Orzeczenie · 2026-05-19

III KB 66/26

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-05-19
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyniezawisłość sędziowskabezstronnośćwyłączenie sędziegokodeks postępowania karnegoustawa o sądzie najwyższymskarżenie sędziegoprokurator

Sąd Najwyższy w składzie Prezesa SN Zbigniewa Kapińskiego rozpoznał wniosek prokuratora o zbadanie spełnienia przez sędziego SN S.S. wymogów niezawisłości i bezstronności, zgodnie z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN. Sąd stwierdził, że wniosek pochodzi od strony postępowania (oskarżyciela publicznego), został sporządzony, podpisany i wniesiony przez prokuratora z zachowaniem tygodniowego terminu oraz czyni zadość wymaganiom dla pisma procesowego. Pomimo spełnienia tych formalnych wymogów, Sąd Najwyższy odrzucił wniosek, uznając go za niespełniający merytorycznych przesłanek. Uzasadnienie wskazuje, że wniosek nie precyzował, w jaki sposób okoliczności związane z powołaniem sędziego oraz jego postępowanie po powołaniu miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w kontekście konkretnej sprawy. Sąd podkreślił, że powoływanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej jako podstawy do badania niezawisłości i bezstronności byłoby nadinterpretacją i prowadziłoby do wniosku, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, co jest sprzeczne z celem art. 29 § 5 uSN. Zarządzenie o odrzuceniu wniosku jest niezaskarżalne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych wniosków o wyłączenie sędziego SN oraz kryteriów oceny niezawisłości i bezstronności sędziego w kontekście jego powołania i postępowania po powołaniu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego trybu postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawach karnych i wniosków o wyłączenie sędziego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o zbadanie niezawisłości i bezstronności sędziego, oparty na okolicznościach związanych z jego powołaniem i postępowaniem po powołaniu, spełnia wymogi formalne określone w ustawie o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek spełnia wymogi formalne dotyczące pochodzenia od strony postępowania, sporządzenia, podpisania i wniesienia przez prokuratora oraz zachowania terminu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wniosek pochodzi od uprawnionego podmiotu (prokuratora), został złożony w ustawowym terminie i spełnia ogólne wymogi pisma procesowego.

Czy okoliczności związane z powołaniem sędziego oraz jego postępowanie po powołaniu, w tym wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej, mogą stanowić podstawę do stwierdzenia naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności sędziego w rozumieniu ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wniosek nie precyzuje, w jaki sposób te okoliczności wpływają na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że samo powołanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej nie jest wystarczające do stwierdzenia naruszenia niezawisłości lub bezstronności, gdyż oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej specyfiki, co jest sprzeczne z celem przepisów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie wniosku
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (wobec wnioskodawcy)

Strony

NazwaTypRola
prokuratororgan_państwowywnioskodawca
SSN S.S.osoba_fizycznasędzia

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

uSN art. 29 § 6-9

Ustawa o Sądzie Najwyższym

uSN art. 29 § 5

Ustawa o Sądzie Najwyższym

wpływ na standard niezawisłości lub bezstronności

Pomocnicze

uSN art. 29 § 7

Ustawa o Sądzie Najwyższym

wniosek pochodzi od strony postępowania

uSN art. 29 § 8

Ustawa o Sądzie Najwyższym

zachowanie terminu tygodniowego

k.p.k. art. 119 § 1

Kodeks postępowania karnego

wymogi dla pisma procesowego

uSN art. 29 § 9

Ustawa o Sądzie Najwyższym

wymogi dla pisma procesowego

uSN art. 24

Ustawa o Sądzie Najwyższym

wymogi dla pisma procesowego

k.p.k. art. 99 § 2

Kodeks postępowania karnego

niezaskarżalność zarządzenia

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek nie precyzuje, w jaki sposób okoliczności związane z powołaniem sędziego i jego postępowaniem po powołaniu wpływają na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w konkretnej sprawie. • Powoływanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej jako podstawy do badania niezawisłości i bezstronności jest nadinterpretacją i prowadzi do wniosku o uniwersalnym wpływie, co jest sprzeczne z celem przepisów.

Godne uwagi sformułowania

czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego • nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów • nie wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy • To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN • zarządzenie to jest niezaskarżalne

Skład orzekający

Zbigniew Kapiński

przewodniczący

S.S.

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych wniosków o wyłączenie sędziego SN oraz kryteriów oceny niezawisłości i bezstronności sędziego w kontekście jego powołania i postępowania po powołaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawach karnych i wniosków o wyłączenie sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia niezawisłości i bezstronności sędziowskiej, choć rozstrzygnięcie jest proceduralne. Pokazuje, jak rygorystyczne są wymogi formalne przy podważaniu statusu sędziego.

Czy prokurator może łatwo podważyć niezawisłość sędziego SN? Sąd Najwyższy stawia jasne granice.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst