dnia każdego miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami za opóźnienie określonymi w art. 481 § 2 kc na wypadek opóźnienia w płatności każdej z rat, do rąk ustawowej przedstawicielki małoletniego powoda D. D. (1) ; II. 
        w pozostałym zakresie powództwo oddala; III. 
        koszty procesu pomiędzy stronami wzajemnie znosi; IV. 
        odstępuje od obciążania pozwanego opłatami sądowymi na rzecz Skarbu Państwa; V. 
        wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. /Sędzia Robert Kłosowski/ Sygn. akt III RC 171/25 UZASADNIENIE D. D. (1) , przedstawicielka ustawowa małoletniego powoda K. H. (1) , wniosła przeciwko pozwanemu S. H. pozew o podwyższenie alimentów ustalonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Lidzbarku Warmińskim z dnia 31 maja 2022 roku w sprawie III RC 147/21 z kwoty po 700 złotych miesięcznie do kwoty po 1500 złotych miesięcznie, płatnych do 10 dnia każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. W uzasadnieniu pozwu przedstawicielka ustawowa małoletniego wskazała, iż od czasu ostatniego ustalenia wysokości alimentów istotnie wzrosły koszty utrzymania małoletniego, co związane jest zarówno z jego wiekiem, jak i ogólnym wzrostem cen towarów i usług. Małoletni uczęszcza do przedszkola, którego koszt wynosi 300 złotych miesięcznie oraz bierze udział w zajęciach z tańca sportowego, które kosztują 120 złotych miesięcznie. Podniosła również, iż pozwany przebywa za granicą w H. , gdzie pracuje i mieszka ze swoją partnerką z która utrzymuje jej córkę z pierwszego małżeństwa. Nie utrzymuje kontaktu z dzieckiem, pomimo tego, że kilka razy w roku przyjeżdża na urlop do Polski. Podróżuje też po wielu krajach turystycznie. Nigdy nie przyjechał do dziecka mimo że zna dokładny adres miejsca zamieszkania. Pozwany w ograniczonym zakresie uczestniczy w utrzymaniu syna, wysyłając prezenty na Święta Bożego Narodzenia, Dzień Dziecka i urodziny syna. D. D. (2) wskazała również, że kontaktowała się z pozwanym w sprawie podwyższenia alimentów, ale spotkała się z odmową i groźbą z jego strony całkowitego zaprzestania płatności alimentów. Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości. Wskazał, iż osiąga dochody w wysokości około 2000 euro miesięcznie, ponosi wysokie koszty utrzymania na terenie H. , w tym koszty najmu mieszkania 1184 euro łącznie z partnerka, ubezpieczenia 169 euro oraz bieżące wydatki. Podniósł również, iż jest zobowiązany do alimentacji drugiego syna w kwocie około 410 złotych miesięcznie oraz że jego możliwości zarobkowe są ograniczone charakterem wykonywanej pracy fizycznej i poziomem wykształcenia. Na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2026 r. pozwany uznał powództwo do kwoty po 900 złotych miesięcznie. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Małoletni B. Z. jest synem D. D. (1) oraz pozwanego S. H. (1) . Ojcostwo pozwanego zostało ustalone prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Lidzbarku Warmińskim z dnia 31 maja 2022 roku w sprawie III RC 147/21. W wyroku tym zasądzono również od pozwanego na rzecz małoletniego powoda alimenty w wysokości po 700 złotych miesięcznie. W dacie orzekania w powyższej sprawie małoletni miał około 2 lat i pozostawał pod bezpośrednią piecza matki. Zakres jego usprawiedliwionych potrzeb był wówczas ograniczony głównie do podstawowych wydatków związanych z wyżywieniem, odzieżą oraz opieką. Małoletni nie uczęszczał jeszcze do przedszkola ani na zajęcia dodatkowe, był zdrowy, a jego potrzeby miały charakter typowy dla dziecka w tym wieku. D. D. (2) , matka małoletniego powoda, sprawowała nad nim osobistą pieczę, zamieszkując w wynajmowanym mieszkaniu. Nie pozostawała w żadnym związku. Za wynajem mieszkania wraz z opłatami płaciła około 1300 złotych miesięcznie. Koszt wynajmu wraz z opłatami był niższy ze względu na przyznany jej dodatek z pomocy społecznej w kwocie ok.250 złotych. Pracowała na stażu w sklepie, głównie w weekendy, uzyskując wynagrodzenie w wysokości 1400 złotych. W opiece nad synem, zwłaszcza w czasie pracy, pomagała jej nieodpłatnie jej mama. Pozwany B. K. w czasie kiedy po raz ostatni orzekano o alimentach przebywał za granicą w H. Nie pozostawał w żadnym związku. Pracował jako osoba przyjmująca zamówienia w magazynie i uzyskiwał dochód w wysokości 1140 euro. Wspólnie z bratem wynajmował mieszkanie za kwotę 1100 euro. Opłaty za mieszkanie wynosiły około 200 euro. W kosztach utrzymania mieszkania partycypował brat płacą ok. 400 euro miesięcznie. Pozwany ponosił koszty związane z alimentowaniem starszego syna w kwocie 50-100 euro miesięcznie. Okresowo zabierał starszego syna do siebie i organizował mu czas wolny. Pozwany nie utrzymywał kontaktów z synem K. , nie poznosił kosztów jegoi utrzymania, ograniczając się do przesyłania okazjonalnych prezentów. /dowód zeznania przedstawicielki ustawowej powoda i pozwanego k. 213-216 akt III RC 147 21/ Obecnie małoletni K. H. (1) ma 6 lat. Uczęszcza do przedszkola publicznego, co generuje koszty wyżywienia i pobytu w wysokości około 400 złotych miesięcznie. Ponadto uczestniczy w zajęciach z tańca sportowego, których koszt wynosi około 120 złotych miesięcznie. Zajęcia te wiążą się także z dodatkowymi wydatkami, w tym na specjalistyczne obuwie, stroje oraz udział w wydarzeniach i wyjazdach. Małoletni pozostaje zasadniczo zdrowy, choć w przeszłości wymagał diagnostyki w kierunku alergii, a obecnie pozostaje pod kontrola laryngologa. Wizyty są refundowane przez NFZ. Matka małoletniego ma 32 lata i obecnie wykonuje obowiązki związane z sprzedażą w sklepie na podstawie umowy zlecenia w wysokości około 3200-3300. Innych dochodów nie posiada. Nie ma żadnych oszczędności, ani cenniejszych składników majątkowych. Z wykształcenia jest technikiem hotelarzem, posiada wykształcenie średnie bez matury. Mieszka sama z synem. Ponosi koszty najmu mieszkania w wysokości około 1800 złotych miesięcznie oraz koszty mediów. Spłaca zobowiązanie kredytowe w wysokości około 175 złotych miesięcznie. Pozwany S. H. (1) ma obecnie 36 lat, nadal przebywa i pracuje na terenie H. Nie posiada wyuczonego zawodu. Obecnie pracuje jako pracownik fizyczny w zakładzie mięsnym i uzyskuje dochody w wysokości około 2000 euro miesięcznie. Jest w związku, mieszka z partnerka i jej 17 letnią córką. Partnerka pozwanego uzyskuje dochód w wysokości 2000 euro miesięcznie. Wymienieni wynajmują mieszkanie. Koszt wynajmu wraz z opłatami wynosi około 1700 złotych miesięcznie. Ponoszony jest po połowie pomiędzy partnerkę pozwanego i pozwanego. S. H. (1) jest zobowiązany do alimentacji drugiego syna w kwocie około 420 złotych miesięcznie (101 euro). Obecnie pozwany nadal nie spotyka się z małoletnim K. . Ostatni prezent dla niego przesłał na Boże Narodzenie w 2024r. /wydruk z konta pozwanego k. 36-49, zaświadczenie o zarobkach k. 121-122, rachunek do umowy zlecenia k. 123-124, zeznania przedstawicielki ustawowej powoda i pozwanego k. 132-133 / Ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie