Orzeczenie · 2026-05-19

III KK 158/26

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-05-19
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
kasacjawstrzymanie wykonaniaprawomocnośćsąd najwyższykodeks postępowania karnegoobsada sąduniezawisłość sędziowskabezstronność

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońców skazanego W.T. o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 1 października 2025 r., sygn. akt IV Ka 1119/25, który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego w Goleniowie z dnia 8 lutego 2024 r., sygn. akt II K 422/22. Wniosek ten został złożony w związku z wniesieniem kasacji od wyroku. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario, postanowił nie uwzględnić wniosku. Uzasadnienie wskazuje, że instytucja wstrzymania wykonania prawomocnego orzeczenia jest odstępstwem od zasady wykonalności orzeczeń i może być zastosowana jedynie w wyjątkowych okolicznościach, gdy wykonanie wyroku przed rozpoznaniem kasacji mogłoby spowodować dla skazanego poważne i nieodwracalne skutki. Sąd Najwyższy nie stwierdził wystąpienia takich okoliczności w niniejszej sprawie. Odnosząc się do zarzutu nienależytej obsady sądu (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.), opartego na sposobie powołania sędziego orzekającego w sądzie odwoławczym po nowelizacji ustawy o KRS z 2017 r., Sąd Najwyższy przywołał uchwały Sądu Najwyższego (BSA I - 4110-1/20 oraz I KZP 2/22). Stwierdzono, że wadliwość procesu powołania sędziego może prowadzić do nienależytej obsady sądu tylko wtedy, gdy udowodniono, że wadliwość ta wpłynęła na niezawisłość i bezstronność sędziego w konkretnej sprawie. Sąd uznał, że twierdzenia skarżącego w tym zakresie miały charakter ogólnikowy i nie zostały poparte konkretnymi dowodami. Podkreślono również, że obrońcy nie złożyli wniosku o wyłączenie sędziego w toku postępowania odwoławczego. Sąd Najwyższy przeanalizował również pozostałe zarzuty kasacji, w tym zarzut obrazy art. 41 § 1 k.p.k., i uznał, że na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku nie ma podstaw do stwierdzenia ich oczywistej zasadności. Prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji nie zostało uznane za na tyle wysokie, aby uzasadniało wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Kwestie te wymagają pogłębionej analizy na rozprawie kasacyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania lub odmowy stosowania art. 532 § 1 k.p.k. oraz interpretacja przesłanek nienależytej obsady sądu w kontekście powołań sędziowskich po 2017 r.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku w postępowaniu karnym i kwestii obsady sądu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania prawomocnego wyroku w sytuacji wniesienia kasacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku jest instytucją nadzwyczajną, wymagającą wykazania wyjątkowych okoliczności i realnego ryzyka nieodwracalnych skutków dla skazanego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 532 § 1 k.p.k. stanowi odstępstwo od reguły wykonalności orzeczeń i jego zastosowanie musi być poparte wyjątkowymi okolicznościami, które nie zostały wykazane w tej sprawie.

Czy wadliwość procesu powołania sędziego po nowelizacji ustawy o KRS z 2017 r. automatycznie skutkuje nienależytą obsadą sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwość konstytucyjna powołań sędziów nie oznacza automatycznie nienależytej obsady sądu. Konieczne jest wykazanie, że wadliwość ta w konkretnej sprawie prowadziła do pozbawienia sędziego przymiotu niezawisłości i bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na własne uchwały, wskazując, że udowodnienie nienależytej obsady sądu wymaga wykazania in concreto braku bezstronności i niezawisłości sędziego, a nie opierania się na ogólnikowych twierdzeniach.

Czy zarzut obrazy art. 41 § 1 k.p.k. (dotyczący obiektywizmu oceny dowodów) jest na tyle zasadny, aby uzasadnić wstrzymanie wykonania wyroku?

Odpowiedź sądu

Nie, na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku, analiza zarzutu obrazy art. 41 § 1 k.p.k. nie przekonała sądu o braku obiektywizmu w ocenie dowodów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że analiza fragmentu uzasadnienia sądu odwoławczego, na który powoływał się autor kasacji, nie dowodzi braku obiektywizmu w ocenie dowodów, zwłaszcza po zapoznaniu się z całością uzasadnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Nie uwzględniono wniosku

Strony

NazwaTypRola
W.T.osoba_fizycznaskazany
obrońcy skazanegoinnereprezentacja skazanego

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 532 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia lub innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Instytucja ta jest nadzwyczajna i wymaga wykazania wyjątkowych okoliczności.

Pomocnicze

k.k.w. art. 9 § § 2

Kodeks karny wykonawczy

Orzeczenie staje się wykonalne z chwilą uprawomocnienia.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym nienależytą obsadę sądu.

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku zachowania obiektywizmu przez sędziego w ocenie dowodów.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku z powodu potencjalnych nieodwracalnych skutków. • Zarzut nienależytej obsady sądu z uwagi na sposób powołania sędziego. • Zarzut obrazy art. 41 § 1 k.p.k. dotyczący braku obiektywizmu w ocenie dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja o skorzystaniu z instytucji wstrzymania wykonania prawomocnego orzeczenia musi być więc poparta wyjątkowymi okolicznościami • brak jest podstawy do przyjęcia w sposób generalny, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności • udowodnienie zaistnienia nienależytej obsady sądu wymaga wykazania in concreto, że sędzia powołany w takich okolicznościach nie gwarantuje minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości.

Skład orzekający

Jarosław Matras

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania lub odmowy stosowania art. 532 § 1 k.p.k. oraz interpretacja przesłanek nienależytej obsady sądu w kontekście powołań sędziowskich po 2017 r."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku w postępowaniu karnym i kwestii obsady sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w tym nadzwyczajnej instytucji wstrzymania wykonania wyroku oraz kontrowersyjnej kwestii nienależytej obsady sądu związanej z powołaniami sędziowskimi.

Sąd Najwyższy odmawia wstrzymania wyroku: kiedy kasacja nie wystarczy?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst