III KK 144/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku obrońcy skazanych W.U. i J.U. o wyłączenie sędziego A.B. od udziału w postępowaniu kasacyjnym o sygn. akt III KK 144/25. Obrońca podniósł, że sędzia A.B. uzyskał status sędziego Sądu Najwyższego w wyniku procedury nominacyjnej z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., co zdaniem obrońcy, skutkuje nienależytą obsadą sądu. Argumentował, że orzekanie przez sędziego powołanego w takiej procedurze naruszałoby zakaz bycia sędzią we własnej sprawie oraz prowadziłoby do wydania orzeczenia dotkniętego wadą nienależytej obsady, która była podstawą wznowienia wcześniejszego postępowania. Sąd Najwyższy, odwołując się do uchwały połączonych izb z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/20) oraz późniejszego orzecznictwa, uznał, że udział sędziego powołanego w opisanej procedurze stanowi nienależytą obsadę sądu. Sąd podkreślił, że uwzględnienie wniosku o wyłączenie jest konieczne dla zapobieżenia wystąpieniu tej samej wady w ponownym postępowaniu kasacyjnym, a także ze względu na podniesione w kasacji zarzuty dotyczące nienależytej obsady sądów niższych instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy wyłączył sędziego A.B. od udziału w sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego ze względu na wadliwość procedury powołania, powiązanie z nienależytą obsadą sądu i art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury nominacyjnej sędziów Sądu Najwyższego na podstawie ustawy z 2017 r.
Zagadnienia prawne (2)
Czy udział w składzie sądu sędziego powołanego na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. stanowi nienależytą obsadę sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, udział takiego sędziego stanowi nienależytą obsadę sądu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę połączonych izb z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/20) oraz późniejsze orzecznictwo, które potwierdzają, że sędziowie powołani w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na podstawie ustawy z 2017 r. skutkują nienależytą obsadą sądu. Taka wadliwość jest bezwzględną przyczyną odwoławczą.
Czy wniosek o wyłączenie sędziego, który sam może być dotknięty wadą nienależytej obsady, może być rozpoznany przez sąd, w skład którego wchodzi osoba powołana w tej samej wadliwej procedurze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, środek odwoławczy zawierający zarzuty dotyczące uchybienia w procedurze powołania sędziego nie może być rozpoznany przez sąd, w skład którego wchodzi osoba powołana w takiej samej procedurze.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołał się do uchwały składu siedmiu sędziów z dnia 2 czerwca 2022 r. (I KZP 2/22), która stanowi, że zarzuty dotyczące wadliwej procedury powołania sędziego nie mogą być rozpoznawane przez sąd z udziałem osoby powołanej w tej samej procedurze. Dotyczy to również rozpoznawania nadzwyczajnych środków zaskarżenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W.U. | osoba_fizyczna | skazany |
| J.U. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca | inne | wnioskodawca |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Nienależyta obsada sądu zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.
Pomocnicze
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 536
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia A.B. został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego w procedurze wadliwej z powodu ukształtowania Krajowej Rady Sądownictwa na podstawie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. • Udział sędziego powołanego w takiej procedurze skutkuje nienależytą obsadą sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. • Wydanie orzeczenia przez sąd nienależycie obsadzony byłoby dotknięte bezwzględną przyczyną odwoławczą, która legła u podstaw wznowienia postępowania. • Sąd rozpoznający zarzuty dotyczące wadliwej procedury powołania sędziego nie może mieć w składzie osoby powołanej w tej samej procedurze.
Godne uwagi sformułowania
przebieg postępowania w przedmiotowej sprawie obrazuje jak głęboko zakłócające funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości były niektóre uregulowania ustawowe uchwalane w Polsce po 2015 r. • zdolność do rzeczywistego realizowania przez tak ukształtowaną Radę wspomnianego zadania jawi się jako wysoce wątpliwa • nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (…) zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Radzie Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. • procedujący z jego udziałem Sąd Najwyższy byłby sądem nienależycie obsadzonym, a wydane orzeczenie byłoby dotknięte tym samym uchybieniem, którego stwierdzenie skutkowało wznowieniem postępowania kasacyjnego • środek odwoławczy zawierający zarzuty dotyczące uchybienia w procedurze powołania sędziego nie może być rozpoznany przez sąd, w skład którego wchodzi osoba powołana w takiej samej procedurze.
Skład orzekający
Zbigniew Puszkarski
przewodniczący
A.B.
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego ze względu na wadliwość procedury powołania, powiązanie z nienależytą obsadą sądu i art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury nominacyjnej sędziów Sądu Najwyższego na podstawie ustawy z 2017 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 9/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii ustrojowych związanych z praworządnością, niezależnością sądownictwa i wadliwością procedury powoływania sędziów Sądu Najwyższego, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym i prawniczym.
“Sąd Najwyższy wyłącza sędziego z powodu wadliwego powołania. Czy to koniec sporu o praworządność w SN?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.