zostały poczynione na podstawie dokumentacji przedłożonej przez strony w ramach niniejszego postępowania, a przede wszystkim w oparciu o zeznania stron. Dokumenty zgromadzone w niniejszej sprawie sąd uznał za wiarygodne, albowiem zostały one sporządzone w wymaganej przez prawo formie, zostały opatrzone stosownymi podpisami, nadto nie były kwestionowane w toku prowadzonego postępowania. Za zasadniczo wiarygodne sąd uznał również zeznania przesłuchiwanych stron niniejszego postępowania. Zarówno D. D. (2) , jak i K. H. (2) składając zeznania koncentrowali się właściwie wyłącznie na uwypukleniu swojej trudnej sytuacji materialnej, akcentując ponoszone wydatki i wysokie koszty utrzymania. Żadna ze stron nie kwestionowała przy tym sytuacji materialnej drugiej strony. Za niewiarygodne Sąd uznał jedynie twierdzenia pozwanego dotyczące jego sytuacji osobistej oraz uzyskiwanych dochodów w okresie kiedy to po raz ostatni orzekano o alimentach (maj 2022 r.). Pozwany składając zeznania w niniejszej sprawie wskazał, iż pozostawał już wówczas w związku partnerskim, a jego dochody były zbliżone do tych jakie osiąga w tej chwili, to jest około 2000 euro miesięcznie. Tymczasem, pozwany składając zeznania na rozprawie w dniu 31 maja 2022 r. w sprawie III RC 147/21 (k. 215) zeznał jednoznacznie, że nie pozostaje z nikim w związku i mieszka razem z bratem. Wskazał również, iz jego dochody wynoszą 1140 euro miesięcznie. W ocenie Sądu uznać należy, iż pozwany zeznając w 2022 r. z pewnością był lepiej zorientowany co do swojej sytuacji w tym czasie niż po upływie blisko 4 lat. Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na częściowe uwzględnienie. Należy w pierwszej kolejności podnieść, że obowiązek dostarczania środków utrzymania i wychowania dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, zgodnie z art. 133 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej krio ), obciąża rodziców tego dziecka. Rodzice zobowiązani są zatem wspólnie do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb dziecka, przy czym obowiązek ten ciąży również na tym z rodziców, pod którego pieczą dziecko pozostaje. Zakres świadczeń alimentacyjnych reguluje natomiast art. 135 § 1 krio , zgodnie z którym zależy on z jednej strony od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego, a z drugiej od możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego. Oznacza to, iż wysokość alimentów nie może przekraczać ani usprawiedliwionych potrzeb dziecka, ani możliwości zarobkowych zobowiązanego. Dodać przy tym należy, iż wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka może polegać także na osobistych staraniach o jego utrzymanie lub wychowanie. Uwzględnianie jako wkładu alimentacyjnego osobistych starań w utrzymanie i wychowanie dziecka jest szczególnie istotne w sytuacji gdy jedno z rodziców samodzielnie, albo w zdecydowanie większym zakresie niż drugi rodzic sprawuje opiekę nad dziećmi bardzo małymi lub też dziećmi wymagających stałej opieki z innego powodu np. ze względu na ich niepełnosprawność, chorobę lub stan zdrowia. Oczywistym jest bowiem w taki przypadku, iż dzieci te wymagają dużo więcej troski, opieki, uwagi i osobistych starań niż dzieci zdrowe i starsze np. kilkunastoletnie. W tym miejscu wskazać należy również, iż zgodnie z art. 135 § 3 krio na zakres świadczeń alimentacyjnych nie wpływają świadczenia wychowawcze (tzw. 800+) ani inne świadczenia o charakterze socjalnym, wobec czego nie mogą one być uwzględniane przy określaniu wysokości należnych alimentów. Zgodnie natomiast z art. 138 krio możliwa jest zmiana wysokości zasądzonych alimentów w przypadku zmiany stosunków. Przez zmianę stosunków rozumieć należy zarówno zmianę sytuacji majątkowej i zarobkowej stron, jak również zmianę usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego, w tym wynikającą z jego wieku, stanu zdrowia oraz etapu rozwoju, jak również zmianę siły nabywczej pieniądza. Do zmiany sytuacji majątkowej dochodzi w szczególności w przypadku zmiany dochodów stron, przesunięć w ich majątku; zwiększenia się bądź zmniejszenia koniecznych wydatków i kosztów utrzymania; uzyskania nowych możliwości zarobkowania bądź też w przypadku utraty dotychczasowych. Zmiana taka zachodzi również w przypadku wstąpienia w związek w którym małżonek, czy partner przyczynia się do pokrywania kosztów wspólnego utrzymania. Zmiana sytuacji osobistej i rodzinnej będzie miała miejsce w szczególności w przypadku zmiany stanu zdrowia stron wpływającego na ich możliwości zarobkowe lub też powodująca nowe wydatki, jak również w przypadku zwiększenia się bądź zmniejszenia liczby osób pozostających na ich utrzymaniu. Sąd bada przy tym zawsze, czy przedstawione powyżej procesy zaszły po stronie zarówno zobowiązanego jak i uprawnionego. Dokonując analizy ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego, Sąd uznał, iż od czasu wydania wyroku w 2022 roku zaszła istotna zmiana stosunków uzasadniająca podwyższenie alimentów. W pierwszej kolejności wskazać należy na dynamiczną zmianę wartości siły nabywczej pieniądza, jaka zaistniała od czasu ostatniego wyroku określającego wysokość należnych alimentów. Skumulowana wartość inflacji wyrażająca się we wzroście cen produktów i usług liczonych według Głównego Urzędu Statystycznego wyniosła od maja 2022 r. do kwietnia 202 r. 25,39 %. Oznacza to, iż za kwotę 700 złotych zasądzonych alimentów obecnie kupimy tyle samo produktów co w maju 2022 r. za kwotę około 558 złotych. Aby zachować siłę nabywczą zasądzonych alimentów według cen z maja 2022 r. (móc kupić tyle samo produktów i usług jak w maju 2022 r. za 700 zł.) należałoby posiadać obecnie kwotę około 880 złotych. Zatem już tylko dostosowanie wysokości wcześniej zasądzonych alimentów do zmian wynikających z inflacji wymaga ich podwyższenia do kwoty około 900 złotych. Oczywistym jest przy tym, że w ciągu 4 lat jakie minęły od ostatniego wyroku określającego wysokość alimentów nastąpiły także i inne znaczące zmiany. Dotyczą one w szczególności wydatnego wzrostu potrzeb małoletniego oraz poprawy sytuacji majątkowej pozwanego. W dacie poprzedniego orzekania o alimentach małoletni miał około 2 lat i pozostawał pod bezpośrednią pieczą matki. Jego potrzeby ograniczały się do podstawowych wydatków związanych z wyżywieniem, odzieżą oraz opieką. Obecnie małoletni ma 6 lat, uczęszcza do przedszkola oraz uczestniczy w zajęciach dodatkowych, co powoduje powstanie nowych kategorii wydatków, wcześniej nieistniejących. Znajdują się w okresie szybkiego wzrostu, rozwoju oraz dojrzewania, co sprawia, że jej dotychczasowe potrzeby w zakresie np. wyżywienia, środków czystości, zakupu ubrań, czy też zakupu kosmetyków etc. dynamicznie rosną, jak również pojawiają się nowe potrzeby, wcześniej nieistniejące, które również wymagają zaspokojenia. Rozwój dziecka wiąże się ze zwiększonymi kosztami jego utrzymania zarówno w zakresie podstawowych potrzeb bytowych, jak i potrzeb związanych z edukacją, rozwojem zainteresowań oraz funkcjonowaniem w środowisku rówieśniczym. Różnica pomiędzy potrzebami dziecka w wieku około 2 lat a potrzebami dziecka w wieku przedszkolnym ma charakter istotny i oczywisty. Odnosząc się do możliwości zarobkowych i sytuacji majątkowej stron wskazać należy, iż w przypadku matki małoletnich jej sytuacja majątkowa uległa ograniczonej poprawie. Obecnie z uwagi na wiek dziecka mogła w większym zakresie podjąć czynności wynikające z umowy zlecenia w sklepie i tym samym uzyskać wyższe wynagrodzenie niż w 2022 r. Pozytywna zmiana w tym zakresie została ograniczona poprzez wyższe koszty związane z wynajmowanym mieszkaniem. Matka małoletniego ponosi te koszty samodzielnie. Również obecnie nie uzyskuje już żadnego wsparcia od pozwanego, nawet szczątkowego w formie prezentów na święta, czy urodziny, poza zasądzonymi alimentami. Z kolei sytuacja majątkowa i materialna pozwanego uległa poprawie. Obecnie pozostaje w związku partnerskim, a partnerka pozwanego uzyskuje zarobki w wysokości zbliżonej do pozwanego tj. ok. 2000 euro. Oznacza to, że nie tylko koszty utrzymania wynajmowanego mieszkania, ale tez koszty życia dzielone są na połowę. W 2022 r. pozwany nie pozostawał w związku i wynajmował z bratem mieszkanie, przy czym jego brat dokładał jedynie 400 euro miesięcznie. Przytłaczająca większość kosztów utrzymania ponosił pozwany mając do tego znacznie niższe zarobki niż obecnie (1140 euro w 2022 przy obecnych 2000 euro). Koszty związane z alimentowaniem starszego syna pozwanego pozostały na zbliżonym poziomie. Całokształt sytuacji materialnej pozwanego uległ więc zdecydowanej poprawie. Mając na uwadze całokształt powyższych okoliczności, w tym w szczególności zmiany siły nabywczej polskiego złotego, znaczący wzrost usprawiedliwionych potrzeb małoletniego oraz opisane powyżej zmiany z zakresie sytuacji majątkowej i osobistej rodziców Sąd uznał za zasadne podwyższenie alimentów z kwoty 700 złotych do kwoty 1200 złotych miesięcznie. Kwota ta pozostaje adekwatna zarówno do potrzeb małoletniego, jak i do możliwości zarobkowych pozwanego. S. H. (1) dysponuje stałym dochodem, pozostaje w związku w którym partnerka pracuje. Jego sytuacja majątkowa jest stabilna. W ocenie Sądu, wysokość obecnie zasądzonych alimentów, nawet pomimo ich znaczącego podwyższenia pozostaje i tak proporcjonalnie zbliżona do obciążenia pozwanego w 2022 r. i to pomimo wydatnego wzrostu dziecka. W 2022 r. pozwany dysponując dochodem w wysokości 1140 euro został obciążony alimentami w wysokości 700 złotych, co przy uwzględnieniu kursu euro ok. 4,60 pln przekładało się na obciążenie w wysokości ok. 13 % dochodów pozwanego 150 euro do 1140 euro dochodu). Obecnie kwota zasądzonych alimentów przy uwzględnieniu kursu euro ok. 4,25 powoduje obciążenie pozwanego kwotą około 282 euro przy dochodach 2000 euro, a więc około 14 % jego dochodów. Obciążenie pozwanego pozostaje więc na zbliżonym poziomie pomimo wieku dziecka i poprawy sytuacji osobistej pozwanego oraz całkowitego wspierania małoletniego w innej formie. Biorąc pod uwagę całokształt powyższych okoliczności Sąd orzekł więc jak w pkt I wyroku. W pozostałym zakresie Sąd powództwo oddalił (pkt II wyroku). O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc . O kosztach sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jednolity: Dz. U. 2010 r. Nr 90 poz. 594 z późn. zm.) w zw. z art. 102 kpc . O rygorze natychmiastowej wykonalności orzeczono na podstawie art. 333 § 1 pkt 1 kpc . /Sędzia Robert Kłosowski/